Żołnierzem tym był strzelec Bolesław Skoczeń, służący w 1. pułku piechoty brygady Karpatczyków Polskich Sił Zbrojnych (w trakcie opisywanych zdarzeń awansował do stopnia starszego strzelca, służbę w PSZ zakończył w stopniu plutonowego).
W Brygadzie Strzelców Karpackich
Brygadę, w składzie m.in. dwóch pułków piechoty, sformowano wiosną 1940 r. w Syrii, jej pierwszy pułk często określano jako 1. Pułk Strzelców Karpackich.
Brygada Strzelców Karpackich, dowodzona przez płk. Stanisława Kopańskiego, wchodziła początkowo w skład Francuskiej Armii Lewantu, strzegącej bliskowschodnich posiadłości mandatowych Francji. Po podpisaniu niemiecko-francuskiego rozejmu w Compiègne 22 czerwca 1940 r., sankcjonującego przegraną Francji w wojnie z Niemcami, polskiej brygadzie groziło rozbrojenie i likwidacja.
W drodze z Syrii do Palestyny, 29 czerwca 1940 r. Żołnierze 1 plutonu kompanii c.k.m. 1 Pułku Strzelców Karpackich ustawiający się na placu do wymarszu. Od prawej (zgodnie z opisem historycznym): strz. Bolesław Skoczeń, strz. Stala, strz. Sanecki, kpr. pchor. Kogler. Pośrodku stoi ppor. Mermel. Skoczeń oraz Sanecki trzymają konie. Po obu stronach placu znajdują się budynki (fot. z zasobu AIPN)
Zdjęcie zrobione chwilę później w stosunku do poprzedniego, 29 czerwca 1940 r. 1 Pułk Strzelców Karpackich ustawiony na placu. Na zdjęciu m.in. Bolesław Skoczeń. W drodze z Syrii do Palestyny, być może w tymczasowym obozie w rejonie palestyńskiego Samakh (fot. z zasobu AIPN)
Państwo polskie prowadziło jednak nadal wojnę z Niemcami w sojuszu z Wielką Brytanią. Polscy żołnierze, aby kontynuować walkę rozpoczętą 1 września 1939 r., musieli połączyć się Brytyjczykami. W warunkach politycznych i geograficznych, w których znalazła się BSK, jedynym realnym kierunkiem ewakuacji z Syrii była kontrolowana przez Brytyjczyków Palestyna.
W związku z tym brygada, na rozkaz polskiego dowództwa, przemaszerowała (posiłkując się oczywiście transportem samochodowym i używając zwierząt) na przełomie czerwca 1940 r. z Syrii do sąsiedniej Palestyny.
1 PSK w lipcu 1940 r. Żołnierze 1 Pułku Strzelców Karpackich, kpr. pchor. Kogler, chor. Górski, Bolesław Skoczeń, Stach, Stala, plut. pchor. Kędzierski, na strzelnicy w Sarafand (fot. z zasobu AIPN)
Przez Palestynę do Egiptu
Bolesław Skoczeń maszerował wraz z BSK. Do 2 lipca 1940 r. przeszło trzy tysiące siedmiuset Karpatyczyków przekroczyło granicę Palestyny w rejonie pogranicznej miejscowości Samakh (Samech) nad Jeziorem Tyberiadzkim. Następnie brygada została skierowana do obozu wojskowego w palestyńskim Latrun.
Całość brygady nie pozostała długo w tym miejscu, pierwsze pododdziały zaczęto przenosić z Azji do Egiptu, w rejon Aleksandrii, w październiku 1940 r. Bolesław Skoczeń znalazł się na kontynencie afrykańskim również już na jesieni 1940 r.
W Palestynie od razu podjęto przerwane szkolenie żołnierzy BSK i stopniowo wyposażono jednostkę w uzbrojenie brytyjskie. Miało się to przydać Karpatczykom już niedługo później, na północnoafrykańskim szlaku bojowym, który przyniósł im sławę.
Bolesław Skoczeń (drugi od prawej) z żołnierzami 1 PSK podczas obiadu z okazji Święta Żołnierza. Latrun w Palestynie, 15 sierpnia 1940 r. (fot. z zasobu AIPN)
Karta z albumu Bolesława Skocznia. 1 PSK w Latrun w Palestynie. Jedno zdjęcie z lipca, pozostałe z mszy polowej i uroczystości związanych z obchodami Święta Żołnierza 15 sierpnia 1940 r. (fot. z zasobu AIPN)
* * *
Zdjęcia, które tu prezentujemy, pochodzą z okresu przemarszu brygady z Syrii do Palestyny i jej pobytu w Palestynie latem 1940 r. Ilustrują trudy służby w warunkach pustynnych, żołnierską codzienność i moment uroczysty – obchody Święta Żołnierza (15 sierpnia 1940 r.).
Cyfrowa kopia albumu fotograficznego Bolesława Skocznia została przekazana do zasobu Archiwum IPN w Warszawie przez p. Jana Michała Ruchałę.
Więcej interesujących materiałów na profilu Archiwum IPN
