Urodzony 19 lutego 1913 r. w Radomiu, po ukończeniu Państwowego Seminarium Nauczycielskiego Męskiego zaczął pracować w szkolnictwie, najpierw we wsi Stare Cykarzewo w Częstochowskiem, a w drugiej połowie lat trzydziestych – w Szkole Podstawowej nr 21 im. Stanisława Konarskiego w Częstochowie.
Protokół egzaminu dyplomowego na nauczyciela szkół powszechnych (zbiory AP w Radomiu)
Zachowuje się w służbie i poza służbą wzorowo
Jak pisał autor jego biografii był nauczycielem
„nie ograniczającym się tylko do realizacji podstawy programowej”.
Dostrzegali to jego przełożeni. W opinii wydanej w szkole częstochowskiej czytamy:
„Swoje obowiązki wypełnia bardzo sumiennie, jest obowiązkowy, punktualny, dokładny, chętny do pracy w szkole i do pracy społecznej. Stosunek do uczniów poprawny, oparty na szczerości i obopólnym zaufaniu. Pan Stasiecki dobrze rozumie współpracę szkoły z domem. Zachowuje się w służbie i poza służbą wzorowo. Posiada dużo inicjatywy, jest człowiekiem uczciwym i ideowym, posiada dużo samodzielności i poczucia odpowiedzialności. Ludność miejscowa obserwując jego pracę i stosunek do dzieci, darzy go zaufaniem i chętnie pomaga mu w pracy w szkole i w drużynie harcerskiej”.
Równolegle zaangażował się w harcerstwo. Jak pisze Marek Pietruszka, było ono jego pasją. Przez całe swoje dorosłe życie kierował się zasadami przyrzeczenia harcerskiego, zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym, potem zaś w podziemnej działalności niepodległościowej.
„Ukoronowaniem jego harcerskiej służby było uzyskanie, rozkazem naczelnika harcerzy z 10 lutego 1939 r., najwyższego stopnia instruktorskiego – harcmistrza”
– pisze Marek Pietruszka. Oznaczało to wejście do elity polskiego harcerstwa.
Eugeniusz Stasiecki (zbiory rodzinne Danuty Lolo)
Eugeniusz Stasiecki wraz z siostrą Elżbietą i bratem Alfredem (zbiory AAN w Warszawie)
Działalność konspiracyjna
We wrześniu 1939 r. Eugeniusz Stasiecki bronił Polski przed agresją niemiecką jako podporucznik rezerwy 74. Górnośląskiego Pułku Piechoty 7. DP, rozbitej w pierwszych dniach walk pod Złotym Potokiem. Nie załamała go poniesiona klęska.
„Jeszcze Polska nie zginęła! Nikt w to już nie wątpił. I tak po paru spotkaniach w różnych punktach miasta [Częstochowie] ożył na nowo Hufiec ZHP, kierowany przez Eugeniusza Stasieckiego”
– wspominał jeden z jego współpracowników.
Wkrótce przystąpił do Związku Walki Zbrojnej, przemianowanego w lutym 1942 r. na Armię Krajową. Gestapo usiłowało go aresztować, ale wyjechał do Warszawy i tam z czasem wszedł do kierownictwa Szarych Szeregów, obejmując funkcję szefa ich Głównej Kwatery, a w maju 1943 r. – zastępcy naczelnika podziemnego harcerstwa.
„Nie chcąc brać nic od nikogo, brałeś cenę najwyższą: zabierałeś serca, serca wszystkich, co z Tobą pracowali, co byli pod Twoim potężnym wpływem i Twojej niezmożonej pracy”
– pisał o nim naczelnik Szarych Szeregów Stanisław Broniewski „Orsza”.
Okładka broszury autorstwa Marka Pietruszki pt.: „Eugeniusz Stasiecki 1913–1944” wydanej staraniem IPN w ramach serii „Archiwum Polskich Losów” (Warszawa 2025)
Jedna z plansz wystawy elementarnej, przygotowanej przez Wydział Archiwalny Delegatury IPN w Radomiu, prezentującej sylwetkę hm. kpt. Eugeniusza Stasieckiego
Każdy powinien ze swego życia uczynić coś najlepszego
W Powstaniu Warszawskim pełnił funkcję oficera harcerskiego Batalionu „Zośka”, którego patronem był noszący ten pseudonim, poległy w walce z Niemcami, bohater „Kamieni na szaniec” Tadeusz Zawadzki. Batalion walczył w składzie Zgrupowania „Radosław” AK, najpierw na Woli, później na Starym Mieście.
Eugeniusz Stasiecki poległ w nocy z 16 na 17 sierpnia 1944 r. w ruinach warszawskiego getta podczas ataku „Zośkowców”, wspierających oddziały AK z Puszczy Kampinoskiej, idące na pomoc powstaniu.
Jakie przesłanie pozostawił po sobie ten oddany sprawie niepodległości wybitny harcerz? W rozmowach z przyjaciółmi i współpracownikami Eugeniusz Stasiecki często powtarzał:
„Posłannictwem człowieka jest znalezienie celu w życiu. Każdy powinien ze swego życia uczynić coś najlepszego, na co go tylko stać”.
Więcej interesujących materiałów na profilu Archiwum IPN
