Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

Zbrodnie Szai Fastaka na terenie Chmielnika. Wybrane przykłady
Artykuł

Zbrodnie Szai Fastaka na terenie Chmielnika. Wybrane przykłady

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
Licznych zbrodni na terenie Kreishauptmannschaft Busko dopuścili się funkcjonariusze żandarmerii niemieckiej w Chmielniku. Posterunek żandarmerii niemieckiej w tym mieście funkcjonował w latach 1940-1944.
Zbrodnie w Ciepielowie i Rekówce. Zamordowani za pomoc Żydom
Artykuł

Zbrodnie w Ciepielowie i Rekówce. Zamordowani za pomoc Żydom

Autor: Sebastian Piątkowski
Ciepielów to niewielkie miasto, położone w powiecie lipskim, województwa mazowieckiego. W okresie okupacji niemieckiej znajdowało się ono w powiecie (kreis) Starachowice, współtworzącym dystrykt radomski Generalnego Gubernatorstwa. Przez długie dekady jego historię współtworzyli Polacy i Żydzi.
Zdobycie Gdańska przez Armię Czerwoną z perspektywy diecezji gdańskiej
Artykuł

Zdobycie Gdańska przez Armię Czerwoną z perspektywy diecezji gdańskiej

Autor: Daniel Gucewicz
W marcu 1945 r. Sowieci przystąpili do zdobywania zamienionego przez Niemców w twierdzę Gdańska. 23 marca wkroczyli do Sopotu, dzień później do Pruszcza Gdańskiego, a 25 marca, w Niedzielę Palmową, do Oliwy. Zmasowane ostrzały i bombardowania Gdańska zamieniło śródmieście w morze ruin. Początek Wielkiego Tygodnia był zarazem początkiem końca niemieckiego Danzig.
Ze Lwowa do Wrocławia. Ossolineum w latach 1939–1947
Artykuł

Ze Lwowa do Wrocławia. Ossolineum w latach 1939–1947

Autor: Dorota Sidorowicz-Mulak
Ossolineum zaczęło funkcjonować w zrujnowanym Wrocławiu w 1946 r., posiadając ok. 30 proc. przedwojennego zasobu, w tym fragment kolekcji założycielskiej Józefa Maksymiliana Ossolińskiego oraz darów Henryka Lubomirskiego.
Zenon Ciemniejewski – agent Gestapo
Artykuł

Zenon Ciemniejewski – agent Gestapo

Autor: Paweł Głuszek
Prawdopodobnie już w grudniu 1939 r. Ciemniejewski nawiązał kontakt z Gestapo i złożył Niemcom propozycję współpracy. Był człowiekiem pozbawionym skrupułów, zafascynowanym III Rzeszą. Imponował mu Hitler i naziści. Był też chciwy. Ostatecznie właśnie ta cecha okazała się dla niego zgubna.
Zlikwidować czy wynarodowić? Niemiecki i sowiecki program walki z narodem polskim
Artykuł

Zlikwidować czy wynarodowić? Niemiecki i sowiecki program walki z narodem polskim

Autor: Maciej Mazurkiewicz
Charakterystyka niemieckich i sowieckich zbrodni na Polakach obejmuje zagadnienia dotyczące celów, metod i skali realizacji antypolskiej polityki w latach II wojny światowej.
Znaczenie Górnego Śląska dla niemieckiego przemysłu zbrojeniowego 1939-1945. Trendy, asortyment, wskaźniki produkcyjne
Artykuł

Znaczenie Górnego Śląska dla niemieckiego przemysłu zbrojeniowego 1939-1945. Trendy, asortyment, wskaźniki produkcyjne

Autor: Mirosław Sikora
W 1939 r. po pokonaniu Polski III Rzesza przystąpiła do scalania górnośląskiego okręgu przemysłowego podzielonego w okresie międzywojennym pomiędzy oba sąsiadujące kraje.
Zniszczenie pomnika Chopina w 1940 r.
Artykuł

Zniszczenie pomnika Chopina w 1940 r.

Autor: Robert Szcześniak
Pomysł postawienia pomnika wybitnemu kompozytorowi pojawił się w 1876 r. wśród członków Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego. Jednak ideę tę zaczęto realizować dopiero w 1901 r., kiedy car Mikołaj II wyraził ustną zgodę na utworzenie Komitetu Budowy Pomnika Fryderyka Chopina w Warszawie, który powstał rok później.
Zniszczenie pomnika księcia Józefa Poniatowskiego
Artykuł

Zniszczenie pomnika księcia Józefa Poniatowskiego

Autor: Irena Siwińska
W grudniu 1944 r. Niemcy wysadzili w powietrze pomnik księcia Józefa Poniatowskiego. Wódz ten, zasłużony m.in. w wojnach napoleońskich, dla kolejnych pokoleń Polaków był ucieleśnieniem bohaterskiej walki o wolność Ojczyzny – walki, w której oddał życie.
Zofia Łuszczkiewicz. W służbie Bogu, ludziom i Polsce
Biogram / Biografia

Zofia Łuszczkiewicz. W służbie Bogu, ludziom i Polsce

Autor: Ewa Wójcicka
Siostra Izabela, jak brzmiało jej imię zakonne, niemal całe swoje dorosłe życie poświęciła służbie Bogu. Okazała również swój głęboki patriotyzm, angażując się w walkę z niemieckim okupantem w okresie II wojny światowej, a po jej zakończeniu w działalność niepodległościową.
Zrzuty nadziei. Aliancka pomoc materiałowa zrzucana dla Okręgu AK Kraków
Artykuł

Zrzuty nadziei. Aliancka pomoc materiałowa zrzucana dla Okręgu AK Kraków

Autor: Dawid Golik
Okręgu AK Kraków według szacunków z początku 1944 r. liczyć miał ok. 90 tys. żołnierzy. Ta imponująca grupa zaangażowanych w konspirację ludzi dysponowała jednak bardzo małą ilością uzbrojenia. Remedium na niewystarczającą ilość broni, ale też m.in. materiałów wybuchowych, mundurów czy sprzętu łączności, miały być zrzuty.
Zygmunt Adam Zyblewski (1915–1944)
Biogram / Biografia

Zygmunt Adam Zyblewski (1915–1944)

Autor: Justyna Staroń
Do zasobu archiwalnego IPN trafiły materiały dotyczące Zygmunta Adama Zyblewskiego, uczestnika kampanii wrześniowej, jeńca stalagu, działacza podziemia z okresu II wojny światowej, który życie stracił w katowni Gestapo w Forcie III w Pomiechówku.
Zygmunt Klukowski – zasłużony obywatel Szczebrzeszyna
Biogram / Biografia

Zygmunt Klukowski – zasłużony obywatel Szczebrzeszyna

Autor: Janusz Kłapeć
Jeden z najbardziej znanych mieszkańców Szczebrzeszyna – malowniczego, klimatycznego miasteczka na Roztoczu – Zygmunt Klukowski, przybył tu 20 października 1919 roku i tu również zmarł czterdzieści lat później, 23 listopada 1959 roku.

Żołnierze Niezłomni - Stanisław Sojczyński „Warszyc”

Życie codzienne pod okupacją niemiecką w „Dzienniku” Eugeniusza Przybyła
Źródło historyczne

Życie codzienne pod okupacją niemiecką w „Dzienniku” Eugeniusza Przybyła

Autor: Tomasz Ceran
Dysponujemy licznymi dziennikami dotyczącymi życia codziennego w Generalnym Gubernatorstwie z okresu okupacji niemieckiej. Podobne źródła z ziem wcielonych do Rzeszy są rzadkością. Tym bardziej warto zwrócić uwagę na dziennik toruńskiego malarza i bibliofila.
Życie i śmierć w getcie białostockim (1941–1943)
Artykuł

Życie i śmierć w getcie białostockim (1941–1943)

Autor: Paweł Kornacki
Po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej 22 czerwca 1941 r. oddziały Wehrmachtu zajęły Białostocczyznę w ciągu kilku dni, a do opuszczonego przez Sowietów Białegostoku Niemcy weszli już 27 czerwca 1941 r. Od samego początku zastosowali brutalny terror.
Życiorysy bliźniacze – życiorysy splątane
Artykuł

Życiorysy bliźniacze – życiorysy splątane

Autor: Paweł Kornacki
Poniższy artykuł przedstawia losy trojga polskich Żydów. Są to trzy odrębne, lecz splątane historie osób, które się znały i pragnęły działać wspólnie.
Żydowscy uchodźcy w okresie Holokaustu. Przypadek Włocławka i Kutna
Artykuł

Żydowscy uchodźcy w okresie Holokaustu. Przypadek Włocławka i Kutna

Autor: Kinga Czechowska
W wojennej zawierusze wielu szukało ucieczki do miejsca, które byłoby bardziej bezpieczne. I tak Żydzi włocławscy uchodzili do Kutna, a także dalej, do Łowicza czy Warszawy. Padali też ofiarą przymusowych wysiedleń prowadzonych przez Niemców.
Żydzi w Stryju pod okupacją niemiecką
Artykuł

Żydzi w Stryju pod okupacją niemiecką

Autor: Angelika Blinda
W dwudziestoleciu międzywojennym ludność żydowska była nieodłącznym elementem krajobrazu Kresów Wschodnich. Stryj był trzecim miastem województwa stanisławowskiego pod względem liczby ludności wyznania mojżeszowego, która w oparciu o spis powszechny z 1931 r. wynosiła ok. 35% mieszkańców.