Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

„Przystanek Historia”, odcinek 32. Auschwitz i niemieccy zbrodniarze

Autor: Paweł Lekki, Małgorzata Frydrych 2026

14 czerwca 1940 roku do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz przybył pierwszy transport 728 Polaków przetrzymywanych w więzieniu w Tarnowie. Przyjmuje się, że to początek zbrodniczej działalności obozu. W rocznicę tego wydarzenia ustanowiono Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady.



W Auschwitz-Birkenau Niemcy wymordowali ponad milion ludzi: Żydów, Polaków, Romów i przedstawicieli innych narodowości. Historia ścigania zbrodniarzy nazistowskich z KL Auschwitz prowadzi przez Trybunał w Norymberdze, sądy polskie, Komisję Badania Zbrodni Niemieckich.

Część podejrzanych – w tym komendanci Auschwitz, Rudolf Höß i Arthur Liebehenschel – jeszcze w latach czterdziestych została wydana Polsce i osądzona. W przygotowaniu ich procesów ważną rolę odegrał materiał dowodowy zebrany przez Komisję dla Badania Zbrodni Niemiecko-Hitlerowskich w Oświęcimiu, znaną także jako Komisja Oświęcimska. Rozpoczęła ona działalność 29 marca 1945 r.

Dalszy okres powojenny cechowało jednak zaniechanie ścigania zbrodniarzy – zarówno w Polsce, jak i w krajach Europy Zachodniej. Postępowania wznowiono dopiero w latach 60. XX wieku.

Załoga obozu koncentracyjnego Auschwitz liczyła około 8500 ludzi. Tylko około 700 spośród nich stanęło przed sądem, z czego 600 w Polsce. Symbolem zbrodniarzy, którzy umknęli sprawiedliwości, stał się osławiony „lekarz” obozowy, dr Mengele, który dożył starości w Ameryce Południowej.

O tym wszystkim mówi nasz gość, dr Filip Gańczak z IPN w Warszawie.

Ponadto w naszym magazynie znaleźć można więcej informacji o pracach poszukiwawczych prowadzonych w Hucie Pieniackiej, finale II. edycji konkursu Silni Polską, konkursie na Audycję Historyczną 2026 roku i zaproszenie na Bieg Pamięci Niezłomnych w Lipinkach.

 

Zapraszamy!


redaktor prowadzący: Paweł Lekki
wydawca: Małgorzata Frydrych
produkcja: Wydział Realizacji Projektów Medialnych – Biuro Rzecznika Prasowego IPN


 

Pobierz