24 lipca 2020 r. zmarła aktorka teatralna i filmowa Ewa Milde (Milde-Prus). Urodziła się 7 marca 1944 r. w Skierniewicach. Była absolwentką tamtejszego Liceum Ogólnokształcącego im. Bolesława Prusa.
Córka oficera AK
Jej ojciec, Eugeniusz Milde, przed wojną był oficerem zawodowym Wojska Polskiego, a w czasie okupacji oficerem Armii Krajowej (m.in. komendantem Rejonu II Obwodu Skierniewice).
W styczniu 1977 r. aktorka znalazła się wśród sygnatariuszy listu otwartego „Do przedstawicieli świata nauki i kultury – posłów na Sejm PRL”.
W styczniu 1952 r. został aresztowany przez UB pod zarzutem prowadzenia działalności konspiracyjnej i ukrywania broni, a w lipcu 1953 r. skazany na 12 lat więzienia. Z więzienia zwolniono go w październiku 1954 r., a w listopadzie tego roku, na mocy wyroku WSR w Łodzi, również uniewinniono.
Na początku lat 60. był inwigilowany przez Służbę Bezpieczeństwa z powodu wcześniejszej przynależności do AK, zaś w latach 1968–1973 w ramach kwestionariusza ewidencyjnego krypt. „Jowisz” z powodu negatywnej postawy politycznej wobec PRL. Po wojnie Eugeniusz Milde pracował jako nauczyciel.
Kariera sceniczna i filmowa
Po ukończeniu Wydziału Aktorskiego Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej i Filmowej w Łodzi (1967) Ewa Milde występowała: w Teatrze Ziemi Łódzkiej (1967), w Teatrze Bałtyckim w Koszalinie (1967–1969), w Teatrze Dramatycznym w Szczecinie (1969–1970), a w sezonie 1970/1971 w Teatrze im. Bogusławskiego w Kaliszu.
W latach 1971–1982 była aktorką warszawskiego Teatru Ateneum.
W latach 1971–1982 była aktorką warszawskiego Teatru Ateneum. W 1968 r. otrzymała nagrodę SPATiF za rolę Jadwini w spektaklu „Dzika kaczka” na X Festiwalu Teatrów Polski Północnej w Toruniu.
Ewa Milde zagrała w ponad 30 filmach, głównie w rolach drugoplanowych i epizodycznych, w tym, oprócz wymienionych wcześniej, m.in. w filmach: „Drewniany różaniec” (1964), „Tylko Beatrycze” (1975), „Stan wewnętrzny” (1983) „O rany, nic się nie stało!!!” (1987), serialach: „Zezem” (1976–1977), „Królowa Bona” (1980), „Tulipan” (1986) oraz kilkunastu spektaklach telewizyjnych.
Działalność opozycyjna i emigracja
W styczniu 1977 r. aktorka znalazła się wśród sygnatariuszy listu otwartego „Do przedstawicieli świata nauki i kultury – posłów na Sejm PRL” w sprawie powołania komisji sejmowej do zbadania sprawy represji stosowanych przez funkcjonariuszy milicji wobec uczestników protestów w Radomiu i Ursusie w czerwcu 1976 r. W związku z tym od lutego 1977 r. do marca 1978 r. była inwigilowana przez Wydział III Komendy Stołecznej MO w ramach sprawy operacyjnego rozpracowania krypt. „Arabeska”.
Ponownie SB zainteresowała się nią w latach 80. XX wieku. Od marca 1981 r. do października 1987 r., jako podejrzana o prowadzenie działalności antysocjalistycznej i utrzymywanie kontaktów z pracownikiem ambasady Stanów Zjednoczonych, była inwigilowana przez Wydział II SUSW w ramach kwestionariusza ewidencyjnego krypt. „Aktorka”.
Pod koniec lat 80. Ewa Milde wyjechała do Szwecji, a następnie do Stanów Zjednoczonych. Tam, wraz z drugim mężem Bogdanem Łańko, redagowała i prowadziła audycję „Program na serio” w rozgłośni radiowej 1490 AM WPNA, występowała w kabarecie „Bocian” i współtworzyła Grupę Teatralną Proscenium.
Ewa Milde zmarła 24 lipca 2020 r. w Chicago. 5 września tego roku została pochowana na cmentarzu parafialnym w Umiastowie.
Fot. z zasobu IPN
* * *
1 września 2020 r. prezydent RP Andrzej Duda nadał jej pośmiertnie Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla kultury polskiej i budowanie pozytywnego wizerunku Polski w Stanach Zjednoczonych Ameryki.
Prezentowana fotografia Ewy Milde pochodzi z akt paszportowych aktorki, przechowywanych obecnie w zasobie Archiwum IPN w Warszawie.
Więcej interesujących materiałów na profilu Archiwum IPN
