Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

1939. Wrześniowe historie. Dodatek prasowy na 85. rocznicę niemieckiego ataku na Polskę

Autor: Tomasz Ceran, Anna Czocher, Marzena Grosicka, Joanna Lubecka, Filip Musiał, Paweł Naleźniak, Krzysztof Pięciak 2024

Wrzesień 1939 r. postrzegamy z perspektywy gry mocarstw – Niemiec i sowieckiej Rosji – realizujących swe imperialne plany, a także Polski usiłującej obronić swą niepodległość. A w cieniu tej wielkiej historii rozgrywały się indywidualne dramaty...

 

W numerze:

• dr hab. Filip Musiał, Człowiek w kleszczach geopolityki
Wrzesień 1939 r. postrzegamy z perspektywy gry mocarstw – Niemiec i sowieckiej Rosji – realizujących swe imperialne plany, a także Polski usiłującej obronić swą niepodległość. A w cieniu tej wielkiej historii rozgrywały się indywidualne dramaty.

• dr hab. Joanna Lubecka, „Wojna obronna” III Rzeszy
Wspomnienia niemieckich żołnierzy pokazują, jak ogromny wpływ na ich świadomość miała ówczesna propaganda.

• dr Krzysztof Pięciak, Od Jasła do Sambora
3. Brygada Górska Strzelców do historii przeszła jako jedna z dwóch wielkich jednostek Wojska Polskiego, które przekroczyły granicę jako formacje nierozbite. Drugą, znacznie bardziej znaną, była zmotoryzowana 10. Brygada Kawalerii płk. Stanisława Maczka.

• dr Tomasz Ceran, Wiktor Kaja – ofiara zbrodni pomorskiej 1939
W żadnym innym okupowanym regionie obywatele polscy niemieckiego pochodzenia nie odegrali tak dużej roli w eksterminacji polskich sąsiadów.

• dr Anna Czocher, Wrześniowa matnia
„W chaosie ucieczki gubiły się rodziny. W rowach leżały połamane wózki dziecięce, byle jak sklejone taczki, rowery z powykręcanymi kołami. Przez tłum starały się przedrzeć oddziały wojska”.

• dr Paweł Naleźniak, Harcerze w obronie Lwowa
W obronie Lwowa wzięło udział ponad 500 harcerzy. Co najmniej kilkunastu z nich poległo, wielu było rannych. Losy tych, którzy podjęli działalność konspiracyjną lub próbowali przedostać się na Zachód, potoczyły się dramatycznie. Zapełniali sowieckie i niemieckie więzienia, część zamordowano lub deportowano do łagrów.

• dr Robert Spałek, Warszawa i jej prezydent w walce o przetrwanie
Przemówienia radiowe Stefana Starzyńskiego brzmiały jak głos autentycznego przywódcy walczącego kraju. Ton jego głosu mówił czasem o sytuacji w Warszawie więcej niż wypowiadane słowa.

• dr Marzena Grosicka, Wojenne losy ludowców z Kielecczyzny
Wincenty Witos zaapelował do mieszkańców wsi o zachowanie postawy patriotycznej w obliczu zagrożenia kraju. Stwierdził: „Wolność Polski okupiona została ofiarą krwi i wolność ta musi być przez wszystkich, bez wyjątku, broniona!”.

 

Pobierz