Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

Rekrutacja do Pomocniczej Służby Kobiet
Artykuł

Rekrutacja do Pomocniczej Służby Kobiet

Autor: Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk
Pierwsze oddziały Pomocniczej Służby Kobiet przy Polskich Siłach Zbrojnych w Związku Sowieckim powstały na jesieni 1941 r.
Rodzina Szczygłowskich w walce o niepodległą Polskę
Artykuł

Rodzina Szczygłowskich w walce o niepodległą Polskę

Autor: Paweł Żołądek
W Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej Delegatura w Kielcach znajduje się skromny zbiór pamiątek dotyczących rodziny Szczygłowskich, z której ojciec, matka i córka aktywnie angażowali się w walkę o niepodległą Polskę.
Rodzina Wenclów. Pamięć, która przekracza kontynenty
Artykuł

Rodzina Wenclów. Pamięć, która przekracza kontynenty

Autor: Katarzyna Gawkowska
Z dalekiego Santiago de Chile do polskiego Archiwum Pełnego Pamięci – historia rodziny Wenclów zatacza symboliczne koło. Dzięki darowiźnie José Escondrillasa-Wencela, potomka generała Józefa Wencla, do zasobu Archiwum IPN trafiły bezcenne pamiątki dokumentujące losy trzech pokoleń tej rodziny.
Rodzina, młodość i działalność niepodległościowa Błękitnego Generała
Artykuł

Rodzina, młodość i działalność niepodległościowa Błękitnego Generała

Autor: Krzysztof Kaczmarski, Wojciech Jerzy Muszyński, Rafał Sierchuła
Józef Haller urodził się 13 sierpnia 1873 r. w majątku Jurczyce, leżącym w połowie drogi między Krakowem a Lanckoroną. Jego rodzina wywodziła się korzeniami z Frankonii, skąd w końcu XV w. przybył na ziemie polskie przodek Józefa, słynny wówczas księgarz i drukarz – Jan Haller.
Salezjanie w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie
Artykuł

Salezjanie w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie

Autor: Ks. Jarosław Wąsowicz SDB
W latach 1939–1945 wielu salezjanów zaangażowało się bezpośrednio w konspirację; duchowych synów św. Jana Bosko widzimy też w szeregach Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.
Samodzielna Brygada Strzelców Karpackich w walkach o Tobruk
Artykuł

Samodzielna Brygada Strzelców Karpackich w walkach o Tobruk

Autor: Łukasz Przybyło
Po klęsce Francji w 1940 r. na polu bitwy pozostała osamotniona Wielka Brytania, której wojska na lądzie były dużo słabsze od sił III Rzeszy, a tylko pobicie niemieckiej armii w Europie mogło przynieść zwycięstwo. Szybko jednak okazało się, że Niemcy nie są w stanie wywalczyć panowania w powietrzu nad Wielką Brytanią i co za tym idzie dokonać desantu morskiego na Wyspy Brytyjskie.
Samodzielna Brygada Strzelców Podhalańskich. Sukces w Narwiku, klęska we Francji
Artykuł

Samodzielna Brygada Strzelców Podhalańskich. Sukces w Narwiku, klęska we Francji

Autor: Piotr Milczanowski
Samodzielna Brygada Strzelców Podhalańskich odegrała znaczącą rolę w zdobyciu przez wojska alianckie Narwiku, jedynego niezamarzającego portu na północy Norwegii, pozwalającego transportować Niemcom szwedzką rudę żelaza. Był to pierwszy triumf sprzymierzonych w wojnie z III Rzeszą.
Samoobrony kresowe w walce o granice przyszłej Rzeczypospolitej
Artykuł

Samoobrony kresowe w walce o granice przyszłej Rzeczypospolitej

Autor: Marta Kupczewska
Spontanicznie organizowane na przełomie lat 1918 i 1919 jednostki wojskowe w postaci lokalnych samoobron kresowych są jednym z najbardziej chwalebnych a mało znanych przykładów oddolnej działalności społeczeństwa polskiego zamieszkującego północno-wschodnie ziemie Rzeczypospolitej.
Skórzana teczka sztabu Kleeberga
Artykuł

Skórzana teczka sztabu Kleeberga

Autor: Radosław Peterman
Ostatnim etapem walk w kampanii polskiej 1939 r. było między innymi opanowanie przez polskie oddziały Samodzielnej Grupy Operacyjnej (SGO) „Polesie” w dniu 5 października silnie obsadzonego przez Niemców kościoła Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny wraz z zespołem klasztornym karmelitów trzewiczkowych w Woli Gułowskiej i pobliskiego cmentarza w Turzystwie.
Służba Zwycięstwu Polski
Artykuł

Służba Zwycięstwu Polski

Autor: Jacek Sawicki
W przeddzień kapitulacji stolicy, 27 września 1939 r., została powołana ogólnokrajowa organizacja podziemna o nazwie Służba Zwycięstwu Polski. Stanowisko komendanta SZP objął gen. Michał Tokarzewski-Karaszewicz.
Snajperka w Powstaniu Warszawskim
Artykuł

Snajperka w Powstaniu Warszawskim

Autor: Soraya Kuklińska
Mówiąc o kobietach biorących udział w Powstaniu Warszawskim zazwyczaj mamy na myśli łączniczki, sanitariuszki lub te, które pracowały na tyłach – w kuchniach i szpitalach. Tymczasem były i inne…
Sojusz polsko-ukraiński w 1920 roku
Artykuł

Sojusz polsko-ukraiński w 1920 roku

Autor: Mirosław Szumiło
22 kwietnia 1920 roku została podpisana w Warszawie umowa między Rzeczpospolitą Polską a Ukraińską Republiką Ludową, która przeszła do historii jako „Sojusz Piłsudski–Petlura”. Połączyła ona dwa państwa, które walczyły o utrzymanie swojej niepodległości w obliczu najazdu wspólnego wroga ze wschodu.
Sokolstwo Polskie w przeddzień I wojny światowej
Artykuł

Sokolstwo Polskie w przeddzień I wojny światowej

Autor: Krzysztof Pawluczuk
Od października 1917 do lutego 1919 roku na terenie USA i Kanady od zarejestrowano 38 tys. ochotników spośród członków polskiego wychodźstwa. Ostatecznie do Francji wysłano łącznie 20 720 ochotników, w tym około 6 tysięcy członków Związku Sokołów Polskich w Ameryce.
Sprawa polska – od nieistnienia do warunku pokoju europejskiego
Artykuł

Sprawa polska – od nieistnienia do warunku pokoju europejskiego

Autor: Marek Gałęzowski
Kiedy wybuchła I wojna światowa, Michał Sokolnicki, jeden ze współpracowników Józefa Piłsudskiego, zapisał: „Nikt na całym świecie Polski nie chce”.
Sprawa Śląska Cieszyńskiego w latach II wojny światowej
Artykuł

Sprawa Śląska Cieszyńskiego w latach II wojny światowej

Autor: Waldemar Grabowski
Zagadnienie włączenia Śląska Cieszyńskiego do państwa polskiego było aktualne od początku XX w. W 1918 r. wydawało się, przynajmniej przez moment, że proces ten zostanie załatwiony polubownie, na mocy porozumienia między Polakami a Czechami. Tak się, niestety, nie stało.
Stanisław Bielański (1916-1982). Bohater bitwy nad Dunajcem we wrześniu 1939 r.
Artykuł

Stanisław Bielański (1916-1982). Bohater bitwy nad Dunajcem we wrześniu 1939 r.

Autor: Krzysztof Pięciak
Choć Polska, słabsza od swoich przeciwników i pozbawiona wsparcia sojuszników, nie mogła z kampanii wrześniowej wyjść zwycięsko, to jednak wielokrotnie nasi żołnierze dawali dowody bohaterstwa, skutecznie opóźniając niemieckie, słowackie, a później sowieckie wojska. Jednym ze szczególnie zasłużonych bohaterów tych starć był Stanisław Bielański.
Stanisław Głowiński – uczestnik Konnych Mistrzostw WP, komendant Obwodu AK Sandomierz
Biogram / Biografia

Stanisław Głowiński – uczestnik Konnych Mistrzostw WP, komendant Obwodu AK Sandomierz

Autor: Robert Piwko
Gniazdem rodziny Głowińskich herbu Godziemba były okolice kresowego Zbaraża. To tam urodził się i wychował Szczepan Głowiński – ojciec przyszłego komendanta.
Stanisław Grzmot-Skotnicki (1894-1939)
Biogram / Biografia

Stanisław Grzmot-Skotnicki (1894-1939)

Autor: Marcin Chorązki
Jeden z pierwszych legionistów, beliniak, generał Wojska Polskiego, który zginął w czasie największej z wrześniowych bitew – nad Bzurą.
Stanisław Guńkiewicz. Od legionisty do szopkarza
Biogram / Biografia

Stanisław Guńkiewicz. Od legionisty do szopkarza

Autor: Radosław Kurek
Nawet wśród legionistów należał do postaci nietuzinkowych. Do formującego się szwadronu ułanów wstąpił na zagarniętym z austriackiego taboru koniu. W swoim bogatym życiorysie był konspiratorem, członkiem załogi pociągu pancernego, działaczem samorządowym, a także… twórcą bożonarodzeniowych szopek.
Stanisław Kasznica
Artykuł

Stanisław Kasznica

Autor: Jolanta Mysiakowska
12 maja 1948 r. w więzieniu przy ulicy Rakowieckiej w Warszawie został zamordowany Stanisław Kasznica – adwokat, działacz Obozu-Narodowo-Radykalnego, ostatni Komendant Główny Narodowych Sił Zbrojnych.
Stanisław Kopański. Z Petersburga do Londynu przez Tobruk
Artykuł

Stanisław Kopański. Z Petersburga do Londynu przez Tobruk

Autor: Teodor Gąsiorowski
„Generale, po co wam te armaty, do których nie macie amunicji?” – pytał Francuz. „Pułkowniku, co to za wojsko bez armat?” – odparł Polak, przy czym pominął fakt, że jego żołnierze podstępem pobrali już amunicję z magazynów.
Stanisław Marian Thun (1894-1944). Podpułkownik WP, legionista, peowiak i oficer Komendy Głównej AK
Biogram / Biografia

Stanisław Marian Thun (1894-1944). Podpułkownik WP, legionista, peowiak i oficer Komendy Głównej AK

Autor: Daniel Koreś
W sierpniu 1914 r. Thun wstąpił do powstałych właśnie Legionów, rozpoczynając piękną kartę wieloletniej kariery wojskowej. Podczas II wojny światowej był jedynym szefem pionu w Komendzie Głównej ZWZ/AK, który kierował nim nieprzerwanie od października 1939 r. aż do swojej śmierci, poniesionej w Powstaniu Warszawskim.
Stefan Rowecki
Artykuł

Stefan Rowecki

Autor: Anna Zechenter
Komendant Główny Związku Walki Zbrojnej i Dowódca Armii Krajowej Stefan Rowecki jak nikt inny łączył w sobie skłonność do brawury, umiejętność chłodnej analizy, poczucie odpowiedzialności za życie tysięcy żołnierzy i stanowczość.
Stefan Rowecki w Legionach Polskich
Artykuł

Stefan Rowecki w Legionach Polskich

Autor: Przemysław Benken
Wybuch Wielkiej Wojny zastał Roweckiego w Nowym Sączu, gdzie przebywał on w związku z odbywaniem kursu dla podchorążych, zorganizowanego przez działające legalnie w Galicji Polskie Drużyny Bojowe. Wstąpił do nich w 1913 r., obierając sobie pseudonim „Radecki”.
Strażnicy ,,Morza Pińskiego”
Artykuł

Strażnicy ,,Morza Pińskiego”

Autor: Rafał Michliński
W czasie wojny polsko-bolszewickiej (1919–1920) na poleskich błotach i bezdrożach utworzono Flotyllę Pińską, która na stałe wpisała się w krajobraz Polesia i przez całe dwudziestolecie międzywojenne była symbolem trwania polskiej państwowości.
Symbole Narodowe i nie tylko
Artykuł

Symbole Narodowe i nie tylko

Autor: Mateusz Marek
2 maja obchodzimy Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej – jednego z symboli narodowych. Podstawowe symbole narodowe to: hymn, barwy i godło. Symbol to znak, który nas identyfikuje, odnosi się do przeszłości i wspólnej historii. Dzięki emocjom, które wzbudza, pozostaje w pamięci przez pokolenia.
Szatyn o szlachetnych rysach twarzy. Pułkownik Władysław Liniarski „Mścisław” (1897–1984)
Biogram / Biografia

Szatyn o szlachetnych rysach twarzy. Pułkownik Władysław Liniarski „Mścisław” (1897–1984)

Autor: Waldemar Brenda
Był poszukiwany przez NKWD już za pierwszego Sowieta. Również funkcjonariuszom gestapo nie udało się go wytropić. Jeden z najważniejszych uczestników polskiej konspiracji lat wojny i pierwszych miesięcy po jej zakończeniu, komendant Białostockiego Okręgu ZWZ-AK-AKO nieprzerwanie od 1941 r. pozostawał nieuchwytny do końca lipca 1945 r.
Szef sztabu 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Pułkownik Ryszard Małaszkiewicz
Biogram / Biografia

Szef sztabu 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Pułkownik Ryszard Małaszkiewicz

Autor: Andrzej Olejniczak
Największym wyzwaniem w jego karierze było przygotowanie brygady do dużego przedsięwzięcia desantowego w Holandii – operacji „Market Garden”. Major Małaszkiewicz osobiście brał udział w walce u boku swoich żołnierzy. Po powrocie do kraju trafił do więzienia, gdzie niehumanitarne warunki i ciężkie tortury zrujnowały mu zdrowie.
Szkoły Młodszych Ochotniczek (1942–1948)
Artykuł

Szkoły Młodszych Ochotniczek (1942–1948)

Autor: Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk
Jednym z najważniejszych celów generała Władysława Andersa było ocalenie polskiej armii i ludności cywilnej, w tym tysięcy dzieci, sierot i półsierot, które straciły bliskich w sowieckiej Rosji.
Szlak Nadziei Stefana Droueta
Artykuł

Szlak Nadziei Stefana Droueta

Autor: Paweł Głuszek
W kwietniu 1944 r. podjęto decyzję o skierowaniu 2. Korpusu pod Monte Cassino. W swoich wspomnieniach Stefan Drouet bardzo dokładnie opisał zdobywanie klasztornego wzgórza. Był świadkiem tych wydarzeń i jako artylerzysta brał udział w bitwie.
Ślad dawnej przyjaźni. Podpułkownik Maksymilian Landau, „w ofensywie przy straży przedniej, w odwrocie ostatni”
Artykuł

Ślad dawnej przyjaźni. Podpułkownik Maksymilian Landau, „w ofensywie przy straży przedniej, w odwrocie ostatni”

Autor: Marek Gałęzowski
Nic nie zapowiadało, że Maksymilian Landau, urodzony w 1882 r. w Kamionce Strumiłowej, wówczas leżącej w zaborze austriackim, będzie w przyszłości wybitnym oficerem artylerii legionowej, a później WP, jednym z bohaterów wojny z bolszewikami.
Śladem Napoleońskich orłów
Artykuł

Śladem Napoleońskich orłów

Autor: Włodzimierz Suleja
Już w dwa lata po ostatnim traktacie rozbiorowym biały orzeł szybował śladem napoleońskich orłów. Za sprawą cesarza Francuzów pojawiła się sposobność, by odrodzić polską państwowość.
Śląska odyseja żołnierzy z ryngrafami
Artykuł

Śląska odyseja żołnierzy z ryngrafami

Autor: Tomasz Greniuch
Pół kilometra do granicy – podawana, z ust do ust, od czoła kolumny wiadomość sprawiła, że zmarznięci żołnierze zamilkli. Wszystkim udzielił się nastrój nostalgii i tęsknoty za rodzinnym domem.
Śmierć przyszła w samą porę. Generał Bronisław Prugar-Ketling a represje wobec oficerów Wojska Polskiego w latach 1949-1956
Artykuł

Śmierć przyszła w samą porę. Generał Bronisław Prugar-Ketling a represje wobec oficerów Wojska Polskiego w latach 1949-1956

Autor: Artur Kuprianis
Proces generałów stanowił jedną z najsłynniejszych zbrodni sądowych stalinowskiej Polski. Jednym z wyżej postawionych wśród wymienianych w sprawie wojskowych był Bronisław Prugar-Ketling, pełniący w powojennej Polsce funkcję szefa Gabinetu MON. Choć zmarł na kilka lat przed rozpoczęciem procesu, to pozostał ważną figurą w fantasmagorycznym spisku, który stanowił podstawę oskarżenia.
Święto Żołnierza
Artykuł

Święto Żołnierza

Autor: Elżbieta Strzeszewska
15 sierpnia, w rocznicę Bitwy Warszawskiej 1920 r., obchodzimy Święto Wojska Polskiego. Ustanowione 30 lipca 1992 r., nawiązuje ono do tradycji II Rzeczypospolitej, do roku 1923 r., w którym gen. Stanisław Szeptycki wydał rozkaz nr 126 wprowadzający Święto Żołnierza i szczegółowo regulujący jego przebieg.
Tajemniczy jak Enigma, czyli… słów kilka o pewnym kryptologu z Bydgoszczy
Artykuł

Tajemniczy jak Enigma, czyli… słów kilka o pewnym kryptologu z Bydgoszczy

Autor: Krzysztof Osiński
Pomimo że od śmierci Mariana Rejewskiego minęło już prawie pół wieku, nie doczekaliśmy się jeszcze porządnej biografii tego wybitnego Polaka. Dla wielu osób jego życie i dokonania stanowią równie wielką tajemnicę, co zasady kodowania niemieckiej maszyny szyfrującej, których złamanie zapewniły polskiemu kryptologowi wejście na stałe do historii.
Teresa Jadwiga Grodzińska – bohaterka wojny z Bolszewią
Biogram / Biografia

Teresa Jadwiga Grodzińska – bohaterka wojny z Bolszewią

Autor: Marek Pietruszka
Urodziła się 20 grudnia 1899 roku w położonym 14 km od Radomia majątku Jaszowice. Była córką Feliksa i Bronisławy z Arkuszewskich. Pochodziła ze szlacheckiej rodziny ziemiańskiej herbu Kuszaba (Paprzyca).
Tobruckie wyczyny podporucznika Mieczysława Sawickiego
Artykuł

Tobruckie wyczyny podporucznika Mieczysława Sawickiego

Autor: Jerzy Kirszak
W dziejach polskiej wojskowości istniały dwie wielkie jednostki złożone wyłącznie z ochotników, posiadające zarazem najwyższy odsetek żołnierzy z cenzusem naukowym. Były to I Brygada Legionów Polskich Józefa Piłsudskiego i powstała ćwierć wieku później Brygada Strzelców Karpackich generała Stanisław Kopańskiego. Ich żołnierze przeszli do legendy i są narodową dumą.
Tragiczne losy „Dzika”
Artykuł

Tragiczne losy „Dzika”

Autor: Paweł Fornal
Konspiracyjnego pseudonimu „Dzik” używał oficer rezerwy Wojska Polskiego i doktor praw Stanisław Piątkiewicz. To zapomniany oficer sztabu Obwodu ZWZ–AK Brzozów, którego tragiczne losy udało się ustalić dopiero po 80 latach od jego śmierci, dzięki pomocy jego wnuczki – pani Agnieszki Karbowskiej.
Tragiczny dzień w historii Sulejowa
Artykuł

Tragiczny dzień w historii Sulejowa

Autor: Paweł Wąs
Barbarzyńskie bombardowanie Sulejowa przez Luftwaffe, w wyniku którego miasto zostało doszczętnie zniszczone, a śmierć poniosło ponad 700 osób, do dziś uważane jest przez jego mieszkańców za jedno z najtragiczniejszych wydarzeń w historii grodu nad Pilicą.
Trzy rejsy niszczyciela ORP „Orkan”
Artykuł

Trzy rejsy niszczyciela ORP „Orkan”

Autor: Teodor Gąsiorowski
W dwudziestoleciu międzywojennym zdecydowano, że okręty pływające pod banderą Polskiej Marynarki Wojennej będą nosiły nazwy gwałtownych zjawisk atmosferycznych.
Ucieczka w zaświaty. Tajemnicza śmierć majora Wierusz–Kowalskiego
Artykuł

Ucieczka w zaświaty. Tajemnicza śmierć majora Wierusz–Kowalskiego

Autor: Dariusz Żurek
Młody, perspektywiczny oficer II RP, artylerzysta i łącznościowiec, uczestnik Wojny Obronnej 1939 r., konspirator i uczestnik Powstania Warszawskiego, oficer tzw. „odrodzonego” Wojska Polskiego. Jego barwną biografię zamyka niestety krwawa karta z dziejów komunistycznego terroru.
Udział Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich w bitwie o Tobruk
Artykuł

Udział Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich w bitwie o Tobruk

Autor: Jacek Wróbel
Nocą z 18 na 19 sierpnia 1941 r. do oblężonej twierdzy alianckiej w Tobruku przybyły pierwsze oddziały Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich. Przez 4 miesiące Brygada brała udział w obronie tej kluczowej twierdzy.
Ułańska epopeja ’39. 1. Pułk Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza
Artykuł

Ułańska epopeja ’39. 1. Pułk Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza

Autor: Tomasz Chwietkiewicz
Mieli strzec Kresów Wschodnich, ale rozkazy rzuciły ich w 1939 r. na zachodnią granicę. Przeszli całą Polskę, bijąc się zaciekle z Niemcami i Sowietami. Później ginęli z rąk NKWD, walczyli w podziemiu i na frontach II wojny światowej.
Uratowani z nieludzkiej ziemi. Ewakuacja armii Andersa i ludności polskiej ze Związku Sowieckiego
Artykuł

Uratowani z nieludzkiej ziemi. Ewakuacja armii Andersa i ludności polskiej ze Związku Sowieckiego

Autor: Marcin Chorązki
Od 24 marca do 4 kwietnia 1942 r. do Iranu wydostało się z sowieckiej Rosji prawie 44 tys. Polaków. Drugi rzut ewakuacji odbył się w sierpniu.
W drodze do Ojczyzny. Polskie oddziały wojskowe w Chinach 1918-1920
Artykuł

W drodze do Ojczyzny. Polskie oddziały wojskowe w Chinach 1918-1920

Autor: Janusz Wróbel
Pod koniec I wojny światowej otworzyły się przed Polakami nowe możliwości realizacji marzenia o odbudowie własnego państwa. Z nadarzającej się szansy skorzystali Polacy rozsiani na całym świecie. Polskie oddziały wojskowe pojawiły się nawet w dalekich Chinach.
W gościnnym „kraju Ariów”
Artykuł

W gościnnym „kraju Ariów”

Autor: Joanna Żelazko
Formowanie oddziałów wojskowych z Polaków wywiezionych w głąb Związku Sowieckiego napotkało wiele trudności – zarówno obiektywnych, jak i spowodowanych wrogością komunistycznych władz. Armia szybko stała się nie tylko przedsięwzięciem wojskowym, ale też humanitarnym, czego przejawem była ewakuacja z ZSRS. Jednym z pierwszych przystanków na drodze z „nieludzkiej ziemi” był właśnie „kraj Ariów”.
W konspiracji była postacią legendarną. Niesamowity życiorys Elżbiety Zawackiej
Biogram / Biografia

W konspiracji była postacią legendarną. Niesamowity życiorys Elżbiety Zawackiej

Autor: Anna Lasek
Jej życie to gotowy scenariusz na doskonały film wojenny. Pedagog, matematyk i profesor nauk humanistycznych, żołnierz AK, powstaniec warszawski, więzień okresu stalinowskiego. Przede wszystkim jednak legendarna kurierka, emisariuszka Komendanta Głównego ZWZ do Sztabu Naczelnego Wodza w Londynie. Jedyna kobieta w gronie cichociemnych oraz druga w historii polskich sił zbrojnych generał brygady.
W obronie Warszawy i bytu państwa. Działalność generała Kazimierza Sosnkowskiego na forum Rady Obrony Państwa (1 lipca 1920 – 1 października 1920 roku)
Artykuł

W obronie Warszawy i bytu państwa. Działalność generała Kazimierza Sosnkowskiego na forum Rady Obrony Państwa (1 lipca 1920 – 1 października 1920 roku)

Autor: Piotr Podhorodecki
Podczas ofensywy sowieckiej w lecie 1920 r. w szeregach polskich żołnierzy zapanowały rozprężenie dyscypliny i objawy demoralizacji. Po kolejnych porażkach na froncie 9 czerwca 1920 r. do dymisji podał się rząd Leopolda Skulskiego.
Walczyć do końca. Mieczysław Wądolny „Mściciel”
Biogram / Biografia

Walczyć do końca. Mieczysław Wądolny „Mściciel”

Autor: Maciej Korkuć
Nigdy nie zamierzał być żołnierzem. Tym bardziej – partyzantem. Nawet nie odbywał służby wojskowej. Był pierwszym pokoleniem, które całe życie spędziło w niepodległej Polsce – tuż po wybuchu wojny w 1939 r., 24 września, kończył równe 20 lat.
Walki Grupy „Kielce” pod Kajetanowem i Barczą w dniach 5-7 września 1939 roku
Artykuł

Walki Grupy „Kielce” pod Kajetanowem i Barczą w dniach 5-7 września 1939 roku

Autor: Marek Jończyk
Każda kolejna rocznica wybuchu II wojny światowej skłania do głębokich refleksji. Przywołując dramatyczne wydarzenia z 1939 r., warto przypomnieć przebieg jednej z najkrwawszych bitew tego okresu stoczonej na Kielecczyźnie.
Walki o Lwów i w Galicji Wschodniej
Artykuł

Walki o Lwów i w Galicji Wschodniej

Autor: Artur Ochał
Konflikt polsko-ukraiński o Galicję Wschodnią rozpoczął się w mglisty poranek 1 listopada 1918 r., gdy polskich mieszkańców Lwowa zaskoczył widok błękitno-żółtej flagi zatkniętej na wieży ratusza oraz ukraińskich patroli wojskowych przemierzających ulice miasta.
We wrogim otoczeniu? Polscy jeńcy wojenni a ludność cywilna w ZSRS (1939–1940)
Artykuł

We wrogim otoczeniu? Polscy jeńcy wojenni a ludność cywilna w ZSRS (1939–1940)

Autor: Sławomir Kalbarczyk
Stosunek władz sowieckich do polskich jeńców wojennych osadzonych w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie jest znany. Najdobitniejszy wyraz znalazł on w zbrodniczej uchwale Politbiura KC WKP(b) z 5 marca 1940 r., przewidującej ich wymordowanie. A jak się do nich odnosiła miejscowa ludność cywilna?
Wielka ewakuacja 1939-1940
Artykuł

Wielka ewakuacja 1939-1940

Autor: Janusz Wróbel
17 września 1939 r. Naczelny Wódz marsz. Edward Rydz-Śmigły wydał „Dyrektywę ogólną”, która w związku z szybkimi postępami wojsk niemieckich i wkroczeniem Armii Czerwonej na teren Polski, nakazywała wycofanie oddziałów Wojska Polskiego „na Rumunię względnie Węgry”.
Wielki szczęściarz. Józef Bandzo (1923–2016)
Biogram / Biografia

Wielki szczęściarz. Józef Bandzo (1923–2016)

Autor: Tomasz Łabuszewski
Kapitan Józef Bandzo „Jastrząb” uczestniczył w wielu akcjach bojowych, m.in. zdobywał powiatowe miasto Nowe Troki i brał udział w ataku na Wilno w trakcie operacji „Ostra Brama”. W 1945 r. dołączył do 5. Wileńskiej Brygady AK mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”, gdy walczyła na ziemi białostockiej.
Wienczesław Ter-Barsegow <i>vel</i> Pławiński „Harap”
Artykuł

Wienczesław Ter-Barsegow vel Pławiński „Harap”

Autor: Piotr Niwiński
Kawalerzysta, kampanię wrześniową rozpoczął w szeregach 13. Pułku Ułanów Wileńskich. Wraz z innymi żołnierzami połączył się z Samodzielną Grupą Operacyjną „Polesie”. Na Wileńszczyźnie włączył się w działalność konspiracyjną przeciwko obu okupantom, którą prowadził do 1946 r.
Wiktor Pniewski (1891–1974) – w służbie Polskich Skrzydeł
Biogram / Biografia

Wiktor Pniewski (1891–1974) – w służbie Polskich Skrzydeł

Autor: Piotr Grzelczak
„I z biegiem wyrównawczej sprawiedliwości te same samoloty, które swemi czarnemi krzyżami miały pokonać i w gruzy obrócić świat, zwiastowały szumem swych motorów ciemiężonemu przez wieki narodowi – wolność i niepodległość Ojczyzny”.
Wileński i Nowogródzki Okręg AK w walce z władzą sowiecką 1944-1945
Artykuł

Wileński i Nowogródzki Okręg AK w walce z władzą sowiecką 1944-1945

Autor: Piotr Niwiński
7 lipca 1944 r. oddziały Armii Krajowej Okręgu Wileńskiego i Nowogródzkiego rozpoczęły operację „Ostra Brama” – akcję mającą na celu opanowanie Wilna. Po 6 dniach ciężkich zmagań, po włączeniu się do walki Armii Czerwonej, Wilno zostało zajęte.
Wilhelmshaven. Koniec wojennej epopei pancerniaków Generała Maczka
Artykuł

Wilhelmshaven. Koniec wojennej epopei pancerniaków Generała Maczka

Autor: Teodor Gąsiorowski
6 maja 1945 roku 1. Dywizja Pancerna gen. Stanisława Maczka zajęła bazę niemieckiej marynarki wojennej w Wilhelmshaven, kończąc swój szlak bojowy przez północną Francję, Belgię i Holandię.
Witold Pilecki – Bohater 1939-1945
Biogram / Biografia

Witold Pilecki – Bohater 1939-1945

Autor: Paweł Sztama
15 marca 1948 r. zakończył się pokazowy proces, który wytoczono przeciwko osobom określanym jako „grupa Witolda”. Ogłoszono wyrok. Oskarżony Witold Pilecki został skazany na karę śmierci.
Wkład Polonii francuskiej w odbudowę Wojska Polskiego (1939-1940)
Artykuł

Wkład Polonii francuskiej w odbudowę Wojska Polskiego (1939-1940)

Autor: Janusz Wróbel
Porażka II RP we wrześniu 1939 r. była szokiem dla Polaków nie tylko w kraju, ale i na świecie. Skonfrontowana z dwoma totalitarnymi sąsiadami, przy bierności sojuszników, nasza armia nie była w stanie powstrzymać agresorów. W początkach października walki ustały, a kraj znalazł się pod okupacją.
Władysław Anders – bojowy szlak zdobywcy Monte Cassino
Biogram / Biografia

Władysław Anders – bojowy szlak zdobywcy Monte Cassino

Autor: Teodor Gąsiorowski
Władysław Anders przebył długą drogę od dowódcy brygady do Naczelnego Wodza Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Do historii przeszedł przede wszystkim jako zdobywca Monte Cassino.
Władysław Śliwiński. Z Dywizjonu 303 do celi śmierci
Biogram / Biografia

Władysław Śliwiński. Z Dywizjonu 303 do celi śmierci

Autor: Wojciech Kujawa
Uczestnik bitwy o Wielką Brytanię, kawaler Krzyża Srebrnego Orderu Wojennego Virtuti Militari, ofiara reżimu komunistycznego. Urodzony 3 kwietnia 1922 r. w Wilnie Władysław Śliwiński to jeden z wielu bohaterów, którzy mieli być skazani na zapomnienie.
Władze i Wojsko Polskie we Francji i w Wielkiej Brytanii w latach 1939–1941
Artykuł

Władze i Wojsko Polskie we Francji i w Wielkiej Brytanii w latach 1939–1941

Autor: Marek Gałęzowski
Rozbiór Polski przez Niemcy i ZSRS nie został uznany przez inne państwa i nie przerwał ciągłości prawnej państwa polskiego. Na mocy konstytucji powstały we Francji władze polskie z prezydentem Władysławem Raczkiewiczem i premierem Władysławem Sikorskim na czele, który został również Naczelnym Wodzem odbudowywanej armii polskiej.
Wojna polsko-bolszewicka
Artykuł

Wojna polsko-bolszewicka

Autor: Marek Gałęzowski
Walka o kształt odzyskanego państwa stanowiła zasadniczą treść działalności polskich władz w pierwszych latach po odzyskaniu niepodległości. W sprawie przebiegu wschodniej granicy Polski, ze względu na toczącą się tam wojnę, nie można było czekać na decyzje dyplomatyczne. Ostatecznie jej los rozstrzygnąć się miał na polach bitew, a nie w politurze gabinetów.
Wojna polsko-bolszewicka 1920 roku
Artykuł

Wojna polsko-bolszewicka 1920 roku

Autor: Paweł Libera
Główną przyczyną wybuchu wojny polsko-bolszewickiej było zagrożenie dla niepodległości Polski ze strony Rosji bolszewickiej oraz próba wcielenia w życie idei permanentnej rewolucji i eksportu rewolucji komunistycznej na teren całej Europy.
Wojna polsko-rosyjska (1919–1921)
Artykuł

Wojna polsko-rosyjska (1919–1921)

Autor: Artur Ochał
Żołnierze Korpusu Ochrony Pogranicza swoją służbą strzegli bezpieczeństwa państwa i spokoju ludności kresowej. Rubieże, na których postawili swoje posterunki już w pierwszych latach istnienia II Rzeczypospolitej były miejscem oporu przeciw komunistycznej rewolucji zmierzającej przez Polskę do owładnięcia Niemiec i krajów Europy Zachodniej.
Wojna polsko-ukraińska 1918-1919
Artykuł

Wojna polsko-ukraińska 1918-1919

Autor: Artur Brożyniak
Znane z obrony Lwowa, zmagania polsko-ukraińskie o niepodległość, w rzeczywistości rozgrywały się na terenach od Przemyśla, przez Lwów i Stanisławów aż po Zbrucz. Echo ich dotarło do Kijowa. Wojna miała tak brutalny charakter, że ukraińskie zbrodnie zbadała polska komisja sejmowa.
Wojska kolejowe w polsko-ukraińskich walkach o Lwów 1918-1919
Artykuł

Wojska kolejowe w polsko-ukraińskich walkach o Lwów 1918-1919

Autor: Sławomir Kalbarczyk
W czasach, kiedy po 123-letniej niewoli Polska „wybijała się na niepodległość”, zapomniane dziś wojska kolejowe odgrywały niebagatelną rolę w działaniach wojennych. Nie dziwi więc fakt, że już w listopadzie 1918 r. zaczęło je tworzyć także odradzające się państwo polskie.
Wojsko Polskie na Środkowym Wschodzie (1941–1942) – zarys działań
Artykuł

Wojsko Polskie na Środkowym Wschodzie (1941–1942) – zarys działań

Autor: Bartosz Janczak
Po kampanii polskiej 1939 r. wielu obywateli II Rzeczypospolitej znalazło się w różnych częściach Europy oraz świata. Dotarli oni również na Bliski Wschód, który w czasie II wojny światowej przez Brytyjczyków określany był Środkowym Wschodem.
Wojskowe Szkoły Junaków i Junaczek w ZSRS. Ewenement uzasadniony koniecznością polityczną
Artykuł

Wojskowe Szkoły Junaków i Junaczek w ZSRS. Ewenement uzasadniony koniecznością polityczną

Autor: Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk
Wojskowe Szkoły Junaków i Junaczek były ważnym przedsięwzięciem, podjętym w trudnej i skomplikowanej sytuacji politycznej. Nie tylko ułatwiły tysiącom młodych ludzi opuszczenie Związku Sowieckiego, ale też pozwoliły im wznowić przerwaną naukę i przygotować się do dalszego życia.
Woldenberg II C – fenomen obozu dla polskich jeńców wojennych
Artykuł

Woldenberg II C – fenomen obozu dla polskich jeńców wojennych

Autor: Tomasz Gałwiaczek
Mało jest w wieku XX, tak bardzo wyjątkowym skalą popełnionych zbrodni – epizodów lub wydarzeń, które stawiają człowieka w jakimś niesamowitym kontraście wobec zwyrodnienia i niczym nie usprawiedliwionego okrucieństwa.
Wódz-oracz
Biogram / Biografia

Wódz-oracz

Autor: Rafał Sierchuła, Wojciech Jerzy Muszyński
Ostanie 17 lat życia gen. Dowbor-Muśnicki poświęcił pracy w swoim majątku, działalności społecznej, kombatanckiej, a przede wszystkim swoim dzieciom.
Wódz, który umiał zwyciężać i ponosić klęski
Biogram / Biografia

Wódz, który umiał zwyciężać i ponosić klęski

Autor: Piotr Milczanowski
Był jednym z najzdolniejszych polskich dowódców, znakomitym strategiem i znawcą sztuki wojennej. Skonfliktowany z Piłsudskim i jego środowiskiem, uwięziony, zmarł przedwcześnie w niewyjaśnionych do końca okolicznościach.
Wróg Niemiec, przyjaciel Polaków
Biogram / Biografia

Wróg Niemiec, przyjaciel Polaków

Autor: Michał Wenklar
Bez przesady można stwierdzić, że Ferdynand Foch odegrał kluczową rolę w zwycięstwie strony alianckiej na froncie zachodnim I wojny światowej.
Wyklęty piłsudczyk. Historia ppłk. Wacława Lipińskiego
Artykuł

Wyklęty piłsudczyk. Historia ppłk. Wacława Lipińskiego

Autor: Adam Stefan Lewandowski
Harcerz, legionista Józefa Piłsudskiego, oficer Wojska Polskiego. Wybitny historyk. Podczas walki o Warszawę w 1939 r. szef propagandy przy dowództwie obrony stolicy. Walki o niepodległość Polski nie zaprzestał do chwili aresztowania przez komunistów w 1947 r. Dwa lata później został zamordowany...
Wyprawa wileńska w kwietniu 1919

Wyprawa wileńska w kwietniu 1919

Autor: Aleksander Smoliński
Zagon na Wilno, czy też inaczej „wyprawa wileńska” z kwietnia 1919 r., stanowi jedną z trzech najważniejszych i zakończonych spektakularnym sukcesem akcji jazdy Wojska Polskiego wykonaną podczas wojny polsko-bolszewickiej z lat 1919–1920–1921.

Wywiad i kontrwywiad Narodowych Sił Zbrojnych

Autor: Sebastian Bojemski
Wyzwolenie Ankony
Artykuł

Wyzwolenie Ankony

Autor: Irena Siwińska
18 lipca 1944 r. wojska 2. Korpusu Polskiego odbiły z rąk Niemców Ankonę, portowe miasto nad Adriatykiem – ważny strategicznie punkt na froncie włoskim.
Wyzwolenie Bredy przez 1. Dywizję Pancerną
Artykuł

Wyzwolenie Bredy przez 1. Dywizję Pancerną

Autor: Ryszard Sodel
29 października 1944 r. 1. Dywizja Pancerna dowodzona przez gen. Stanisława Maczka zdobyła holenderskie miasto Breda.
Wzór żołnierza porucznik Józef Schodowski
Biogram / Biografia

Wzór żołnierza porucznik Józef Schodowski

Autor: Jerzy Kirszak
Józef Stanisław Schodowski urodził się 2 marca 1904 r. w Raciążu, w powiecie sierpeckim województwa warszawskiego (był synem Juliana, właściciela ziemskiego, i Julianny z d. Dembek). do szkoły powszechnej uczęszczał w Raciążu.
Z bolszewikami nie walczyć…
Artykuł

Z bolszewikami nie walczyć…

Autor: Mirosław Szumiło
Rankiem 17 września 1939 r. agresja sowiecka zadała cios w plecy Wojsku Polskiemu walczącemu z Niemcami. Wśród zaskoczonych dowódców polskich jednostek panowała wówczas dezorientacja. Wydana wieczorem tego feralnego dnia dyrektywa naczelnego wodza przyniosła zaś tragiczne skutki.
Z Powstania Śląskiego do walczącej Grecji. Niezwykłe losy cichociemnego por. Jerzego Waletki vel Edwarda Barta
Biogram / Biografia

Z Powstania Śląskiego do walczącej Grecji. Niezwykłe losy cichociemnego por. Jerzego Waletki vel Edwarda Barta

Autor: Krzysztof A. Tochman
Porucznik piech. Jerzy Waletko był jednym z kilkudziesięciu spadochroniarzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, którzy w czasie II wojny światowej walczyli na Bałkanach. Po specjalistycznym przeszkoleniu na kursach dla cichociemnych we Włoszech i w Palestynie, w 1944 r. został zrzucony na teren wroga.
Z ziemi helweckiej do polskiej…
Artykuł

Z ziemi helweckiej do polskiej…

Autor: Małgorzata Ptasińska
W nocy z 19 na 20 czerwca 1940 roku granicę francusko-szwajcarską przekroczyła 2. Dywizja Strzelców Pieszych pod dowództwem gen. Bronisława Prugar-Ketlinga, która brała udział w krótkiej kampanii francuskiej w ramach 45. Korpusu gen. Mariusa Daille’a.
Z ziemi włoskiej. Defilada 2. Korpusu Polskiego w Mediolanie
Artykuł

Z ziemi włoskiej. Defilada 2. Korpusu Polskiego w Mediolanie

Autor: Konrad Ślusarski
15 sierpnia 1946 r. w Mediolanie odbyła się defilada stacjonujących we Włoszech jednostek 2. Korpusu Polskiego. Wydarzenie odbywające się w ramach obchodów polskiego Święta Żołnierza wzbudziło duże zainteresowanie wśród mieszkańców miasta. Defiladę przyjmował dowódca korpusu gen. dyw. Władysław Anders.
Za naszą i waszą wolność. Czesi i Słowacy oraz Polacy w bitwie o Tobruk
Artykuł

Za naszą i waszą wolność. Czesi i Słowacy oraz Polacy w bitwie o Tobruk

Autor: Jiří Plachý
Jednym spośród tysięcy patriotów, którzy po zajęciu Czech przez Niemców zdecydowali się wyruszyć za granicę i walczyć o wolność z bronią w ręku, był Alexander Marcibal, pracownik koncernu Baťa z Przerowa. W 1940 r. trafił on w Budapeszcie na polską organizację, która pomogła mu przedostać się na Środkowy Wschód. Nie był to odosobniony przypadek.
Zagon na Korosteń – październik 1920

Zagon na Korosteń – październik 1920

Autor: Aleksander Smoliński
Zagon na Korosteń, przeprowadzony w październiku 1920 r. przez Korpusu Jazdy płk. Juliusza Rómmla, był jednym z ostatnich działań ofensywnych Wojska Polskiego w wojnie z bolszewikami. Doszło wówczas do niecodziennego starcia kawalerii z sowieckimi pociągami pancernymi, zakończonego sukcesem podwładnych płk. Rómmla, którzy nadto zniszczyli wykorzystywaną przez bolszewików infrastrukturę wojskową i kolejową. Zagon na Korosteń, zalicza się, obok m.in. "Wypraw Wileńskiej" z kwietnia 1919 r. i zagonu na Koziatyn​ z kwietnia 1920 r., do największych sukcesów polskiej konnicy w całym konflikcie, aczkolwiek pozostaje on jednym z mniej znanych epizodów wojny, który niewątpliwie warto przypomnieć.
Zalążki oporu
Artykuł

Zalążki oporu

Autor: Andrzej Chmielarz
Klęska wojenna 1939 r. zszokowała Polaków, którzy odpowiedzialnością za nią obciążyli sanacyjny rząd. Utrata niepodległości nie złamała jednak ducha narodu.
Zamach majowy
Artykuł

Zamach majowy

Autor: Włodzimierz Suleja
U schyłku 1925 r. międzynarodowe położenie Polski wyraźnie się pogorszyło. Fakt ten ważył zapewne, ale nie determinował decyzji Piłsudskiego, by raz jeszcze wziąć na siebie odpowiedzialność za losy kraju. Drogą do tego celu wiodącą okazał się zamach majowy.
Zamość – Komarów 1920

Zamość – Komarów 1920

Autor: Marek Kozubel
Sukcesy odniesione w bitwie warszawskiej i obronie Lwowa nie oznaczały końca wojny polsko-bolszewickiej. Armia Czerwona poniosła ciężkie straty i była w odwrocie, ale nadal stanowiła duże zagrożenie. Wycofującemu się spod Warszawy Frontowi Zachodniemu komfronta Michaiła Tuchaczew- skiego szła z pomocą 1 Armia Konna komandarma Siemiona Budionne- go. Ewentualny sukces jej uderzenia mógł pokrzyżować plany militarne Naczelnego Wodza Józefa Piłsudskiego. Na przełomie sierpnia i września 1920 r. doszło do dwóch bitew, które wpłynęły na dalszy przebieg konflik- tu. Mowa o obronie Zamościa i bitwie kawaleryjskiej pod Komarowem.
Zanim powstała Armia Krajowa. Zaskakujące początki polskiej konspiracji wojskowej II wojny światowej
Artykuł

Zanim powstała Armia Krajowa. Zaskakujące początki polskiej konspiracji wojskowej II wojny światowej

Autor: Adam Stefan Lewandowski
„Cóż to za przywódca konspiracji, który rozpoczyna swe pierwsze kroki od tego, że upija się prawie do nieprzytomności” – skomentował w swej książce Kwatera 139. Opowieść o marszałku Rydzu-Śmigłym moment przekazania rozkazu o utworzeniu podziemnej armii Cezary Leżeński. Kto miał się upić i dlaczego?
Zapomniani żołnierze. Służba Jana Korytko w polskich oddziałach wartowniczych przy armii amerykańskiej w Niemczech
Artykuł

Zapomniani żołnierze. Służba Jana Korytko w polskich oddziałach wartowniczych przy armii amerykańskiej w Niemczech

Autor: Joanna Dardzińska
Wiosną 1945 r., gdy działania wojenne w Europie dobiegały końca i wojska alianckie przystąpiły do okupacji Niemiec, rozpoczęto formowanie oddziałów wartowniczych przy armii amerykańskiej. Była to służba pomocnicza przeznaczona m.in. do ochrony magazynów i składów materiałowych, pilnowania niemieckich jeńców i zbrodniarzy wojennych, obsługi konwojowej i eskortowej.
Zapomniany bohater. Pułkownik pilot Jerzy Kossowski (1892–1939)
Artykuł

Zapomniany bohater. Pułkownik pilot Jerzy Kossowski (1892–1939)

Autor: Adam Siwek
Polskie lotnictwo wojskowe narodziło się wraz ze wskrzeszoną sto lat temu Polską. To doskonała okazja, by przywołać postać jednego z najwybitniejszych i najdzielniejszych polskich pilotów – płk. Jerzego Kossowskiego.
Zaskakująca inicjatywa. O ewakuacji Armii Andersa z Sowietów do Iranu polemicznie
Artykuł

Zaskakująca inicjatywa. O ewakuacji Armii Andersa z Sowietów do Iranu polemicznie

Autor: Sławomir Kalbarczyk
W historiografii polskiej zakorzenił się pogląd, że ewakuacja wojsk polskich z ZSRS do Iranu w sierpniu 1942 r. była wynikiem porozumienia brytyjsko-sowieckiego zawartego ponad głową rządu polskiego. Rzadko kiedy wspomina się o militarnym znaczeniu tej inicjatywy.
Zdobycie lotniska w Ławicy przez Powstańców Wielkopolskich
Artykuł

Zdobycie lotniska w Ławicy przez Powstańców Wielkopolskich

Autor: Paweł Głuszek
27 grudnia 1918 r. w Poznaniu wybuchło powstanie. Stolica Wielkopolski znalazła się w rękach powstańców. Jedynie w Stacji Lotniczej w Ławicy znajdowały się niemieckie siły zdolne zagrozić miastu. Jak najszybciej należało zatem zlikwidować tą ostatnią niemiecką placówkę. Jak do tego doszło?
Ze Lwowa na krakowski pomnik
Biogram / Biografia

Ze Lwowa na krakowski pomnik

Autor: Teodor Gąsiorowski
„Na polu walki liczy się ogień i ruch. Żołnierz nie powinien iść do boju zmęczony marszem. Trzeba go dowieźć jak najbliżej przeciwnika” – „Od podwody do czołga” Stanisław Maczek, dowódca polskich wielkich jednostek zmechanizowanych i pancernych.
Zielony talizman. 1. Samodzielna Kompania <i>Commando</i>
Artykuł

Zielony talizman. 1. Samodzielna Kompania Commando

Autor: Kamil Kruszewski
Winston Churchill zażądał utworzenia specjalnych jednostek, które przeniosłyby wojnę na teren okupowany przez Niemców. W odpowiedzi sformowano złożone z doskonale wyszkolonych ochotników jednostki komandosów, które przeprowadziły wiele rajdów na wybrzeża zajęte przez nieprzyjaciela. W październiku 1942 r. dołączyła do nich również polska formacja.
Znad Narwi do generała Kleeberga
Artykuł

Znad Narwi do generała Kleeberga

Autor: Waldemar Tyszuk
W dniach 2–6 października 1939 r. w okolicach miasteczka Kock na Lubelszczyźnie doszło do ostatniej bitwy kampanii polskiej 1939 r., stoczonej przez pododdziały Samodzielnej Grupy Operacyjnej „Polesie” dowodzone przez gen. Franciszka Kleeberga z niemieckimi pododdziałami XIV Korpusu Armijnego (zmotoryzowanego) gen. Gustawa Antona von Wietersheima.
Zwycięska bitwa „Murawy”
Artykuł

Zwycięska bitwa „Murawy”

Autor: Dariusz Dyląg
W 1944 r., gdy II wojna światowa zbliżała się do finału, ważyły się losy Polski. Wobec coraz bliższej klęski Niemiec i wkraczających na ziemie II Rzeczypospolitej wojsk sowieckich, Armia Krajowa rozpoczęła operację „Burza”.
Zygmunt Adam Zyblewski (1915–1944)
Biogram / Biografia

Zygmunt Adam Zyblewski (1915–1944)

Autor: Justyna Staroń
Do zasobu archiwalnego IPN trafiły materiały dotyczące Zygmunta Adama Zyblewskiego, uczestnika kampanii wrześniowej, jeńca stalagu, działacza podziemia z okresu II wojny światowej, który życie stracił w katowni Gestapo w Forcie III w Pomiechówku.