Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

Tagi Zbrodnie komunistyczne

Zbrodnie komunistyczne

Kiedy został zamordowany ks. Jerzy Popiełuszko?

O TYM SIĘ MÓWI

Kiedy został zamordowany ks. Jerzy Popiełuszko?

Autor: Paweł Sokołowski

Postawione w tytule tego tekstu pytanie może wydawać się zaskakujące. W śledztwie z 1984 r. zostały przecież ustalone okoliczności śmierci ks. Jerzego Popiełuszki, w tym data jego śmierci – 19 października 1984 r. Jednak w 2002 r. ustalenia z tego śledztwa podważył prokurator Andrzej Witkowski. Jego zdaniem śmierć duchownego nastąpiła około 25 października 1984 r.

Kierunki działań Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Augustowie w kontekście Obławy Augustowskiej 1945 r.

Kierunki działań Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Augustowie w kontekście Obławy Augustowskiej 1945 r.

Autor: Waldemar Tyszuk

Za datę powstania Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Augustowie przyjmuje się mianowanie w połowie września 1944 r. kpr. Mieczysława Janucika, absolwenta sowieckiej szkoły kontrwywiadu w Kujbyszewie, kierownikiem powiatowego PUBP. Jego zastępcą został chor. Józef Łaniewski, absolwent tej samej szkoły, późniejszy kierownik PUBP w Wysokiem Mazowieckim.

Krwawe dowody zbrodni

Krwawe dowody zbrodni

Autor: Anna Włodarczyk-Sętorek

W 2017 r. do pracowni konserwacji Archiwum IPN przekazano ubrania należące do ofiar pacyfikacji protestów robotniczych w grudniu 1970 roku w Szczecinie – Waldemara Szumińskiego, Stefana Stawickiego i Zygmunta Toczka. Przechowywane w plastikowych, czarnych workach stanowiły kiedyś dowody w sprawach karnych przeciwko sprawcom zbrodni.

Krwią na bibułce testament pisany i medalik w ustach

Krwią na bibułce testament pisany i medalik w ustach

Autor: Agnieszka Wygoda

1 marca 1951 roku Łukasz Ciepliński został zamordowany metodą katyńską (strzał w tył głowy) w więzieniu mokotowskim wraz z sześcioma towarzyszami z IV Zarządu Głównego Zrzeszenia WiN: Józefem Batorym, Franciszkiem Błażejem, Karolem Chmielem, Adamem Lazarowiczem, Józefem Rzepką i Mieczysławem Kawalcem.

Ksiądz Popiełuszko – wróg Polski Ludowej?

Ksiądz Popiełuszko – wróg Polski Ludowej?

Autor: Milena Kindziuk

Komuniści traktowali ks. Jerzego Popiełuszkę jak wroga ustroju. Uważali, że zagraża ustalonemu przez nich porządkowi, chociaż on domagał się jedynie prawdy i wolności.

Ksiądz Roman Kotlarz. Śmierć ze znakiem zapytania...

Ksiądz Roman Kotlarz. Śmierć ze znakiem zapytania...

Autor: Arkadiusz Kutkowski

Wciąż nie jest jasne, kto odpowiada za śmierć ks. Romana Kotlarza w sierpniu 1976 r. Ale dzięki ostatnim działaniom pionu śledczego IPN wiemy coraz więcej o tej sprawie, a tym samym o mechanizmach działania PRL-owskiego aparatu represji wobec duchowieństwa katolickiego.

Ksiądz Stanisław Piwowarski

Ksiądz Stanisław Piwowarski

Autor: Tomasz Toborek

W czasie wojny był wikariuszem w parafii w Kobielach Wielkich k. Radomska i kapelanem I batalionu 27. pułku piechoty AK dowodzonego przez Stanisława Sojczyńskiego „Warszyca”. Po wojnie – spowiednikiem żołnierzy antykomunistycznego, założonego przez „Warszyca”, Konspiracyjnego Wojska Polskiego.

Ksiądz Stefan Niedzielak: ostatnia ofiara Katynia?

Ksiądz Stefan Niedzielak: ostatnia ofiara Katynia?

Autor: Patryk Pleskot

W piątek 20 stycznia 1989 roku późnym wieczorem ks. Stefan Niedzielak – siedemdziesięcioczteroletni proboszcz na warszawskich Powązkach – został brutalnie zamordowany w swoim mieszkaniu. Nieznani do dzisiaj sprawcy najpierw bestialsko go pobili, a potem dosłownie złamali mu kark.

Ksiądz Władysław Gurgacz SJ (1914-1949). Duchowa droga Kapelana Niezłomnych

Ksiądz Władysław Gurgacz SJ (1914-1949). Duchowa droga Kapelana Niezłomnych

Autor: Krzysztof Dorosz

Znamy go dzisiaj przede wszystkim jako kapelana Żołnierzy Wyklętych, przedstawianego często na zdjęciach w wojskowym mundurze, wśród członków Polskiej Podziemnej Armii Niepodległościowców, na tle pięknej Hali Łabowskiej i Beskidu Sądeckiego. Mało jednak wiemy o jego duchowej drodze, która doprowadziła go do brzemiennej w skutki decyzji przystąpienia wiosną 1948 r. do oddziału konspiracyjnego.

Kurier z kwatery „Ł”. Tadeusz Bejt (1923–1949)

Biogram / Biografia

Kurier z kwatery „Ł”. Tadeusz Bejt (1923–1949)

Autor: Robert Jankowski

20 maja 1923 r. urodził się Tadeusz Bejt – kurier Armii Krajowej i podziemia antykomunistycznego, powstaniec warszawski, w 1947 r. aresztowany przez MBP i osadzony w więzieniu mokotowskim. Szczątki Tadeusza Bejta odnaleziono podczas prac ekshumacyjnych prowadzonych przez Instytut Pamięci Narodowej wiosną 2013 r. na terenie kwatery „Ł” Cmentarza Wojskowego na Powązkach.

Kwatera 301 – panteon węgierskiego narodowego męczeństwa

Kwatera 301 – panteon węgierskiego narodowego męczeństwa

Autor: Imre Molnar

Węgrzy także mają swoją „Łączkę”. To kwatera 301 Nowego Cmentarza na obrzeżach Budapesztu. Grzebano tu potajemnie ofiary komunistycznego terroru.

Kwestia poparcia społecznego dla komunistów na Rzeszowszczyźnie w latach 1944–1945

WARTO WIEDZIEĆ

Kwestia poparcia społecznego dla komunistów na Rzeszowszczyźnie w latach 1944–1945

Autor: Mariusz Krzysztofiński

W rezultacie załamania się niemieckiego frontu wschodniego Armia Czerwona, odnosząc kolejne zwycięstwa, w nocy z 3 na 4 stycznia 1944 r. przekroczyła granicę Rzeczypospolitej. 23 lipca wojska sowieckie zajęły Lwów, a 2 sierpnia 1944 r. wkroczyły do Rzeszowa.

Leśnik, cichociemny, wyklęty

Leśnik, cichociemny, wyklęty

Autor: Magdalena Mołczanowska

Czesław Rossiński, cichociemny, żołnierz Armii Krajowej i podziemia niepodległościowego został zamordowany 12 kwietnia 1945 r. w więzieniu na Zamku w Lublinie. Był to ostatni, tragiczny akt długiej i barwnej historii bohaterskiego leśnika, działacza społecznego i oficera.

Ludowy Komisarz Spraw Wewnętrznych Ukraińskiej SRS Iwan Sierow i jego antypolska działalność w okresie 2 IX 1939- 25 II 1941 r.

Ludowy Komisarz Spraw Wewnętrznych Ukraińskiej SRS Iwan Sierow i jego antypolska działalność w okresie 2 IX 1939- 25 II 1941 r.

Autor: Sławomir Kalbarczyk

Karierę Iwana Sierowa, jednego z najbardziej znanych funkcjonariuszy aparatu bezpieczeństwa ZSRS trudno uznać za typową. Z wykształcenia był wojskowym – w styczniu 1939 r., mając 34 lata, ukończył Akademię Wojskową im. Frunzego w Moskwie i awansował na stopień majora. Był oficerem artylerii.

Łowca Wyklętych – funkcjonariusz UB Ryszard Trąbka

Łowca Wyklętych – funkcjonariusz UB Ryszard Trąbka

Autor: Wojciech Hanus

„Zasłużony funkcjonariusz od rozbijania zbrojnego podziemia niepodległościowego na Lubelszczyźnie w latach 40-tych i 50-tych, poprzez udział w likwidacji ostatniego antykomunistycznego partyzanta – Józefa Franczaka, aż po nagradzaną pracę operacyjną – m.in. przeciwko opozycji lat 80-tych”.

Łukasz Ciepliński – między legendą a rzeczywistością

Biogram / Biografia

Łukasz Ciepliński – między legendą a rzeczywistością

Autor: Zbigniew K. Wójcik

Świtem 1 września 1939 r. wyruszył przeciwko Niemcom jako podporucznik służby stałej, dowodząc na przedpolach Bydgoszczy kompanią przeciwpancerną 62. pp, a 1 marca 1951 r. zginął w komunistycznym więzieniu na warszawskim Mokotowie jako podpułkownik Wojska Polskiego, prezes IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” i jeden z depozytariuszy Testamentu Polski Podziemnej.

Maria Marynowska. Z ambasad i salonów do stalinowskiego więzienia

Maria Marynowska. Z ambasad i salonów do stalinowskiego więzienia

Autor: Anna Lasek

Za próbę odnalezienia się w trudnej powojennej rzeczywistości, za pracę, poglądy i działalność na rzecz Polski demokratycznej została skazana na bardzo wysoki wymiar kary. Jej życie obrazuje losy setek kobiet represjonowanych przez władzę komunistyczną i skazanych na długoletnie więzienie, kobiet, którym odebrano rodziny, wolność i zdrowie.

Matka partyzantów – sprawa Stefanii Dziemieszkiewiczowej

Matka partyzantów – sprawa Stefanii Dziemieszkiewiczowej

Autor: Elżbieta Strzeszewska

Istotną rolę w zwalczaniu podziemia niepodległościowego odgrywały inwigilacja oraz represje skierowane przez bezpiekę przeciwko rodzinom członków podziemnych organizacji.

Mefisto ubecji

WARTO WIEDZIEĆ

Mefisto ubecji

Autor: Paweł Sztama

Generał Stefan Bałuk, jeden z cichociemnych i więzień stalinowski mówił o nim: „Jeżeli by ktoś chciał, ażebym go scharakteryzował, to jedno z pierwszych wrażeń czysto wizualnych: była to twarz, której powierzyłbym rolę Mefista w Fauście”.

Męczennik

Z PODRĘCZNIKA HISTORII

Męczennik

Autor: Włodzimierz Suleja

Milionowe tłumy na trasie papieskiej pielgrzymki z 1983 r. nie zaniepokoiły władzy. Nie wiadomo zresztą, czy zabrakło politycznej woli, czy wręcz wyobraźni. Co więcej, zapewne już wówczas zaczęto się zastanawiać, jak zniszczyć wpływ Kościoła, a zwłaszcza tych księży, którzy jawnie stanęli po stronie „Solidarności”, takich, jak ksiądz Jerzy Popiełuszko.

Michał Kobyliński (1890-1940) – nauczyciel, społecznik, żołnierz, ofiara Katynia

Biogram / Biografia

Michał Kobyliński (1890-1940) – nauczyciel, społecznik, żołnierz, ofiara Katynia

Autor: Piotr Gołdyn

Przyszedł na świat 16 września 1890 r. w Zagórowie. Jego rodzicami byli Jan Kobyliński i Franciszka z domu Ulatowska. Jego stryjem był ks. Kacper Kobyliński, aktywny społecznik. Nie ma informacji na temat tego, czy Michał posiadał rodzeństwo.

Mieczysław Rokitowski – ofiara stanu wojennego z Przemyśla

Mieczysław Rokitowski – ofiara stanu wojennego z Przemyśla

Autor: Marcin Bukała

Stan wojenny to dramatyczny okres w najnowszej historii Polski. Jest kojarzony nie tylko z licznymi ograniczeniami wolności i praw obywatelskich, ale i z ofiarami śmiertelnymi. Jedną z nich był 47-letni mieszkaniec Przemyśla – Mieczysław Rokitowski.

Miejsce pochówku ofiar więzienia na Zamku w Lublinie w latach 1944–1954

Miejsce pochówku ofiar więzienia na Zamku w Lublinie w latach 1944–1954

Autor: Artur Piekarz

Cmentarz rzymskokatolicki przy ul. Unickiej w Lublinie stał się miejscem pochówków ofiar systemów totalitarnych: niemieckiego nazizmu w latach 1939–1944 oraz komunizmu – po 1944 r. Były to głównie ofiary więzienia na Zamku w Lublinie. Chowano tam także ciała osób zmarłych i zakatowanych w siedzibach lubelskich placówek aparatu bezpieczeństwa oraz partyzantów poległych w obławach.

Mord cywilnej ludności w Terce, 8 lipca 1946 r.

Mord cywilnej ludności w Terce, 8 lipca 1946 r.

Autor: Jarosław Syrnyk

8 lipca 1946 r. w miejscowości Terka doszło do mordu na ludności cywilnej. Żołnierze Wojska Ochrony Pogranicza w wyjątkowo brutalny sposób zamordowali wówczas 31 mieszkańców wsi.

Morderstwa polityczne w powojennej Polsce. Zabójstwo Ludwika Kuca w areszcie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kozienicach

Morderstwa polityczne w powojennej Polsce. Zabójstwo Ludwika Kuca w areszcie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kozienicach

Autor: Marzena Grosicka

Sytuacja Polski w schyłkowym okresie II wojny światowej była złożona. Decydujący wpływ na budowę i funkcjonowanie systemu politycznego w kraju miał czynnik zewnętrzny – Związek Sowiecki. Wraz ze stopniowym wypieraniem wojsk niemieckich, obszar Polski pokrywał się siecią sowieckich komendantur wojskowych, które razem z NKWD i NKGB likwidowały terenowe struktury Polskiego Państwa Podziemnego.

Morderstwa polityczne w powojennej Polsce. Zabójstwo Michała Zachariasza – sekretarza Zarządu Powiatowego PSL w Pińczowie

Morderstwa polityczne w powojennej Polsce. Zabójstwo Michała Zachariasza – sekretarza Zarządu Powiatowego PSL w Pińczowie

Autor: Marzena Grosicka

Po zakończeniu II wojny światowej rozpoczęła się w Polsce ostra walka polityczna pomiędzy Polską Partią Robotniczą, uzurpującą sobie prawo do rządzenia krajem, a partiami, które skupiały w swych szeregach osoby sprzeciwiające się sowietyzacji kraju.

Na katowickich Panewnikach

Na katowickich Panewnikach

Autor: Adam Kondracki

Mroźne przedpołudnie ostatniego dnia 1946 r. Panewniki – spokojny zakątek na uboczu wielkiego miasta, oddychający jednostajnym rytmem liturgii godzin we franciszkańskim klasztorze. Wzdłuż wąskiej alejki więzienna ciężarówka nieśpiesznie przedziera się pośród zasp torem znanych sobie kolein, na sam koniec cmentarza. Dół niezbyt głęboki, ale dość szeroki, by przyjąć sześć prostych trumien złożonych obok siebie.

Nastoletnie dziewczęta „w rękach” UB

Nastoletnie dziewczęta „w rękach” UB

Autor: Joanna Żelazko

Konspiracja młodzieżowa, podobnie jak ta organizowana przez ludzi dorosłych, była zdominowana przez chłopców. Nie oznacza to jednak, że dziewczęta nie brały w niej aktywnego udziału. Chociaż było ich mniej, to jednak, z takim samym zaangażowaniem jak ich koledzy, szkoliły się i wypełniały zadania.

Nauczyć rozumu robotników, skazać dziennikarkę, uniewinnić zbrodniarzy

Nauczyć rozumu robotników, skazać dziennikarkę, uniewinnić zbrodniarzy

Autor: Małgorzata Sokołowska

„Dlaczego w Gdyni Stoczni urządzono pułapkę, zagoniono do niej ludzi i otwarto do nich ogień z broni maszynowej?” – pytała Wiesława Kwiatkowska.

Nie pozostał żaden ślad

Nie pozostał żaden ślad

Autor: Anna Pyżewska

Wypłakane oczy, wieloletnie poszukiwania, rozsyłanie listów, dobijanie się do urzędów i biur, czepianie się nadziei… I nic. Latem 1945 roku zaginął słuch o prawie sześciuset mieszkańcach Suwalszczyzny. Nie ma wątpliwości, że wszyscy zostali zgładzeni, ale wciąż nie znamy odpowiedzi na wiele pytań.

Nie tylko decyzja z 5 marca 1940 r. Biuro Polityczne WKP(b) jako organ odpowiedzialny za represje wobec obywateli polskich w latach 1939-1945

Nie tylko decyzja z 5 marca 1940 r. Biuro Polityczne WKP(b) jako organ odpowiedzialny za represje wobec obywateli polskich w latach 1939-1945

Autor: Sławomir Kalbarczyk

Dmitrij Tokariew, szef Zarządu NKWD obwodu kalinińskiego, przesłuchiwany przez rosyjskich prokuratorów prowadzących śledztwo w sprawie Zbrodni Katyńskiej wypowiedział w pewnym momencie znamienną uwagę: Wyżej Biura Politycznego u nas nie ma żadnych instancji. Tylko siódme niebo.

Niemców zastąpili Sowieci. Pierwsze uderzenie w podziemie niepodległościowe na ziemi wadowickiej

Niemców zastąpili Sowieci. Pierwsze uderzenie w podziemie niepodległościowe na ziemi wadowickiej

Autor: Michał Siwiec-Cielebon

W lipcu 1945 r. komuniści zadali pierwszy cios strukturom Śląsko-Cieszyńskiego Okręgu Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Do ostatnich dni tzw. Polski ludowej nie potrafili jednak poprawnie rozszyfrować struktur konspiracji, której dowództwo miało siedzibę w Wadowicach.

Niemieckie i sowieckie obozy

O TYM SIĘ MÓWI

Niemieckie i sowieckie obozy

Autor: Marek Klecel

To zadziwiające, że w XX w., który kojarzy się z obroną praw człowieka i wspaniałymi osiągnięciami naukowymi, powstało tak ponure zjawisko, jak system obozów pracy przymusowej, koncentracyjnych i śmierci, w których metodycznie eksterminowano miliony ludzi.

Niepokorna małolatka. Alicja Szletyńska (1932–2015)

Niepokorna małolatka. Alicja Szletyńska (1932–2015)

Autor: Paweł Wąs

Jako siedemnastolatka założyła w jednym z łódzkich gimnazjów antykomunistyczną organizację młodzieżową, za co w wieku osiemnastu lat skazana została przez stalinowski sąd na dwanaście lat więzienia.

Niezłomni

Z PODRĘCZNIKA HISTORII

Niezłomni

Autor: Włodzimierz Suleja

Szczególnym elementem pejzażu powojennego była utrzymująca się po roku 1947 obecność podziemia niepodległościowego, a zwłaszcza oddziałów „leśnych”.

Nieznane losy podporucznika Raoula Madeły „Paprocia”

Biogram / Biografia

Nieznane losy podporucznika Raoula Madeły „Paprocia”

Autor: Robert Piwko

Raoul Madeła urodził się w styczniu 1914 r. w miejscowości Nowe. Miasteczko to znajduje się obecnie w granicach powiatu świeckiego, w województwie kujawsko-pomorskim.

Nieznany pamiętnik babci „Inki”

Nieznany pamiętnik babci „Inki”

Autor: Piotr Szubarczyk

W Ełku, u rodziny Tymińskich, przechowywany jest od lat pamiętnik Heleny Tymińskiej (1885–1968), babci „Inki” po kądzieli. Najbardziej dramatyczne fragmenty dotyczą jej ukochanej wnuczki – Danusi.

Nowe spojrzenie na Grudzień ’70

Nowe spojrzenie na Grudzień ’70

Autor: Piotr Brzeziński

Choć literatura na temat Grudnia ’70 jest ogromna, wciąż ukazują się wartościowe publikacje, których autorzy sięgają po nieznane wcześniej dokumenty bądź relacje świadków. Jedną z nich jest nowa książka Piotra Abryszeńskiego i Daniela Gucewicza Grudniowa kolęda. Kościół katolicki w Trójmieście wobec Grudnia '70.

Nowy Rok 1947 w Ochodzy

Nowy Rok 1947 w Ochodzy

Autor: Michał Siwiec-Cielebon

„Jeden z najbezwzględniejszych wrogów władzy ludowej” – tak w wydanej w 1974 r. hagiografii tzw. utrwalania władzy ludowej napisał długoletni funkcjonariusz komunistycznej bezpieki o sierżancie Mieczysławie Spule „Felusiu”, „Felku”, „Zbyszku” (w niektórych dokumentach jego nazwisko występuje także w wersji Spóła).

O godność zamordowanych. Poszukiwania ofiar grupy Rypińskiego

O godność zamordowanych. Poszukiwania ofiar grupy Rypińskiego

Autor: Arkadiusz Cisek

Czy w Archiwum IPN można przeprowadzić skuteczne śledztwo? Co mogą kryć zabudowania należące obecnie do biblioteki? Co ma wspólnego z Gomułką dworek w pewnej wsi na północnym Mazowszu?

O torturach śledczych stosowanych przez cywilne i wojskowe organy bezpieczeństwa publicznego w pierwszej dekadzie Polski Ludowej

O torturach śledczych stosowanych przez cywilne i wojskowe organy bezpieczeństwa publicznego w pierwszej dekadzie Polski Ludowej

Autor: Przemysław Piątek

Tortury śledcze niewątpliwie były powszechnym zjawiskiem charakterystycznym dla Polski Ludowej lat 1944-1956. Stanowiły jedną z bardziej rozpoznawalnych cech represyjności okresu stalinizmu w naszym kraju.

Obława Augustowska – „zbrodnia doskonała”. Przypadek Bogumiły Bochyńskiej

Obława Augustowska – „zbrodnia doskonała”. Przypadek Bogumiły Bochyńskiej

Autor: Diana Maksimiuk

Na liście ofiar Obławy Augustowskiej z 10 lutego 2015 r. figuruje 27 nazwisk kobiet, które zginęły bez wieści latem 1945 r. Wśród nich była niespełna 22-letnia Bogumiła Bochyńska.

Obława Lipcowa

O TYM SIĘ MÓWI

Obława Lipcowa

Autor: Krzysztof Sychowicz

We wrześniu i październiku 1944 r. nasiliły się obławy i akcje pacyfikacyjne skierowane przeciwko Armii Krajowej i Narodowym Siłom Zbrojnym oraz wszystkim, którzy przeciwstawiali się polityce Józefa Stalina. Wraz z upływem czasu obejmowały kolejne grupy społeczeństwa.

Obowiązek wobec Polski

Obowiązek wobec Polski

Autor: Piotr Niwiński

Wśród osób, o których pamięć miała zgodnie z wolą komunistów zniknąć, znalazł się Edmund Bukowski. Niezmiernie aktywny i oddany sprawie niepodległości Polski żołnierz.

Obozy i więzienia sowieckie na ziemiach polskich w latach 1944-1945

Obozy i więzienia sowieckie na ziemiach polskich w latach 1944-1945

Autor: Dariusz Iwaneczko

Wraz z nadejściem Armii Czerwonej i podążających za nią służb sowieckich na ziemiach polskich rozpętała się fala represji i terroru, skierowanego przeciwko społeczeństwu polskiemu.

Obozy pracy po II wojnie światowej w województwie śląsko-dąbrowskim

Obozy pracy po II wojnie światowej w województwie śląsko-dąbrowskim

Autor: Daniel Szlachta

Po zakończeniu działań wojennych komuniści często wykorzystywali infrastrukturę dawnych obozów niemieckich, tworząc obozy pracy. Tak było na Śląsku. Do kopalń węgla kamiennego, gdzie brakowało rąk do pracy, kierowano przymusowo jeńców wojennych, volksdeutschów, osoby pochodzenia niemieckiego, żołnierzy podziemia antykomunistycznego (Polaków i Ukraińców) oraz przestępców kryminalnych.

Obrączka z żółtego metalu. Z depozytu Lucjana Minkiewicza „Wiktora”

WARTO WIEDZIEĆ

Obrączka z żółtego metalu. Z depozytu Lucjana Minkiewicza „Wiktora”

Autor: Arkadiusz Cisek

W Archiwum IPN przechowywanych jest wiele dowodów potwierdzających tragiczne losy Żołnierzy Wyklętych. Należą do nich m.in. dokumenty depozytowe, wytworzone przez instytucje terroru komunistycznego, które z księgową dokładnością ukazują złodziejską stronę totalitarnej władzy rządzącej Polską po 1944 r.

Odbicie łączniczki

Odbicie łączniczki

Autor: Magdalena Mołczanowska

Historia Franciszki Ramotowskiej „Iskry” to gotowy scenariusz na film. Od 1941 r. działała w ZWZ – AK, gdzie pełniła funkcje łączniczki i sanitariuszki. Los, który dzieliła z towarzyszami broni, obfitował w nieoczekiwane zmiany i brawurowe akcje. Z nich na szczególną uwagę zasługuje odbicie jej z rąk UB.

Odbiór społeczny zabójstwa ks. Jerzego Popiełuszki przez łodzian w październiku 1984 r.

Odbiór społeczny zabójstwa ks. Jerzego Popiełuszki przez łodzian w październiku 1984 r.

Autor: Ewelina Ślązak

Ksiądz Jerzy Popiełuszko był niezwykle ważną postacią w Polsce w okresie „Solidarności”, jako jej kapelan głosił przesłanie prawdy, sprawiedliwości i walki o wolność. Kazania przez niego głoszone koncentrowały się na moralnych aspektach walki o prawa człowieka oraz na wsparciu dla tych, którzy byli prześladowani przez władze komunistyczne.

Ofiara totalitaryzmów. Ksiądz Roch Łaski (1902–1949)

Ofiara totalitaryzmów. Ksiądz Roch Łaski (1902–1949)

Autor: Paweł Wąs

„Niech mnie zabiją, nie sprzedam wiary…” – powiedział krótko przed śmiercią ks. Roch Łaski. Kapłan przeżył niewolniczą pracę, cierpienia i upokorzenia w niemieckim obozie koncentracyjnym Dachau. Zadręczyła go komunistyczna bezpieka w Polsce.

Ofiary Poznańskiego Czerwca

WARTO WIEDZIEĆ

Ofiary Poznańskiego Czerwca

Autor: Tomasz Ceglarz, Ewa Liszkowska

Co najmniej 58 osób straciło życie podczas wolnościowego zrywu w Poznaniu w czerwcu 1956 r. Co czwarty zabity lub śmiertelnie ranny nie miał osiemnastu lat.

Operacja „Lawina”

Operacja „Lawina”

Autor: Dariusz Węgrzyn

W historii powojennego podziemia antykomunistycznego Zgrupowanie Narodowych Sił Zbrojnych Henryka Flamego „Bartka”, działające w latach 1945–1947 na Śląsku Cieszyńskim i Żywiecczyźnie, zajmuje miejsce szczególne. Był to bowiem największy liczebnie konglomerat oddziałów (patroli) NSZ w pojałtańskiej Polsce. Jego historię zakończyła ubecka akcja.

Organizacja Stefana Maksymiliana

Organizacja Stefana Maksymiliana

Autor: Paweł Wąs

W działalności konspiracyjnych organizacji młodzieżowych okresu stalinowskiego niekiedy jedynym „orężem” młodych ludzi były ręczne drukarki, za pomocą których tworzono ulotki i afisze o treści patriotycznej i antykomunistycznej. Nieliczne z nich zachowały się w aktach procesowych nieletnich konspiratorów.

Ostatni bój „Roja”

Ostatni bój „Roja”

Autor: Elżbieta Strzeszewska

Mieczysław Dziemieszkiewicz ps. „Rój”, żołnierz Narodowych Sił Zbrojnych i Narodowego Zjednoczenia Wojskowego poległ w walce w trakcie obławy zorganizowanej przez żołnierzy Korpusu Bezpieczeństwa Publicznego oraz funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego i Milicji Obywatelskiej.

Pamięć opozycji – opozycja w pamięci

Pamięć opozycji – opozycja w pamięci

Autor: Cecylia Kuta

Jednym z istotnych zadań IPN jest przypominanie o kolejnych rocznicach społecznych buntów w okresie PRL.

Pan Samochodzik kontra „Warszyc”

WARTO WIEDZIEĆ

Pan Samochodzik kontra „Warszyc”

Autor: Tomasz Toborek

Rozprawa z niepodległościowym podziemiem po drugiej wojnie światowej trwała przez niemal dekadę – do połowy lat pięćdziesiątych. Miała wówczas charakter bezpardonowej walki zmierzającej do fizycznej eliminacji politycznych przeciwników.

Pani Dyrektor z „Kingi”. Rzecz o Marii Opielińskiej, organizatorce pierwszych kompletów tajnego nauczania w Kielcach, prześladowanej przez komunistów

Biogram / Biografia

Pani Dyrektor z „Kingi”. Rzecz o Marii Opielińskiej, organizatorce pierwszych kompletów tajnego nauczania w Kielcach, prześladowanej przez komunistów

Autor: Izabela Bożyk

Działalność Marii Opielińskiej, dyrektorki Żeńskiego Państwowego Liceum i Gimnazjum im. bł. Kingi, przyczyniła się do wzrostu poziomu szkoły. Wkład dyrektorki w rozwój szkoły i zaangażowanie w tajne nauczanie podczas wojny upamiętniono tablicami na jej cześć i nadaniem jej imienia jednej z ulic miasta.

Pełnia komunistycznego reżimu

Z PODRĘCZNIKA HISTORII

Pełnia komunistycznego reżimu

Autor: Filip Musiał

Utworzenie PZPR i faktyczne podporządkowanie jej całości życia publicznego w Polsce nie zakończyło etapu „porządkowania” sceny politycznej. W państwach bloku wschodniego Sowieci dążyli do budowy systemu monopartyjnego lub systemu z dominującą partią komunistyczną i w pełni jej podporządkowanymi partiami satelickimi.

Pierwsze kary śmierci Temidy białostockiego garnizonu (1944)

Pierwsze kary śmierci Temidy białostockiego garnizonu (1944)

Autor: Diana Maksimiuk

Konflikt światowy jeszcze się nie skończył, gdy komuniści w najlepsze instalowali swoje rządy w kraju nad Wisłą. Po zajęciu przez Sowietów terenów przedwojennego województwa białostockiego w lipcu 1944 r. i tu szybko przystąpili do realizacji swojego politycznego planu. W pierwszej kolejności miał im w tym pomóc wojskowy wymiar sprawiedliwości.

Piotr Majchrzak

Piotr Majchrzak

Autor: Paweł Zielony

12 marca 1963 r. w Poznaniu urodził się Piotr Majchrzak, późniejszy uczeń Technikum Ogrodniczego w Rokietnicy. Zmarł tragicznie, w wieku 19 lat, w mrocznych czasach stanu wojennego.

Po co uczyć o „Łączce”?

Po co uczyć o „Łączce”?

Autor: Kamila Sachnowska

Ucząc o ofiarach zbrodni komunizmu, o poszukiwaniu ich grobów, afirmujemy fundamentalne wartości, takie jak wolność, niepodległość, prawda, poszanowanie człowieka i jego praw, także po jego śmierci – czyli te pojęcia naszej cywilizacji, na których powinna opierać się edukacja.

Pochowani pod śmietnikiem

Pochowani pod śmietnikiem

Autor: Krzysztof Pięciak

Wyzwaniem jest nie tylko ustalenie miejsc pochówku Wyklętych, lecz także identyfikacja ich szczątków. Jak wyglądają poszukiwania żołnierzy powojennego podziemia?

Podziemna Wojskowa Organizacja Więzienna w Strzelcach Opolskich

Podziemna Wojskowa Organizacja Więzienna w Strzelcach Opolskich

Autor: Piotr Różański

W świadomości społeczeństwa polskiego istnieje przeświadczenie, że w przełomowym 1956 r. wszyscy więźniowie polityczni epoki stalinizmu opuścili kazamaty peerelowskich zakładów karnych. Sytuacja, jaka miała miejsce w drugiej połowie lat pięćdziesiątych w Centralnym Więzieniu w Strzelcach Opolskich, była tego zaprzeczeniem.

Poetka w łagrach. Beata Obertyńska (1898–1980)

Poetka w łagrach. Beata Obertyńska (1898–1980)

Autor: Marek Klecel

Zaczęła pisać wiersze, gdy Polska powstawała do nowego życia, wyłaniała się z bitew i krwi wielu Polaków poległych podczas I wojny światowej oraz wojny obronnej 1920 r. Szczęśliwe lata spędzone w Niepodległej zostały gwałtownie przerwane przez wybuch II wojny światowej, najazd sowiecki na wschodnie tereny Rzeczypospolitej, aresztowanie we Lwowie i deportację do łagrów Workuty.

Pogrzeb księdza Jerzego Popiełuszki

Pogrzeb księdza Jerzego Popiełuszki

Autor: Bożena Witowicz

Niezwykła brutalność zabójstwa spowodowała, że ksiądz Popiełuszko urósł do rangi symbolu dławienia kościoła przez władze komunistyczne, a jego męczeńska śmierć „za wiarę” z czasem doprowadziła do procesu beatyfikacji. Pogrzeb duchownego w dniu 3 listopada 1984 r. stał się wielką demonstracją polityczną, społeczną, antyrządową i antykomunistyczną.

Pogrzebany nocą

Pogrzebany nocą

Autor: Krzysztof Filip

Pierwsze lata rządów komunistów w Polsce charakteryzowały się stosowaniem szerokiego zakresu represji wobec rzeczywistych i wyimaginowanych wrogów systemu. Osoby takie mordowano, katowano, łamano życie prywatne im oraz ich rodzinom.

Pokazowe procesy polityczne – instrukcja obsługi

Pokazowe procesy polityczne – instrukcja obsługi

Autor: Patryk Pleskot

Nie sposób w krótkim artykule w pełni zmierzyć się z tak szerokim i skomplikowanym tematem, jakim są pokazowe procesy polityczne organizowane w Polsce między rokiem 1944 a 1989. Poniżej przedstawiam jedynie garść wskazówek ułatwiających dostrzeżenie cech charakterystycznych tego szczególnie jaskrawego przejawu funkcjonowania komunistycznego „wymiaru niesprawiedliwości”.

Polowanie na ludzi. Zbrodnia lubińska 31 sierpnia 1982 roku

Polowanie na ludzi. Zbrodnia lubińska 31 sierpnia 1982 roku

Autor: Łukasz Sołtysik

Czy protesty z pierwszych dni stanu wojennego oraz prężna działalność struktur podziemnej Solidarności wpłynęły na decyzje władz wojewódzkich, aby w drugą rocznicę podpisania Porozumień Sierpniowych użyć siły i broni palnej przeciwko pokojowej manifestacji?

Polska podziemna przed sowieckim trybunałem

Polska podziemna przed sowieckim trybunałem

Autor: Andrzej Chmielarz

W czerwcu 1945 r. przed sądem w Moskwie zostali postawieni organizatorzy polskiego podziemia niepodległościowego. Choć na ich skazanie nie było przyzwolenia aliantów, nikt nie powstrzymał Józefa Stalina i sowiecki plan został wykonany.

Ponury plagiat Jaruzelskiego?

Ponury plagiat Jaruzelskiego?

Autor: Przemysław Wójtowicz

Stan wyjątkowy w Turcji z 1980 roku i stan wojenny w Polsce z 1981 roku wykazują w swoim przebiegu i konsekwencjach charakterystyczne, dające do myślenia w planie historycznym i politologicznym, podobieństwa i różnice.

Porwanie Bohdana Piaseckiego

WARTO WIEDZIEĆ

Porwanie Bohdana Piaseckiego

Autor: Paweł Tomasik

22 stycznia 1957 r. uprowadzono Bohdana Piaseckiego (ur. 12 sierpnia 1941 r.), 15-letniego ucznia X klasy Prywatnego Męskiego Liceum Ogólnokształcącego nr 53 Stowarzyszenia „Pax” w Warszawie pod wezwaniem św. Augustyna.

Postać podpułkownika Alfreda Wnukowskiego (1920-1946) – dowódcy jednostki Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Rzeszowie

O TYM SIĘ MÓWI

Postać podpułkownika Alfreda Wnukowskiego (1920-1946) – dowódcy jednostki Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Rzeszowie

Autor: Janusz Kowalczyk

18 lipca 1946 r. w okolicy Skaryszewa zginął dowódca jednostki KBW z Rzeszowa, ppłk Alfred Wnukowski. W wyniku zasadzki zorganizowanej przez oddział Związku Zbrojnej Konspiracji WiN, śmierć poniosła również jego żona oraz siedmiu żołnierzy ochrony. Wydarzenie to było bezprecedensowe, gdyż życie stracił wysoki stopniem oficer komunistycznego aparatu represji, odpowiedzialny m.in. za walkę z polskim podziemiem niepodległościowym.

Powązkowska „Łączka”

Powązkowska „Łączka”

Autor: Krzysztof Szwagrzyk

Od lata 1944 r. komuniści rozpoczęli proces sukcesywnego przejmowania władzy w Polsce. W ciągu kilku lat, wspierani przez Związek Sowiecki, doprowadzili do likwidacji zbrojnego i politycznego oporu, opanowali wszystkie struktury państwa, nadając mu totalitarny charakter. Po latach odnajdujemy szczątki ofiar komunistycznego terroru.

Powojenne losy żołnierzy NSZ i AK z Kielecczyzny na przykładzie grupy „Wampira” – Wacława Proszowskiego

Powojenne losy żołnierzy NSZ i AK z Kielecczyzny na przykładzie grupy „Wampira” – Wacława Proszowskiego

Autor: Paweł Żołądek

Po wkroczeniu Sowietów na Kielecczyznę w styczniu 1945 r. znaczna liczba żołnierzy AK i NSZ postanowiła pozostać w konspiracji. Jednym z pierwszych, który zorganizował antykomunistyczną siatkę konspiracyjną był ppor. Wacław Proszowski „Wampir”.

Proces „siedemnastu” w Radomsku – 7 maja 1946 r.

Proces „siedemnastu” w Radomsku – 7 maja 1946 r.

Autor: Jerzy Bednarek

W nocy z 19 na 20 kwietnia 1946 r. do Radomska wkroczyły oddziały Konspiracyjnego Wojska Polskiego (KWP). Prawie 170 żołnierzy pod dowództwem por. Jana Rogulki „Grota” zaatakowało więzienie, w którym przetrzymywano kilkudziesięciu akowców, siedzibę powiatowego UB, komendę milicji (MO) i koszary.

Proces „Warszyca”

Proces „Warszyca”

Autor: Paweł Wąs

W efekcie zdrady jednego z podkomendnych, pod koniec czerwca 1946 r. aresztowany został komendant Konspiracyjnego Wojska Polskiego kpt. Stanisław Sojczyński. Po okresie kilkumiesięcznego śledztwa, w grudniu odbył się proces, w trakcie którego „Warszyc” okazywał niezłomną postawę, piętnując system komunistyczny.

Proces Adama Doboszyńskiego

Proces Adama Doboszyńskiego

Autor: Paweł Tomasik

Przez 12 dni, od 18 czerwca do 11 lipca 1949 r., przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Warszawie toczył się jeden z najgłośniejszych procesów pokazowych w Polsce okresu stalinowskiego. Skazano w nim na śmierć działacza politycznego, publicystę i ideologa ruchu narodowego inż. Adama Doboszyńskiego.

Proces Aleksandra Życińskiego przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Kielcach

Proces Aleksandra Życińskiego przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Kielcach

Autor: Robert Piwko

Wojskowe sądy rejonowe należały do najbardziej represyjnych instytucji Polski „ludowej” w pierwszym okresie jej ustanawiania. Rozmieszczone w każdym województwie placówki wniosły niepośledni wkład w utrwalanie komunistycznej władzy.

Proces komandorów. Krwawe lata Marynarki Wojennej

Proces komandorów. Krwawe lata Marynarki Wojennej

Autor: Daniel Sieczkowski

O ile w świadomości społecznej Polaków funkcjonuje już temat represji komunistycznych wymierzonych w podziemie niepodległościowe, o tyle zbrodnie reżimu na żołnierzach „ludowego” Wojska Polskiego wciąż są mało znane.

Proces płk. Czesława Naruszewicza jako przykład „sprawy tatarowskiej”

Proces płk. Czesława Naruszewicza jako przykład „sprawy tatarowskiej”

Autor: Artur Kuprianis

Procesy pokazowe, takie jak słynny „proces generałów”, zostały przeniesione do powojennej Polski prosto z praktyki politycznej Związku Sowieckiego. Stanowiły jedno z najjaskrawszych naruszeń prawa w komunistycznej rzeczywistości. Wywodzący się ze wspomnianej sprawy proces płk. Czesława Naruszewicza użyty został jako przykład rażącego nadużycia nawet w wewnętrznych dyskusjach wojskowych aparatczyków.

Proces siedemnastu w Radomsku

Proces siedemnastu w Radomsku

Autor: Paweł Wąs

W maju 1946 r. komunistyczny sąd skazał dwunastu żołnierzy Konspiracyjnego Wojska Polskiego na karę śmierci, a pięciu na długoletnie więzienie. Musiało minąć niemal pół wieku, by zamordowanym oddano hołd.

Przesłuchanie „Murata”

Przesłuchanie „Murata”

Autor: Jerzy Bednarek

W nocy z 11 na 12 marca 1949 r. strażnicy aresztu WUBP w Łodzi stwierdzili, że Jan Małolepszy „Murat” – dowódca Konspiracyjnego Wojska Polskiego – leży martwy w celi. Oficjalnie poinformowano, że zmarł on na atak serca. Tymczasem zakatowali go funkcjonariusze UB podczas nieformalnych „przesłuchań”.

Przestępstwa Armii Czerwonej na Rzeszowszczyźnie

Przestępstwa Armii Czerwonej na Rzeszowszczyźnie

Autor: Mirosław Surdej

Morderstwa, gwałty, rabunki, kradzieże i obławy sowieckich żołnierzy na akowców, także załamanie się gospodarki, przymusowe wcielanie do wojska Michała Roli-Żymierskiego oraz służalcza postawa niekompetentnej administracji PKWN wobec Sowietów wykraczały ponad wszystko, z czym dotychczas Polacy mieli do czynienia. Także na zajętej przez Armię Czerwoną latem 1944 r. Rzeszowszczyźnie, która do stycznia 1945 r. stanowiła obszar przyfrontowy.

Przyczyny aresztowania przywódców Polskiego Państwa Podziemnego w marcu 1945 r.

Przyczyny aresztowania przywódców Polskiego Państwa Podziemnego w marcu 1945 r.

Autor: Waldemar Grabowski

Na posiedzeniu Krajowej Rady Ministrów 23 lutego 1945 r. zapadła decyzja o opublikowaniu kolejnego numeru „Rzeczpospolitej Polskiej” (poprzedni ukazał się z datą 25 grudnia 1944 r.), zawierającego uchwałę RJN w sprawie konferencji „krymskiej” oraz rozkaz o rozwiązaniu AK.

Radiostacja z wyrokiem śmierci. Zasadzka na członków oddziału Narodowego Zjednoczenia Wojskowego

Radiostacja z wyrokiem śmierci. Zasadzka na członków oddziału Narodowego Zjednoczenia Wojskowego

Autor: Elżbieta Strzeszewska

16 września 1951 r. w walce z wojskiem KBW oraz funkcjonariuszami UB polegli żołnierze oddziału partyzanckiego NZW – Franciszek Kmiołek ps. „Bogdan”, Franciszek Ampulski ps. „Tęcza” oraz Julian Nasiadko ps. „Ostry”.

Relacja Tadeusza Stankiewicza. Żydzi ukrywani na bagnach

Relacja Tadeusza Stankiewicza. Żydzi ukrywani na bagnach

Autor: Tomasz Sikorski

Tadeusz Stankiewicz: Sprawiedliwy, syn dwojga Sprawiedliwych, Stanisława i Barbary Stankiewiczów, i brat Sprawiedliwej, Barbary. Wspomina, prosto, po ludzku, bez patosu: „Sami byliśmy zagrożeni, ale jakoś tym Żydom trzeba pomóc, prawda? Bo czuliśmy, że to nasi obywatele, no wczoraj żeśmy się znali, a dzisiaj mamy się nie znać i odwrócić plecami? Nie mogliśmy tego zrobić”.

Represje komunistyczne w świetle materiałów z archiwum Konspiracyjnego Wojska Polskiego

Represje komunistyczne w świetle materiałów z archiwum Konspiracyjnego Wojska Polskiego

Autor: Paweł Wąs

Podobnie jak w innych rejonach Polski, także na terenie działalności KWP dochodziło w okresie powojennym do masowych komunistycznych represji, zarówno wobec żołnierzy AK i innych ugrupowań niepodległościowych, jak i ludności cywilnej. Organizacja dowodzona przez „Warszyca” starała się dokumentować wszelkie wykroczenia Sowietów oraz ich polskich kolaborantów.

Rok 1949 – pełnia władzy komunistów

NOWY NUMER BIULETYNU IPN

Rok 1949 – pełnia władzy komunistów

Autor: Filip Musiał

Od zajęcia polskich Kresów mijało pięć lat, od kapitulacji niemieckiej III Rzeszy – cztery lata, od sfałszowanych wyborów – dwa. Roku 1949 nie uznaje się za przełomowy w dziejach „ludowej” Polski, ale był on czasem wyjątkowym – pierwszym rokiem, w który komuniści wchodzili, mając już w pełni uporządkowaną sferę polityczną.

Samobójstwo czy zbrodnia UB? Zagadka śmierci Jana Rodowicza „Anody”

Samobójstwo czy zbrodnia UB? Zagadka śmierci Jana Rodowicza „Anody”

Autor: Waldemar Kowalski

Według oficjalnej wersji komunistów niespełna 26-letni Jan Rodowicz zabił się 7 stycznia 1949 roku, wyskakując w chwili nieuwagi śledczego z okna MBP. Czy śmierć ta była upozorowanym samobójstwem, a „Anoda” został zakatowany w pokoju przesłuchań? Co wydarzyło się wtedy w Warszawie na Koszykowej?

Sowiecka „operacja polska” 1944–1945

O TYM SIĘ MÓWI

Sowiecka „operacja polska” 1944–1945

Autor: Tomasz Łabuszewski

Charakterystycznym elementem prawie każdej okupacji był i jest do dzisiaj wrogi stosunek sił okupacyjnych do narodów podbitych, widoczny zwłaszcza w czasie pierwszej światowej wojny totalnej, jaką była II wojna światowa. Wynikał on z bardzo różnych powodów: politycznych, ideowych, rasowych, uwarunkowań historycznych i ekonomicznych.

Sowiecka okupacja

WARTO WIEDZIEĆ

Sowiecka okupacja

Autor: Elżbieta Pietrzyk-Dąbrowska

Rok 1945 przyniósł Polakom wiele rozczarowań. Sowieccy „wyzwoliciele” zamiast niepodległości, przynieśli bowiem terror i bezprawie.

Społeczne następstwa wywózek Górnoślązaków do ZSRS w 1945 r.

Społeczne następstwa wywózek Górnoślązaków do ZSRS w 1945 r.

Autor: Jarosław Neja

Deportacje ludności cywilnej Górnego Śląska przeprowadzone przez władze sowieckie między lutym i kwietniem 1945 r., w celu pozyskania robotników do pracy przymusowej na terenie ZSRS, według najnowszych ustaleń objęły ponad 46 tysięcy osób (w ponad 90 proc. mężczyzn).

Stalinowski „sędzia” Ludwik Kiełtyka

Stalinowski „sędzia” Ludwik Kiełtyka

Autor: Radosław Kurek

Zaliczany jest do grona najbardziej bezwzględnych przedstawicieli organów wojskowego wymiaru sprawiedliwości okresu stalinowskiego w Polsce. W latach 1947-1953 skazał na karę śmierci ponad 200 osób. W przytłaczającej większości wyroki te wydał nie mając ukończonych 30 lat ani studiów prawniczych.

Stanisław Sojczyński „Warszyc”

Stanisław Sojczyński „Warszyc”

Autor: Arkadiusz Cisek

Chłopski syn, nauczyciel, oficer Wojska Polskiego, obrońca Polski w 1939 r., niezłomny żołnierz Polskiego Państwa Podziemnego, I i II Konspiracji. Świetny partyzant, wybitny organizator. Kawaler Orderu Virtuti Militari. Twórca i pierwszy dowódca kilkutysięcznego Konspiracyjnego Wojska Polskiego.

Stefan Górski. Cichociemny w celi śmierci

WARTO WIEDZIEĆ

Stefan Górski. Cichociemny w celi śmierci

Autor: Magdalena Mołczanowska

Spośród 316 cichociemnych, których przerzucono od kraju, 9 zostało straconych wyrokiem stalinowskich sądów. Jednym z nich był Stefan Górski ps. „Brzeg”. W 1939 r. zdał tzw. „małą maturę”. Do egzaminu dojrzałości podchodził już w Anglii, jako naznaczony dwoma latami tułaczki po Europie żołnierz PSZ. Całe jego dorosłe życie upłynęło w cieniu wojny i totalitarnego terroru.

Stefan Michnik - nieuchwytny zbrodniarz w sędziowskiej todze

Stefan Michnik - nieuchwytny zbrodniarz w sędziowskiej todze

Autor: Sylwia Afrodyta Karowicz-Bienias

U schyłku II wojny światowej, podczas konferencji w Jałcie w lutym 1945 r. na skutek decyzji podjętych przez państwa alianckie, Polska znalazła się w sowieckiej strefie wpływów.

Stefan Półrul – marynarz, który miał nigdy nie wrócić do domu

Stefan Półrul – marynarz, który miał nigdy nie wrócić do domu

Autor: Olga Nowicka

Szczątki zamordowanego przez komunistów bosmanmata Stefana Półrula zostały odnalezione w czerwcu 2008 r. na Cmentarzu Osobowickim we Wrocławiu. 55 lat od swojej śmierci w więzieniu nr 1 we Wrocławiu został pochowany w rodzinnej ziemi.

Strzał w plecy

WARTO WIEDZIEĆ

Strzał w plecy

Autor: Filip Gańczak

W biały dzień funkcjonariusz enerdowskiej bezpieki zastrzelił Polaka, który pragnął dostać się do wolnego świata. Instytut Pamięci Narodowej chce postawić sprawcę przed sądem.

Strzelecka 8 - kamienica inna niż wszystkie?

Strzelecka 8 - kamienica inna niż wszystkie?

Autor: Tomasz Łabuszewski

W październiku 1948 r. Stołeczna Rada Warszawy na wniosek Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego pozbawiła Z. Jórskiego prawa własności do kamienicy przy ul. Strzeleckiej 8. Stała się ona na powrót zwyczajnym budynkiem mieszkalnym… dla funkcjonariuszy komunistycznego aparatu bezpieczeństwa.

Studencka solidarność odpowiedzią na zamordowanie Stanisława Pyjasa

Studencka solidarność odpowiedzią na zamordowanie Stanisława Pyjasa

Autor: Cecylia Kuta

7 maja 1977 r. na klatce schodowej kamienicy przy ul. Szewskiej 7 w Krakowie znaleziono ciało Stanisława Pyjasa, studenta polonistyki i filozofii UJ, współpracownika Komitetu Obrony Robotników. Według środowisk opozycyjnych śmierć była skutkiem pobicia przez SB. Władze twierdziły, iż Pyjas spadł ze schodów.

poprzednia < 1 3 następna >

TEKSTY

TEMATY

Biblioteka cyfrowa

Audio/Video

English content

Księgarnia

Aktualności

Autorzy

O nas

Kontakt

Edukacja

postacie IPN

Spotkasz ich na Przystanku Historia

Józef Piłsudski, Anna Walentynowicz, mały Powstaniec – te trzy postacie przyjęliśmy jako symbolicznych reprezentantów trzech epok historii Polski w XX wieku – II Rzeczypospolitej, Polski pod rządami komunistów ale też Polski czasów II wojny światowej. Nasi bohaterowie kształtowali nie tylko dzieje Polski, ale też nasze wyobrażenia o wartościach moralnych: poświęcenia, odpowiedzialności, odwagi – dziś są już częścią historii, którą opisujemy. Temu ma służyć Przystanek Historia (autor zdjęcia małego Powstańca - Cezary Piwowarski)

Dowiedz się więcej

Polityka prywatności Mapa strony Deklaracja dostępności Ochrona danych osobowych English content

Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby dotrzeć do wszystkich właścicieli (i dysponentów praw autorskich) zdjęć i innych materiałów, które są wykorzystywane na niniejszym portalu. Wszelkie osoby i instytucje, do których nie udało nam się dotrzeć prosimy o kontakt z redakcją.

IPN