Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

„Przystanek Historia”, odcinek 31. Śmierć rotmistrza Pileckiego

Autor: Paweł Lekki, Małgorzata Frydrych 2026

25 maja 1948 r. w więzieniu mokotowskim w Warszawie, po brutalnym śledztwie, strzałem w tył głowy wykonano wyrok śmierci na rotmistrzu Witoldzie Pileckim – obrońcy Polski w 1920 i 1939 roku, który dobrowolnie trafił do Auschwitz, by organizować tam ruch oporu, a po ucieczce z obozu walczył w Powstaniu Warszawskim.

 

Witold Pilecki uznawany jest za jednego z sześciu najodważniejszych członków europejskiego ruchu oporu w czasie II wojny światowej. Jest symbolem walki o Polskę, która – w wyniku działań Niemców i Sowietów – została bezpowrotnie utracona.

Witolda Pileckiego zatrzymano 8 maja 1947 r. Od 9 maja Pilecki znajdował się w X Pawilonie więzienia mokotowskiego, w całkowitej izolacji. Po długim i brutalnym śledztwie komuniści zorganizowali proces. Oskarżycielem rotmistrza był wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojska Polskiego, mjr Czesław Łapiński. Oskarżał go o posiadanie broni, którą Pilecki po upadku powstania – podobnie jak większość uczestników walk – ukrył w skrytce. Kolejne oskarżenie dotyczyło przygotowywania zamachów zbrojnych na reżimowych prominentów. Ostatnim zarzutem było posługiwanie się fałszywymi dokumentami. Podczas rozprawy prokurator nie dopuścił do przesłuchania świadków oskarżenia, przebywających w większości w więzieniach, oraz zrezygnował ze świadków obrony. 15 marca 1948 r. Witold Pilecki został skazany na karę śmierci.

25 maja, w obecności wiceprokuratora Naczelnej Prokuratury Wojska Polskiego – mjr S. Cypryszewskiego, naczelnika więzienia mokotowskiego – por. Ryszarda Mońko, lekarza – por. dr lek. Kazimierza Jezierskiego, duchownego – ks. kpt. Wincentego Martusiewicza, Witolda Pileckiego zamordowano strzałem w tył głowy, a ciało potajemnie pogrzebano w nieodkrytym do dziś miejscu.

O kulisach zbrodni popełnionej przez komunistów na rotmistrzu Witoldzie Pileckim mówi nasz gość: Jarosław Wróblewski z Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL.

W „Przystanku Historia” znajdą Państwo także zapowiedzi i relacje najciekawszych wydarzeń organizowanych przez IPN.

 

Zapraszamy!


redaktor prowadzący: Paweł Lekki
wydawca: Małgorzata Frydrych
produkcja: Wydział Realizacji Projektów Medialnych – Biuro Rzecznika Prasowego IPN

 

Pobierz