Tag Armia Krajowa Przystanek Historia

„Burza”

W pierwszych dniach stycznia 1944 r. oddziały Armii Czerwonej przekroczyły wschodnią granicę II Rzeczypospolitej. Pojawił się, rozważany do tej pory jedynie teoretycznie, problem, jak w sytuacji takiej powinny zachowywać się organa państwa podziemnego, a w pierwszym rzędzie oddziały Armii Krajowej.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

„Burza” w Okręgu Radomsko-Kieleckim Armii Krajowej

Autor: Marek Jedynak

Rozkaz do akcji „Burza” wydał 20 listopada 1943 r. dowódca Armii Krajowej gen. dyw. Tadeusz Komorowski „Bór”. Wzmożona akcja sabotażowo-dywersyjna miała zostać uruchomiona strefowo w poszczególnych obszarach i okręgach AK w momencie ogólnego odwrotu Niemców.

POLECAMY

Artykuł

„Burzą” ku wolności

Autor: Filip Musiał

Gdy w styczniu 1944 r. Armia Czerwona przekroczyła granicę polską, Wojsko Polskie w konspiracji – Armia Krajowa – rozpoczęło realizację planu „Burza”. Była to koncepcja powstania strefowego, w której polskie jednostki miały atakować wycofujące się wojskami III Rzeszy, przed nacierającymi Sowietami.

POLECAMY

Artykuł

„Było mi wszystko jedno, co podpiszę…”

Autor: Joanna Żelazko

W chwili wybuchu II wojny światowej miała szesnaście lat. W 1943 r. w Radomsku wstąpiła do Wojskowej Służby Kobiet – działającej od marca 1940 r. w strukturach Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej. W AK służyła do chwili jej rozwiązania w styczniu 1945 r. Po kilkumiesięcznej przerwie powróciła do działalności konspiracyjnej.

Z PODRĘCZNIKA HISTORII

Artykuł

„Godzina W”. Decyzja

Autor: Włodzimierz Suleja

Według pierwotnych planów, formułowanych na przełomie 1943 r. i 1944 r., Warszawa z „Planu Burza” została wyłączona. Walkę o stolicę dowództwo Armii Krajowej zamierzało podjąć tylko w przypadku wezwania do powszechnego powstania.

Z PODRĘCZNIKA HISTORII

Artykuł

„Godzina W”. Walka

Autor: Włodzimierz Suleja

Godzina „W”, której początek dowództwo AK wyznaczyło na 1 sierpnia o godzinie 17.00, w istocie zaczęła się o kilka godzin wcześniej od pojedynczych starć, związanych z mobilizacją oddziałów powstańczych.

„Jastrząb”. Porucznik Józef Bandzo (1923–2016)

WARTO ZAJRZEĆ

Biogram / Biografia

„Jastrząb”. Porucznik Józef Bandzo (1923–2016)

Autor: Piotr Niwiński

Jedna z najbardziej charakterystycznych postaci podziemia niepodległościowego. I szczególna ofiara systemu komunistycznego. W podziemiu przybrał pseudonim „Jastrząb”. W partyzantce służył od 1943 do 1946 r. W więzieniu osadzony był do 1975 r.

POLECAMY

Artykuł

„Kolegium” warszawskiego Kedywu

Autor: Hubert Kuberski

Rozkaz nr 84 z 24 stycznia 1943 r. „Uporządkowanie odcinka walki czynnej”, wydany przez generała Stefana Roweckiego „Grota” zainicjował podporządkowanie i scalenie Tajnej Organizacji Wojskowej (TOW) z Armią Krajową.

„Kozy”. Z dziejów wileńskiej Armii Krajowej

POLECAMY

Artykuł

„Kozy”. Z dziejów wileńskiej Armii Krajowej

Autor: Paweł Nowik

Już w 1940 roku Maria Tomkiewiczówna zorganizowała w Wilnie grupę dziewcząt, które chciały podjąć walkę z okupantem. Działały w konspiracji, początkowo prowadziły „tajne nauczanie”. Z czasem przy Komendzie Okręgu Wileńskiego AK powołano Komórkę Kwatermistrzostwa, Łączności i Ręcznego Przerzutu.

„Kuźnica” – konspiracyjna oświata ZWZ/AK w Inspektoracie Rzeszów

POLECAMY

Artykuł

„Kuźnica” – konspiracyjna oświata ZWZ/AK w Inspektoracie Rzeszów

Autor: Grzegorz Ostasz

Trzon dowódczy polskiej podziemnej armii stanowili przedwojenni oficerowie służby stałej i rezerwy Wojska Polskiego. Jednak szybki rozwój organizacyjny ZWZ/AK, plany odtwarzania sił zbrojnych i powstania powszechnego, ale również bieżące straty w walce podziemnej z okupantami wymagały regularnych uzupełnień, możliwych poprzez tajne szkoły podchorążych.

TYLKO U NAS

Artykuł

„Leśniak”

Autor: Tomasz Toborek

Rudolf Majewski „Leśniak” to jeden z wielu byłych żołnierzy AK, którzy nie zaznali spokoju w powojennej rzeczywistości. W czasie wojny był dowódcą największego ugrupowania partyzanckiego po lewej stronie Wisły; po wejściu Sowietów – „zaplutym karłem reakcji”, a później ofiarą komunistycznej zbrodni.

„Liceum” przed sądem. Proces polskiej siatki wywiadowczej

POLECAMY

Artykuł

„Liceum” przed sądem. Proces polskiej siatki wywiadowczej

Autor: Agnieszka Chrzanowska-Pietrzak

18 lipca 1947 r. zapadł wyrok w głośnym procesie pokazowym Warszawy w sprawie osób z siatki wywiadowczej o kryptonimie „Liceum”. Pokazowy proces członków wywiadu AK był pokłosiem aresztowania jego dowódców – Henryka Żuka i Barbary Sadowskiej.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

„Marat” z patrolu „Wani”

Autor: Waldemar Grabowski

Archiwum IPN przechowuje niezwykle interesujące materiały dotyczące żołnierzy Polski Podziemnej aresztowanych w latach 1944–1945 i wywiezionych do Związku Sowieckiego. Wśród nich możemy odnaleźć kilka dokumentów na temat Edwarda Majcherczyka (1918–2006).

„Monter”: dowódca Powstania Warszawskiego

POLECAMY

Biogram / Biografia

„Monter”: dowódca Powstania Warszawskiego

Autor: Katarzyna Utracka

Wielu odwiedzających Muzeum Powstania Warszawskiego jest przekonanych, że siłami polskimi w powstaniu dowodził gen. Tadeusz Komorowski „Bór”, dowódca Armii Krajowej. Jest to przeświadczenie błędne. Dowódcą Powstania Warszawskiego był gen. Antoni Chruściel „Monter”, komendant Okręgu Warszawa AK.

„Na szkodę Państwa Polskiego”. Emisariuszka i kurierka Elżbieta Zawacka (1909–2009)

PAMIĘTAMY

Biogram / Biografia

„Na szkodę Państwa Polskiego”. Emisariuszka i kurierka Elżbieta Zawacka (1909–2009)

Autor: Aleksandra Pietrowicz

28 listopada 1952 r. w więzieniu mokotowskim w Warszawie zapadł kolejny – trzeci już – wyrok w sprawie Elżbiety Zawackiej. Najwyższy Sąd Wojskowy, rozpatrując skargę rewizyjną prokurator ppłk Heleny Wolińskiej, niezadowolonej ze zbyt niskiego wymiaru kary orzeczonej na wcześniejszych rozprawach, skazał oskarżoną „za działania na szkodę Państwa Polskiego” na dziesięć lat więzienia.

„Nam wystarczało, że prowadzi nas »Jędruś«”. Władysław Jasiński (1909–1943)

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

„Nam wystarczało, że prowadzi nas »Jędruś«”. Władysław Jasiński (1909–1943)

Autor: Tadeusz Zych

9 stycznia 1943 r. w potyczce z Niemcami zginął Władysław Jasiński „Jędruś”, jeden z najsłynniejszych żołnierzy Polski Podziemnej. Już za życia stał się legendą, jego pseudonim był symbolem walki z wrogiem.

„Olech”: przeciwko sowieckiemu terrorowi

POLECAMY

Artykuł

„Olech”: przeciwko sowieckiemu terrorowi

Autor: Kazimierz Krajewski

Anatol Radziwonik „Olech” wraz z grupą swoich podkomendnych nie zdecydował się po wojnie ewakuować z zajętej przez ZSRS Nowogródczyzny, licząc na powrót ziem wschodnich do Polski. Pozostałe na wschodzie oddziały polskie stały się samoobroną miejscowej ludności przed terrorem NKWD.

„Orlik”, który uniknął sideł. Kazimierz Dziekoński (1913–1993)

POLECAMY

Biogram / Biografia

„Orlik”, który uniknął sideł. Kazimierz Dziekoński (1913–1993)

Autor: Grzegorz Ostasz

Niewielu żołnierzy Armii Krajowej, którzy po wojnie zaangażowali się w działalność Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”, uniknęło rozpoznania przez komunistyczną bezpiekę. Jednym z tych nielicznych był Kazimierz Dziekoński.

„Prowadzonej przez nas walki nie można nazwać bratobójczą”. Józef Kubiak „Paweł” i Grupa Dywersyjna AK „Błyskawica”

TYLKO U NAS

Artykuł

„Prowadzonej przez nas walki nie można nazwać bratobójczą”. Józef Kubiak „Paweł” i Grupa Dywersyjna AK „Błyskawica”

Autor: Jerzy Bednarek

W małej miejscowości Psary (pow. Łęczyca) 30 czerwca 1946 r. żołnierze łódzkiej Informacji Wojska Polskiego zastrzelili podczas zasadzki Józefa Kubiaka „Pawła” – dowódcę poakowskiej „Grupy Dywersyjnej AK »Błyskawica«” – jednego z najbardziej aktywnych oddziałów podziemia antykomunistycznego w Łódzkiem w latach 1945-1946.

POLECAMY

Artykuł

„Stefan” – jeden z „Wyklętych”

Autor: Tomasz Łabuszewski

Spośród wszystkich konspiratorów tworzących zbiorowość Żołnierzy Wyklętych najtragiczniejszą – mimo wielokrotnie dawanego świadectwa bohaterskiej postawy – byli żołnierze konspiracji kresowej. Jedną z postaci z tego kręgu był Stefan Pabiś „Stefan”, żołnierz ZWZ-AK-WiN z powiatu wołkowyskiego.

„Szczęściarz”? Sprawa Jerzego Piątkowskiego

TYLKO U NAS

Artykuł

„Szczęściarz”? Sprawa Jerzego Piątkowskiego

Autor: Dariusz Węgrzyn

Niewątpliwie wśród epizodów związanych z działalnością Armii Krajowej na Górnym Śląsku podczas II wojny światowej jednym z najbardziej sensacyjnych jest sprawa kilku nieudanych prób wykonania wyroku śmierci na Jerzym Piątkowskim.

POLECAMY

Artykuł

„To był lis, super lis…”

Autor: Paweł Fornal

Stefan Miksiewicz w konspirację zaangażował się w listopadzie 1939 r. Walczył – początkowo jako łącznik, kolporter prasy, a później podoficer kontrwywiadu AK – z okupacją niemiecką, sowiecką i z narzuconym siłą systemem komunistycznym. Aresztowany przez UB, przeszedł bestialskie śledztwo i został skazany na wieloletnie więzienie. Do końca pozostał jednak wierny przysiędze AK.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

„Wileńskie zagrożenie”

Autor: Piotr Niwiński

W 1948 r. komunistyczny Urząd Bezpieczeństwa Publicznego przeprowadził jedną z największych akcji represyjnych wobec polskiego społeczeństwa. Zostali zatrzymani, aresztowani albo wytypowani do zatrzymania wszyscy mieszkańcy Wileńszczyzny przybyli w wyniku wysiedleni, czyli tzw. repatriacji, po 1944 r. do Polski centralnej i na Ziemie Odzyskane.

WARTO ZAJRZEĆ

Biogram / Biografia

„Władka” – łączniczka „Parasola”

Autor: Soraya Kuklińska

Miała piękny uśmiech, który sprawiał, że wszystko wydawało się prostsze. Była łączniczką, sanitariuszką i strzelcem w batalionie „Parasol” podczas Powstania Warszawskiego. Jej uśmiechnięte zdjęcie jest powszechnie znane, ale niewiele osób wie, że za tą radością krył się ból i przerażenie.

„Żył będę w kłosach zbóż…”. Dzieje przyjaźni ks. Władysława Gurgacza i Jana Matejaka, oficera AK

POLECAMY

Artykuł

„Żył będę w kłosach zbóż…”. Dzieje przyjaźni ks. Władysława Gurgacza i Jana Matejaka, oficera AK

Autor: Maria Chodyko

Ksiądz Władysław Gurgacz (1914-1949) – jezuita, mistyk, duszpasterz, a wreszcie Żołnierz Wyklęty. W czasach PRL dorobiono mu „czarną legendę” i skazano go na zapomnienie, tak jak wszystkich Niezłomnych. Ostatecznie zaś, wbrew zamierzeniom czterdziestoletniej propagandy, legenda czarna zmieniła się w złotą.

<i>Standgericht</i> dla rejencji ciechanowskiej i okręgu Suwałki

POLECAMY

Artykuł

Standgericht dla rejencji ciechanowskiej i okręgu Suwałki

Autor: Dorota Grzechocińska

4 lutego 1944 r. niemiecki sąd doraźny (Standgericht) dla rejencji ciechanowskiej i okręgu Suwałki wydał w więzieniu policyjnym w Forcie III w Pomiechówku wyroki śmierci na ponad 100 żołnierzy Armii Krajowej.

<i>Widziałem groby katyńskie w 1942 roku…</i> Świadectwo Henryka Troszczyńskiego

POLECAMY

Wspomnienie

Widziałem groby katyńskie w 1942 roku… Świadectwo Henryka Troszczyńskiego

Autor: Tomasz Sikorski

Wiosną 1940 roku NKWD strzałem w tył głowy zamordowało około 22 tysięcy polskich obywateli. Sowieci zgładzili w ten właśnie sposób m.in. ponad 14 i pół tysiąca oficerów Wojska Polskiego i funkcjonariuszy Policji Państwowej.

25 lipca 1944 r. Pułkownik „Twardy” musi złożyć broń

POLECAMY

Artykuł

25 lipca 1944 r. Pułkownik „Twardy” musi złożyć broń

Autor: Marek Gałęzowski

„Twardy” to pseudonim Jana Kotowicza, wybitnego oficera WP, kawalera Virtuti Militari, od wczesnej młodości zaangażowanego w walkę o niepodległość.

Adam Świtalski – tytularny generał brygady AK, więzień obozów NKWD

TYLKO U NAS

Biogram / Biografia

Adam Świtalski – tytularny generał brygady AK, więzień obozów NKWD

Autor: Daniel Koreś

Pułkownik dyplomowany piechoty WP Adam Jan Feliks Świtalski urodził się 18 grudnia 1894 r. w Gorlicach; był synem radcy Józefa Świtalskiego i Heleny z domu Chądzyńskiej, córki powstańca styczniowego.

Akcja „Koppe”. Jak niemiecki zbrodniarz uniknął kary

POLECAMY

Artykuł

Akcja „Koppe”. Jak niemiecki zbrodniarz uniknął kary

Autor: Marcin Kapusta

11 lipca 1944 r. harcerze z batalionu „Parasol” podjęli w Krakowie próbę likwidacji szefa SS i policji w Generalnym Gubernatorstwie.

Akcja „N” – wojna psychologiczna Armii Krajowej

POLECAMY

Artykuł

Akcja „N” – wojna psychologiczna Armii Krajowej

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik

Gen. Stefan Grot-Rowecki szczególną wagę przywiązywał do podważania morale niemieckiego wojska oraz ludności cywilnej. Destrukcyjna antyniemiecka działalność propagandowa miała tym bardziej istotne znaczenie w obliczu przygotowywanego powstania powszechnego.

WARTO WIEDZIEĆ

Artykuł

Akcja Madryt

Autor: Ewa Wójcicka

6 czerwca 1943 r. oddział Grup Szturmowych Szarych Szeregów „Motor 30”, dowodzony przez Tadeusza Zawadzkiego ps. „Zośka”, przeprowadził akcję, której celem było wysadzenie mostu znajdującego się na rzece Wolborce, niedaleko stacji kolejowej w Czarnocinie. Akcja ta nosiła kryptonim „Madryt”.

Akcja w Cebrze. Z dziejów walk 2 Pułku Piechoty Legionów AK

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Akcja w Cebrze. Z dziejów walk 2 Pułku Piechoty Legionów AK

Autor: Marek Jedynak

W ramach odtwarzania Sił Zbrojnych w Kraju w Inspektoracie Sandomierskim AK zmobilizowany został 2 Pułk Piechoty Legionów Armii Krajowej pod dowództwem majora Antoniego Wiktorowskiego „Kruka”. Partyzancka jednostka (jak i wiele innych), tworząc się z dotychczasowych kompanii konspiracyjnych cierpiała na brak broni, amunicji, sprzętu osobistego, a także furażu i ekwipunku.

Akowska biografia Tadeusza Różewicza „Satyra” (1921–2014)

POLECAMY

Artykuł

Akowska biografia Tadeusza Różewicza „Satyra” (1921–2014)

Autor: Mariusz Solecki

Zawstydzająco mało wiemy o ponadrocznej aktywności partyzanckiej w oddziałach AK Obwodu Radomsko kpr. pchor. „Satyra” – „wybitnego polskiego poety, dramaturga, prozaika i scenarzysty”.

Andrzej Rozmarynowicz (1923-1999). Żołnierz krakowskiego Kedywu i batalionu „Skała” AK

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Andrzej Rozmarynowicz (1923-1999). Żołnierz krakowskiego Kedywu i batalionu „Skała” AK

Autor: Wojciech Paduchowski

Był znany w Krakowie przede wszystkim jako wybitny prawnik, doradca prawny biskupa krakowskiego Karola Wojtyły i całej archidiecezji. Brał udział w wielu tzw. sprawach politycznych w okresie PRL, m.in. jako pełnomocnik rodzin zamordowanych Stanisława Pyjasa i Bogdana Włosika. Niewielu natomiast wie, że w młodości był żołnierzem ZWZ-AK, który wsławił się niejedną spektakularną akcją przeciwko Niemcom.

Biblioteka cyfrowa

Antoni Kopaczewski „Lew”

Autor: Tomasz Panfil

Broszura prezentuje postać Antoniego Kopaczewskiego „Lwa”, żołnierza Wojska Polskiego, który we wrześniu 1939 r. walczył w szeregach 43 Pułku Strzelców im. Legionu Bajończyków, w czasie okupacji niemieckiej należał do ZWZ/AK, a po 1944 jako dowódca oddziału WiN podjął walkę z ustanowioną na sowieckich bagnetach dyktaturą. Wierny złożonej przysiędze, wierzył, że powróci wolna Rzeczpospolita, i zapłacił za to najwyższą cenę.

Archiwum pułkownika Stanisława Dąbrowy-Kostki w zasobie IPN

Archiwum Pełne Pamięci

Artykuł

Archiwum pułkownika Stanisława Dąbrowy-Kostki w zasobie IPN

Autor: Rafał Dyrcz

Stanisław Dąbrowa-Kostka walkę o wolność i niepodległość Polski rozpoczął we wrześniu 1939 r. Jego życiową pasją było dokumentowanie historii polskiego podziemia. Archiwum płk. Stanisława Dąbrowy-Kostki stanowi jeden z najobszerniejszych zbiorów dokumentów przejętych przez IPN w ramach projektu „Archiwum Pełne Pamięci”.

POLECAMY

Artykuł

Armia Krajowa

Autor: Andrzej Chmielarz

Dnia 14 lutego 1942 r. prezes Rady Ministrów i Naczelny Wódz gen. Władysław Sikorski przekazał komendantowi głównemu Związku Walki Zbrojnej gen. Stefanowi Roweckiemu rozkaz o zmianie nazwy organizacji tajnej w kraju i tytułu jej komendanta.

Armia Krajowa – armia inna niż wszystkie

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Armia Krajowa – armia inna niż wszystkie

Autor: Tomasz Łabuszewski

Armia Krajowa to niewątpliwie fenomen w skali europejskiej, powód do dumy dla każdego Polaka zainteresowanego historią własnego kraju, to wreszcie źródło, z którego etosu czerpać powinny kolejne pokolenia.

Audio/Video

Armia Polski Podziemnej. Rozmowa z Radosławem Stróżykiem

Autor: Paweł Lekki, Radosław Stróżyk

Batalion BCh-AK „Pająk”. Podziemie zbrojne na terenie gminy Mogiła i okolic w czasie II wojny światowej

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Batalion BCh-AK „Pająk”. Podziemie zbrojne na terenie gminy Mogiła i okolic w czasie II wojny światowej

Autor: Wojciech Paduchowski

W czasie II wojny światowej na północ i wschód od Krakowa, na lewym brzegu Wisły, na terenie gmin Zielonki, Mogiła i Ruszcza, funkcjonował batalion o kryptonimie „Pająk”. Jego kadry oparte były na miejscowych żołnierzach Batalionów Chłopskich, scalonych już wówczas z Armią Krajową.

Boje batalionu „Barbara” z Inspektoratu Tarnów AK

POLECAMY

Artykuł

Boje batalionu „Barbara” z Inspektoratu Tarnów AK

Autor: Michał Wenklar

Nocne marsze i zasadzki na drogach. Wykolejane pociągi i potyczki z mniejszymi grupami Niemców. Trzykrotne wymykanie się z niemieckich obław i bój pod Jamną. Tak przebiegał szlak bojowy batalionu „Barbara”, największej formacji Inspektoratu Tarnowskiego walczącej w ramach akcji „Burza”.

POLECAMY

Artykuł

Burza nadeszła ze wschodu

Autor: Teodor Gąsiorowski

Głównym celem tworzonej w okupowanym kraju konspiracji wojskowej było przeprowadzenie powstania powszechnego w momencie zwycięskiej ofensywy aliantów zachodnich, która z jednej strony spowoduje rewolucyjne wrzenie w Rzeszy, z drugiej zaś doprowadzi do demoralizacji jednostek Wehrmachtu na wschodzie.

POLECAMY

Biogram / Biografia

Całym życiem za Wolną i Niepodległą

Autor: Ryszard Śmietanka-Kruszelnicki

Priorytetem komunistycznego aparatu bezpieczeństwa w latach 1944-1956 było niszczenie struktur Polskiego Państwa Podziemnego oraz ludzi, którzy je tworzyli. Takich jak płk Jan Zientarski.

Cena Niepodległości. Przypadek ppor. Leszka Białego z Bydgoszczy

PAMIĘTAMY

Artykuł

Cena Niepodległości. Przypadek ppor. Leszka Białego z Bydgoszczy

Autor: Krzysztof Osiński

W czasie II wojny światowej wielu Polaków z poświęceniem własnego życia angażowało się w działalność konspiracyjną. Po wojnie powinni zostać za to nagrodzeni, tymczasem władze komunistyczne traktowały ich jako przeszkodę do przejęcia władzy w kraju, podporządkowania go obcemu mocarstwu i zaprowadzenia w nim zbrodniczego ustroju.

PAMIĘTAMY

Artykuł

Choćby przyszło postradać życie...

Autor: Filip Musiał

13 maja 1901 r. w Ołońcu (północno-zachodnia Rosja) urodził się Witold Pilecki, rotmistrz WP, żołnierz AK, organizator ruchu oporu w niemieckim obozie koncentracyjnym KL Auschwitz, uczestnik powstania warszawskiego.

Ciągłość zbrodni – egzekucje AK-owców w lubelskim zamku

PAMIĘTAMY

Artykuł

Ciągłość zbrodni – egzekucje AK-owców w lubelskim zamku

Autor: Marcin Krzysztofik

Stanisław Siwiec wraz Tadeuszem Beneszem i Franciszkiem Gadzałą byli pierwszymi żołnierzami Armii Krajowej zamordowanymi przez reżim komunistyczny w Więzieniu na Zamku w Lublinie w 1944 r.

POLECAMY

Artykuł

Cicha Noc, Heilige Nacht

Autor: Joanna Hytrek-Hryciuk

Po upadku Powstania Warszawskiego do niewoli trafiło blisko trzy tysiące kobiet. Niemiec. Grupie dziewięćdziesięciu z nich przypadło świętować Wigilię w transporcie pomiędzy obozami. Kolędy i pastorałki śpiewały… razem z konwojującymi je żołnierzami.

Cichociemny ppor. Rafał Andrzej Niedzielski „Mocny”, „Rafał”

TYLKO U NAS

Biogram / Biografia

Cichociemny ppor. Rafał Andrzej Niedzielski „Mocny”, „Rafał”

Autor: Marek Jedynak

Był jednym z najmłodszych spadochroniarzy Armii Krajowej. W dniu skoku do okupowanej Polski miał niespełna 19 lat! Służył w oddziałach dywersyjnych „Wachlarza” i „Kedywu”.

Co łączy Macieja Aleksego Dawidowskiego „Alka” z Janem Kilińskim, bohaterem insurekcji kościuszkowskiej?

WARTO WIEDZIEĆ

Artykuł

Co łączy Macieja Aleksego Dawidowskiego „Alka” z Janem Kilińskim, bohaterem insurekcji kościuszkowskiej?

Autor: Irena Siwińska

Losy tych dwóch wielkich polskich patriotów, mimo że wspomniane wydarzenia z ich udziałem dzieliło prawie 150 lat, splotły się 13 marca 1942 r. To właśnie tego dnia „Alek” zdekonspirował miejsce pobytu tak ważnego dla warszawiaków pomnika Kilińskiego, zdemontowanego uprzednio przez Niemców.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Czekając na „czerwoną zarazę”

Autor: Waldemar Grabowski

Latem 1944 r. wojska Armii Czerwonej znalazły się w centralnej Polsce. Dowódcy AK musieli pilnie zdecydować, jaką postawę przyjąć wobec „sojusznika naszych sojuszników”.

Człowiek, który ocalił Leopolda Okulickiego

WARTO ZAJRZEĆ

Artykuł

Człowiek, który ocalił Leopolda Okulickiego

Autor: Tomasz Toborek

Czyny i losy wielu okupacyjnych bohaterów nie zostaną zapewne nigdy spisane. O życiu ppor. Stefana Pikulińskiego „Białego” nie sposób – mimo starań historyków – napisać nic ponad to, że zginął, ratując przed aresztowaniem przez Niemców komendanta Związku Walki Zbrojnej Okręgu Łódź ppłk. Leopolda Okulickiego, przyszłego generała i dowódcę Armii Krajowej.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Czy przestała istnieć

Autor: Piotr Niwiński

Często używany argument, że 19 stycznia 1945 r. Armia Krajowa przestała istnieć, a dalej działały już tylko grupki zdeterminowanych osób, irracjonalnie myślących o zwycięstwie nad Związkiem Sowieckim, jest z samego założenia nieprawdziwy.

POLECAMY

Artykuł

Decyzja

Autor: Jacek Sawicki

28 października 1943 r. gen. „Bór” wysłał do Londynu pilną depeszę. Domagał się w niej sprecyzowania stanowiska Rządu, jak ma postępować, jakie wydać rozkazy w momencie wkraczania Armii Czerwonej w granice II Rzeczypospolitej. Było coraz mniej czasu na dyskusje...

Długie trwanie Polskiego Państwa Podziemnego

TYLKO U NAS

Artykuł

Długie trwanie Polskiego Państwa Podziemnego

Autor: Ryszard Śmietanka-Kruszelnicki

18 grudnia 2013 r., w Garbatce-Letnisko, pracownicy Delegatury Instytutu Pamięci Narodowej wydobyli powielacz, który w latach 80. XX wieku był w dyspozycji osób tworzących struktury Tymczasowej Komisji Terenowej Ruchu Oporu NSZZ „Solidarność” w Pionkach.

Dowódca akcji na Radomsko. Porucznik Jan Rogulka „Grot” (1913–1946)

DLA WNIKLIWYCH

Biogram / Biografia

Dowódca akcji na Radomsko. Porucznik Jan Rogulka „Grot” (1913–1946)

Autor: Paweł Wąs

Największa i najbardziej spektakularna akcja zbrojna Konspiracyjnego Wojska Polskiego została przeprowadzona w nocy z 19 na 20 kwietnia 1946 r. Głównym jej celem było uwolnienie więźniów z aresztu miejskiego w Radomsku. Cena sukcesu była jednak wysoka. Wielu jej uczestników, w tym dowódca, porucznik Jan Rogulka, wpadło w ręce komunistów i straciło życie jeszcze przed upływem miesiąca.

TYLKO U NAS

Artykuł

Dr Franciszek Witaszek

Autor: Izabella Kopczyńska

Franciszek Witaszek (1908–1943), dr medycyny, naukowiec. Od 1932 r. asystent w Zakładzie Higieny Ogólnej i Społecznej następnie w Zakładzie Mikrobiologii Lekarskiej Uniwersytetu Poznańskiego.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Dramat trudnych wyborów „Uskoka”

Autor: Kinga Hałacińska

„Polska tonie w czerwonej powodzi… Istnieje przysłowie, że »tonący brzytwy się chwyta«, jakże ono obecnie pasuje do wielu Polaków! Toniemy – a nadzieja, której się chwytamy – pozostaje niestety przysłowiową brzytwą” – tymi słowami pod datą 1 maja 1949 r. kończyły się zapiski kpt. Zdzisława Brońskiego „Uskoka”, jednego z ostatnich dowódców oddziałów partyzanckich walczących na Lubelszczyźnie.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Droga do „Burzy”

Autor: Marek Gałęzowski

Klęski wojsk niemieckich na froncie wschodnim w 1943 r. i zbliżanie się Armii Czerwonej do ziem polskich, wymuszały na dowództwie Armii Krajowej decyzję o formie wystąpienia zbrojnego przeciw Niemcom. Kierownictwo wojskowe i cywilne Polski Podziemnej znalazło się w bardzo trudnej sytuacji…

Drogą honoru Polaka prawdziwego. Pułkownik Franciszek Niepokólczycki

DLA WNIKLIWYCH

Biogram / Biografia

Drogą honoru Polaka prawdziwego. Pułkownik Franciszek Niepokólczycki

Autor: Filip Musiał

„Jego zdaniem legenda AK istnieje, rośnie i będzie rosła. Nie potrafią temu zapobiec czynniki rządowe bez względu na stosowane środki. […] Obecnie wielką polityką dla AK-owców w kraju jest zachować swoją godność żołnierską i nie pozwalać wszelkimi sposobami na pomniejszanie dorobku AK i jej legendy. Powinna ona jak sztandar być przekazana młodzieży”.

Dwanaście lat z życiorysu. Wacław Marek Szymański (1936–2021)

DLA WNIKLIWYCH

Biogram / Biografia

Dwanaście lat z życiorysu. Wacław Marek Szymański (1936–2021)

Autor: Piotr Różański

Wacław Szymański, aresztowany i skazany na dożywotnie więzienie w 1954 r., był jednym z najdłużej przetrzymywanych więźniów politycznych osądzonych w okresie stalinowskiego reżimu. Więzienne mury Strzelec Opolskich opuścił dopiero w 1966 r., dziesięć lat po październikowej „odwilży”.

Działalność Koła byłych żołnierzy Armii Krajowej w Londynie

TYLKO U NAS

Artykuł

Działalność Koła byłych żołnierzy Armii Krajowej w Londynie

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik

Bezpośrednio po zakończeniu II wojny światowej, w Wielkiej Brytanii powstawały organizacje kombatanckie. Również byli żołnierze Armii Krajowej (AK) wysunęli inicjatywę jej utworzenia.

Działalność konspiracyjna Stanisława Turlewicza w szeregach Milicji Obywatelskiej

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Działalność konspiracyjna Stanisława Turlewicza w szeregach Milicji Obywatelskiej

Autor: Arkadiusz Serwa

Działalność konspiracyjna Stanisława Turlewicza, a także pozostałych członków jego grupy konspiracyjnej, sformowanej w szeregach MO, ukazuje jeden z podstawowych problemów, z jakimi borykała się władza komunistyczna – brak odpowiednich kadr służb mundurowych, które miały być podporą nowego reżimu.

Działalność sabotażowo-dywersyjna ZWZ-AK na terenie Buska-Zdroju. Wybrane przykłady

TYLKO U NAS

Artykuł

Działalność sabotażowo-dywersyjna ZWZ-AK na terenie Buska-Zdroju. Wybrane przykłady

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik

Percepcja konspiracji skupia się w ujęciu popularnym na widowiskowych, jednostkowych akcjach – egzekucjach hitlerowskich zbrodniarzy, odbijaniu więźniów, bitwach partyzanckich oddziałów. Nie należy zapominać, że główny ciężar pracy podziemnych struktur położono na inne aspekty walki z okupantem – jak choćby dywersję i sabotaż. Dopiero wspólnie tworzą one pełny obraz Podziemia.

Działania na terenie Inspektoratu AK Nowy Sącz

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Działania na terenie Inspektoratu AK Nowy Sącz

Autor: Dawid Golik

Jesienią 1944 r. z różnych działających na południu Małopolski oddziałów partyzanckich Armii Krajowej powstał 1. Pułk Strzelców Podhalańskich AK. I chociaż narodziny tej jednostki przypadają na czas „Burzy”, to najgłośniejsze bitwy z Niemcami żołnierze pułku stoczyli już po formalnym jej zakończeniu.

TYLKO U NAS

Artykuł

Dzielni harcerze z Krobi – AK „Zawisza”

Autor: Elżbieta Wojcieszyk

Harcerze z Krobi reaktywowali drużynę w 1945 r. nawiązując do patriotycznych tradycji II RP. Wiedli normalne życie skautowe: zbiórki, gawędy, ogniska, obozy letnie, udział w uroczystościach. Wkrótce władze zabroniły im nawet tego.

POLECAMY

Biogram / Biografia

Edward Kleszczyński „Dzik” (1892-1984)

Autor: Marcin Chorązki

Beliniak, uczestnik wojny z bolszewikami, a ćwierć wieku później oficer AK. Był przedstawicielem tego pokolenia, dla którego służba w ZWZ-AK stała się kontynuacją działalności niepodległościowej z lat 1914-1921.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Eksterytorialny Okręg Wileński

Autor: Piotr Niwiński

W obliczu wysiedleń ludności i sukcesów sowieckiego aparatu bezpieczeństwa Komenda Okręgu Wileńskiego AK postanowiła przerzucić partyzantów na bezpieczniejsze tereny i odbudować swe struktury w Polsce centralnej.

PAMIĘTAMY

Artykuł

Elżbieta Zawacka. Jedyna cichociemna

Autor: Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk

10 stycznia 2009 r. zmarła Elżbieta Zawacka ps. „Zelma”, „Sulica”, „Zo” – kurierka Komendy Głównej AK, profesor nauk humanistycznych, druga kobieta awansowana na stopień generała brygady Wojska Polskiego.

POLECAMY

Biogram / Biografia

Eugeniusz Gedymin Kaszyński „Zygmunt”

Autor: Ryszard Sodel

W marcu 1976 r. zmarł Eugeniusz Gedymin Kaszyński „Zygmunt”, „Nurt”, „Mur”, major rezerwy Wojska Polskiego, żołnierz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie i Armii Krajowej, cichociemny, zastępca Jana Piwnika „Ponurego”.

POLECAMY

Artykuł

Ewa i Jerzy Stolarscy

Autor: Wojciech Kujawa

Ewa Stolarska uczestniczyła w Powstaniu Warszawskim, w czasie którego – 28 sierpnia w budynku Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej – zawarła związek małżeński z Jerzym Stolarskim „Wirem”. Po powrocie z niewoli oboje zostali aresztowani, Jerzy zmarł w więzieniu 30 lipca 1950 r.

Generał Maria Stanisława Wittek – dwukrotna dama Virtuti Militari

POLECAMY

Biogram / Biografia

Generał Maria Stanisława Wittek – dwukrotna dama Virtuti Militari

Autor: Magdalena Mołczanowska

25 lutego 1942 r. Dowódca Armii Krajowej gen. Stefan Rowecki powołał Wojskową Służbę Kobiet. Na czele tej organizacji stanęła Maria Stanisława Wittek ps. „Mira” – kobieta niezwykła, dla której służba ojczyźnie była nie tylko obowiązkiem, ale prawdziwym powołaniem.

Inny wróg, cel ten sam. Stanisław Sojczyński „Warszyc” (1910–1947)

POLECAMY

Artykuł

Inny wróg, cel ten sam. Stanisław Sojczyński „Warszyc” (1910–1947)

Autor: Tomasz Toborek

Dla żołnierzy Armii Krajowej początek 1945 r. był czasem trudnych wyborów. Cel ich dotychczasowej walki – wyzwolenie Polski – nie został osiągnięty. Wielu zadawało sobie pytanie, czy walczyć dalej, czy może próbować się przystosować do nowej rzeczywistości, co jednak oznaczało zdanie się na łaskę komunistycznej władzy.

Inspektor i jego żołnierze. Organizacja Pawła Cierpioła „Makopola” w powiecie rybnickim i pszczyńskim w latach 1945–1946.

TYLKO U NAS

Artykuł

Inspektor i jego żołnierze. Organizacja Pawła Cierpioła „Makopola” w powiecie rybnickim i pszczyńskim w latach 1945–1946.

Autor: Adam Dziuba

Organizacja Pawła Cierpioła „Makopola” prowadziła niepodległościową działalność propagandową i zbrojną w południowej części Górnego Śląska w latach 1945–1947. Była kontynuatorką inspektoratu rybnickiego Armii Krajowej i Delegatury Sił Zbrojnych.

Instrukcja Dowódcy AK nr 116/I z 15 września 1943 roku i jej konsekwencje

TYLKO U NAS

Artykuł

Instrukcja Dowódcy AK nr 116/I z 15 września 1943 roku i jej konsekwencje

Autor: Tomasz Domański

Instrukcja gen. „Bora” w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego stała się z czasem podstawą represjonowania oficerów AK Okręgu Radomsko-Kieleckiego przez komunistów.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Irena Bukowska

Autor: Wojciech Kujawa

W czasie wojny Irena szybko włączyła się w działalność niepodległościową. Poznała wówczas kuriera Oddziału V, Edmunda Bukowskiego ps. „Antoni Sadowski”, „Zbyszek”, swojego późniejszego męża. Oboje zostali aresztowani przez bezpiekę w czerwcu 1948 r. w wyniku wpadek kolejnych punktów kontaktowych i fali aresztowań wśród członków Ośrodka Mobilizacyjnego Wileńskiej AK.

Izydor Kielar (1898-1943). Bohater wojny polsko-bolszewickiej, konspirator, zamordowany w obozie Auschwitz-Birkenau

PAMIĘTAMY

Biogram / Biografia

Izydor Kielar (1898-1943). Bohater wojny polsko-bolszewickiej, konspirator, zamordowany w obozie Auschwitz-Birkenau

Autor: Paweł Fornal

Izydor Kielar jest przykładem najwyższego poświęcenia w służbie Niepodległej. Już w wieku lat czternastu, mieszkając w zaborze austriackim rozpoczął działalność w Polskich Drużynach Strzeleckich. Następnie służył w armii austro-węgierskiej. Gdy w listopadzie 1918 r. rodziła się niepodległa Polska, zgłosił się na ochotnika w szeregi jej armii.

Audio/Video

Jak kształtowała się historia AK na Wileńszczyźnie? Jak funkcjonowało Polskie Państwo Podziemne w tym rejonie? Jak rozwijała się działalność konspiracyjna? Fragment książki „Legalizacja Okręgu Wileńskiego Armii Krajowej”.

Autor: Piotr Niwiński

James Bond spod Wołkowyska. Stefan Pabiś (1910–2003)

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

James Bond spod Wołkowyska. Stefan Pabiś (1910–2003)

Autor: Tomasz Łabuszewski

Historia Stefana Pabisia pokazuje, że splot dramatycznych wydarzeń może ujawnić w „zwyczajnym” człowieku zdolności, o które nawet bliscy by go nie podejrzewali. W wolnej Polsce byłby rolnikiem, rzemieślnikiem, budowniczym – społecznikiem wykorzystującym swoje umiejętności dla dobra innych. Los chciał jednak inaczej.

DLA WNIKLIWYCH

Biogram / Biografia

Jan Gomoła „Jawor” (1913-1985)

Autor: Michał Wenklar

Wiosną 1944 r. zapadła decyzja utworzenia oddziału partyzanckiego Narodowej Organizacji Wojskowej-AK w Lasach Radłowskich. Od roku istniała już tam grupa dywersyjna NOW, złożona z miejscowych działaczy, zmuszonych do ukrywania się przed Niemcami. Jan Gomoła dołączył do nich, przejmując dowództwo nad całością oddziału, który przyjął kryptonim „Janina”.

Jan Olszewski: moje doświadczenia z 1 i 2 sierpnia 1944 roku

POLECAMY

Artykuł

Jan Olszewski: moje doświadczenia z 1 i 2 sierpnia 1944 roku

Autor: Justyna Błażejowska [redakcja]

Dzisiaj chciałbym coś powiedzieć w związku z fragmentem opublikowanych w 2013 r. wspomnień Karola Modzelewskiego. Mianowicie, jak pamiętam dzień 1 sierpnia [1944 r.]. A pamiętam doskonale, chociaż miałem czternaście lat. Pierwsze takie przeżycie… Pozostało we mnie na zawsze i odbijało się szczególnie w dramatycznych sytuacjach.

POLECAMY

Biogram / Biografia

Jan Rodowicz „Anoda”

Autor: Katarzyna Adamów

7 marca 1923 urodził się Jan Rodowicz „Anoda” – porucznik AK i legendarny żołnierz batalionu „Zośka”, członek Grup Szturmowych Szarych Szeregów i Małego Sabotażu, żołnierz Kedywu, działacz podziemia antykomunistycznego.

Jan Wojciech Kiwerski. Saper, konspirator, partyzant

DLA WNIKLIWYCH

Biogram / Biografia

Jan Wojciech Kiwerski. Saper, konspirator, partyzant

Autor: Ryszard Sodel

18 kwietnia 1944 r. w niewyjaśnionych okolicznościach zginął ppłk Jan Wojciech Kiwerski „Oliwa”, „Dyrektor”, „Kalinowski”, „Lipiński”, „Rudzki” „Ziomek” – oficer Wojska Polskiego i Armii Krajowej.

Janusz Kazimierz Zawodny. Wychowała go Armia Krajowa

TYLKO U NAS

Artykuł

Janusz Kazimierz Zawodny. Wychowała go Armia Krajowa

Autor: Jarosław Tęsiorowski

O prawdę o Zbrodni Katyńskiej upominał się z taką samą stanowczością, z jaką system komunistyczny nazywał zbrodniczym. Wbrew poprawności politycznej panującej wśród elit intelektualnych Zachodu stawiał śmiałe, ale – jak się z czasem okazywało – trafne diagnozy geopolityczne.

Jarosław Skrodzki „Zeks”, „Jur” – żołnierz Wileńskiego Okręgu AK

TYLKO U NAS

Artykuł

Jarosław Skrodzki „Zeks”, „Jur” – żołnierz Wileńskiego Okręgu AK

Autor: Paweł Nowik

W okolicy wsi Raubiszki (Litwa) w 2020 r. pracownicy Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN przeprowadzili prace ekshumacyjne. Podjęto szczątki sześciu mężczyzn. Prace poszukiwawcze poprzedziła żmudna kwerenda archiwalna: specjaliści Wydziału Kresowego analizowali akta rosyjskie, polskie i litewskie.

Jedyny ocalały z IV Zarządu Głównego WiN. Władysław Jedliński (1909–1989)

DLA WNIKLIWYCH

Biogram / Biografia

Jedyny ocalały z IV Zarządu Głównego WiN. Władysław Jedliński (1909–1989)

Autor: Kazimierz Krajewski

Bohater tego szkicu, Władysław Stefan Jedliński – „Nemo”, „Stefan Mączyński”, „Stefan Sławiński”, „Stefan Tomaszewski”, „Marta” – to jeden z nielicznych organizatorów wywiadu AK i Zrzeszenia WiN, którzy ocaleli, nie sprzeniewierzając się przysiędze i etosowi służby niepodległości.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Józef Szostak

Autor: Arkadiusz Cisek

Pułkownik dyplomowany kawalerii WP, kawaler orderów Virtuti Militari i Krzyży Walecznych, żołnierz bijący się o Polskę we wszystkich „polskich” wojnach I połowy XX w., po 1945 r. jeden z największych autentycznych autorytetów moralnych środowisk Polskiego Państwa Podziemnego.

POLECAMY

Biogram / Biografia

Kalina Chełmicka (1922–2001)

Autor: Wojciech Kujawa

Podczas wojny Kalina była harcerzem drużyny im. Żółkiewskiego i pomagała swojej siostrze, Irenie, w pracy konspiracyjnej w ZWZ-AK. Gdy przeprowadziła się do Warszawy, włączyła się w prace Ośrodka Mobilizacyjnego Wileńskiej AK. Bezpieka aresztowała ją 19 czerwca 1948 r.

Kapelan „Jur” ‒ uczestnik bitwy pod Pielaszowem (30 VII 1944 r.)

TYLKO U NAS

Biogram / Biografia

Kapelan „Jur” ‒ uczestnik bitwy pod Pielaszowem (30 VII 1944 r.)

Autor: Robert Piwko

Osobą występującą pod tytułowym pseudonimem był Tadeusz Szlenzak ‒ duchowny rzymskokatolicki, kapelan Armii Krajowej oraz uczestnik akcji „Burza”.

POLECAMY

Artykuł

Kapitan Barbara Sadowska

Autor: Agnieszka Chrzanowska-Pietrzak

13 marca 1946 r. aresztowana została kpt. Barbara Sadowska „Robert”, szef ekspozytury wywiadowczej 2. Korpusu Polskiego we Włoszech pod kryptonimem „Liceum”, kobieta niezłomna.

Kapitan Helena Hermanowska – komendant Wojskowej Służby Kobiet Okręgu Białystok AK

TYLKO U NAS

Biogram / Biografia

Kapitan Helena Hermanowska – komendant Wojskowej Służby Kobiet Okręgu Białystok AK

Autor: Bożena Koszel-Pleskaczuk

Kobiety pełniły służbę żołnierską od pierwszych chwil życia konspiracyjnego. Podstawą prawną dotyczącą kobiet rekrutujących się do wojska była Ustawa o powszechnym obowiązku wojskowym z 9 kwietnia 1938 roku.

Kapitan Henryk Żuk. Szef największej ekspozytury wywiadowczej Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj

POLECAMY

Biogram / Biografia

Kapitan Henryk Żuk. Szef największej ekspozytury wywiadowczej Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj

Autor: Agnieszka Chrzanowska-Pietrzak

25 maja 1916 r. urodził się kpt. Henryk Żuk „Onufry”, „Barański”, „Andrzej”, „Jasiński” – szef wywiadu wschodniego Armii Krajowej, Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj i 2. Korpusu Polskiego.

Kapłańska droga księdza majora Henryka Peszki ps. Wicher (1910–1988)

POLECAMY

Biogram / Biografia

Kapłańska droga księdza majora Henryka Peszki ps. Wicher (1910–1988)

Autor: Ryszard Gryz

Jego praca duszpasterska podczas okupacji i posługa w roli kapelana Armii Krajowej doprowadziły go do celi więziennej na warszawskim Mokotowie. Należał do najbliższych współpracowników bp. Czesława Kaczmarka i bronił jego dobrego imienia w czasach stalinizmu oraz przez dalsze życie.

Karoliny Lanckorońskiej wojna z III Rzeszą

WARTO ZAJRZEĆ

Artykuł

Karoliny Lanckorońskiej wojna z III Rzeszą

Autor: Anna Zechenter

Aresztowana przez Niemców Karolina Lanckorońska prowadziła zza krat krucjatę przeciwko Hansowi Krügerowi, jednemu z morderców polskich uczonych na lwowskich Wzgórzach Wuleckich w 1941 r. Kiedy zbrodniarz stanął po wojnie przed sądem, został skazany „tylko” za eksterminację Żydów, bo nikt nie chciał słuchać jej zeznań o zagładzie polskich elit.

Kawałek wolnej Polski między Krakowem a Kielcami

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Kawałek wolnej Polski między Krakowem a Kielcami

Autor: Cezary Brożek

Zanim jeszcze komendant Okręgu AK Kraków wydał rozkaz o rozpoczęciu „Burzy”, w Inspektoracie Miechów doszło do serii wystąpień zbrojnych. Wkrótce oddziały AK wraz z innymi grupami podziemia doprowadziły do uwolnienia z rąk okupanta blisko 1000 kilometrów kwadratowych terenu.

POLECAMY

Biogram / Biografia

Kazimierz Grenda (1906-1959)

Autor: Ewa Liszkowska

Przed rozpoczęciem II wojny światowej był kierownikiem szkoły i nauczycielem geografii. Wieloletnie zaangażowanie w ruch harcerski doprowadziło go do związania się z organizacjami podziemnymi i objęcia funkcji szefa Kwatery Głównej Szarych Szeregów, a później prezesa Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość na teren łódzki.

Kobieta Patriotka i Bohaterka. Janina Kuligowska-Cel „Niusia” (1924-1989)

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Kobieta Patriotka i Bohaterka. Janina Kuligowska-Cel „Niusia” (1924-1989)

Autor: Mariusz Sawa

Przyszła na świat w Bełżycach 7 grudnia 1924 roku. Jej rodzicami byli Wawrzyniec Kuligowski i Bronisława z domu Czuryłowska. Czuryłowscy pochodzili z Chodla. Wawrzyniec Kuligowski był rymarzem i tapicerem.

POLECAMY

Artykuł

Kobiety w Powstaniu Warszawskim

Autor: Ewa Wójcicka

Spoglądają na nas ze zdjęć. Przewijają się w powstańczych piosenkach. Powracają nieustannie we wspomnieniach i relacjach. Bez tysięcy kobiet, które czynnie przyłączyły się do sierpniowego zrywu, nie można nawet wyobrazić sobie Powstania Warszawskiego.

POLECAMY

Artykuł

Kobiety w służbie Polsce

Autor: Katarzyna Adamów

Już od początku XX wieku czynnie upominały się o prawa wyborcze oraz o pełny dostęp do kultury, edukacji i pracy zawodowej. Realizację postulatów pokrzyżował wybuch II wojny światowej. W tych ciężkich czasach kobiety podjęły trud walki nie tylko o przetrwanie swoje i bliskich, ale także walki o wolność i niepodległość Ojczyzny.

DLA WNIKLIWYCH

Artykuł

Kolumbowie. Rocznik 30.

Autor: Michał Wenklar

Tuż po wojnie i na początku lat pięćdziesiątych, gdy dorośli działacze podziemia byli mordowani, prześladowani lub siedzieli w więzieniach, pałeczkę w sztafecie pracy niepodległościowej przejmowali młodzi. Cały kraj pokrył się siatką licznych konspiracyjnych organizacji młodzieżowych.

2 3 następna >

Proszę czekać, trwa ładowanie strony...

Armia Krajowa

„Burza”

„Burza” w Okręgu Radomsko-Kieleckim Armii Krajowej

„Burzą” ku wolności

„Było mi wszystko jedno, co podpiszę…”

„Godzina W”. Decyzja

„Godzina W”. Walka

„Jastrząb”. Porucznik Józef Bandzo (1923–2016)

„Kolegium” warszawskiego Kedywu

„Kozy”. Z dziejów wileńskiej Armii Krajowej

„Kuźnica” – konspiracyjna oświata ZWZ/AK w Inspektoracie Rzeszów

„Leśniak”

„Liceum” przed sądem. Proces polskiej siatki wywiadowczej

„Marat” z patrolu „Wani”

„Monter”: dowódca Powstania Warszawskiego

„Na szkodę Państwa Polskiego”. Emisariuszka i kurierka Elżbieta Zawacka (1909–2009)

„Nam wystarczało, że prowadzi nas »Jędruś«”. Władysław Jasiński (1909–1943)

„Olech”: przeciwko sowieckiemu terrorowi

„Orlik”, który uniknął sideł. Kazimierz Dziekoński (1913–1993)

„Prowadzonej przez nas walki nie można nazwać bratobójczą”. Józef Kubiak „Paweł” i Grupa Dywersyjna AK „Błyskawica”

„Stefan” – jeden z „Wyklętych”

„Szczęściarz”? Sprawa Jerzego Piątkowskiego

„To był lis, super lis…”

„Wileńskie zagrożenie”

„Władka” – łączniczka „Parasola”

„Żył będę w kłosach zbóż…”. Dzieje przyjaźni ks. Władysława Gurgacza i Jana Matejaka, oficera AK

Standgericht dla rejencji ciechanowskiej i okręgu Suwałki

Widziałem groby katyńskie w 1942 roku… Świadectwo Henryka Troszczyńskiego

25 lipca 1944 r. Pułkownik „Twardy” musi złożyć broń

Adam Świtalski – tytularny generał brygady AK, więzień obozów NKWD

Akcja „Koppe”. Jak niemiecki zbrodniarz uniknął kary

Akcja „N” – wojna psychologiczna Armii Krajowej

Akcja Madryt

Akcja w Cebrze. Z dziejów walk 2 Pułku Piechoty Legionów AK

Akowska biografia Tadeusza Różewicza „Satyra” (1921–2014)

Andrzej Rozmarynowicz (1923-1999). Żołnierz krakowskiego Kedywu i batalionu „Skała” AK

Antoni Kopaczewski „Lew”

Archiwum pułkownika Stanisława Dąbrowy-Kostki w zasobie IPN

Armia Krajowa

Armia Krajowa – armia inna niż wszystkie

Armia Polski Podziemnej. Rozmowa z Radosławem Stróżykiem

Batalion BCh-AK „Pająk”. Podziemie zbrojne na terenie gminy Mogiła i okolic w czasie II wojny światowej

Boje batalionu „Barbara” z Inspektoratu Tarnów AK

Burza nadeszła ze wschodu

Całym życiem za Wolną i Niepodległą

Cena Niepodległości. Przypadek ppor. Leszka Białego z Bydgoszczy

Choćby przyszło postradać życie...

Ciągłość zbrodni – egzekucje AK-owców w lubelskim zamku

Cicha Noc, Heilige Nacht

Cichociemny ppor. Rafał Andrzej Niedzielski „Mocny”, „Rafał”

Co łączy Macieja Aleksego Dawidowskiego „Alka” z Janem Kilińskim, bohaterem insurekcji kościuszkowskiej?

Czekając na „czerwoną zarazę”

Człowiek, który ocalił Leopolda Okulickiego

Czy przestała istnieć

Decyzja

Długie trwanie Polskiego Państwa Podziemnego

Dowódca akcji na Radomsko. Porucznik Jan Rogulka „Grot” (1913–1946)

Dr Franciszek Witaszek

Dramat trudnych wyborów „Uskoka”

Droga do „Burzy”

Drogą honoru Polaka prawdziwego. Pułkownik Franciszek Niepokólczycki

Dwanaście lat z życiorysu. Wacław Marek Szymański (1936–2021)

Działalność Koła byłych żołnierzy Armii Krajowej w Londynie

Działalność konspiracyjna Stanisława Turlewicza w szeregach Milicji Obywatelskiej

Działalność sabotażowo-dywersyjna ZWZ-AK na terenie Buska-Zdroju. Wybrane przykłady

Działania na terenie Inspektoratu AK Nowy Sącz

Dzielni harcerze z Krobi – AK „Zawisza”

Edward Kleszczyński „Dzik” (1892-1984)

Eksterytorialny Okręg Wileński

Elżbieta Zawacka. Jedyna cichociemna

Eugeniusz Gedymin Kaszyński „Zygmunt”

Ewa i Jerzy Stolarscy

Generał Maria Stanisława Wittek – dwukrotna dama Virtuti Militari

Inny wróg, cel ten sam. Stanisław Sojczyński „Warszyc” (1910–1947)

Inspektor i jego żołnierze. Organizacja Pawła Cierpioła „Makopola” w powiecie rybnickim i pszczyńskim w latach 1945–1946.

Instrukcja Dowódcy AK nr 116/I z 15 września 1943 roku i jej konsekwencje

Irena Bukowska

Izydor Kielar (1898-1943). Bohater wojny polsko-bolszewickiej, konspirator, zamordowany w obozie Auschwitz-Birkenau

Jak kształtowała się historia AK na Wileńszczyźnie? Jak funkcjonowało Polskie Państwo Podziemne w tym rejonie? Jak rozwijała się działalność konspiracyjna? Fragment książki „Legalizacja Okręgu Wileńskiego Armii Krajowej”.

Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...