Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

Egzekucja żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych w Dreźnie
PAMIĘTAMY
Artykuł

Egzekucja żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych w Dreźnie

Autor: Rafał Sierchuła
12 stycznia 1944 r. w kompleksie więziennym w Dreźnie przy placu Monachijskim odbyła się ostatnia w tym miejscu duża egzekucja żołnierzy polskiej konspiracji niepodległościowej.
Egzekucje 18 września 1942 r. Płock, Bodzanów, Rościszewo
NOWY NUMER BIULETYNU IPN
Artykuł

Egzekucje 18 września 1942 r. Płock, Bodzanów, Rościszewo

Autor: Waldemar Brenda
Trzy miejscowości na północnym Mazowszu. W czasie wojny to były tereny wcielone do III Rzeszy, tzw. rejencja ciechanowska. 18 września 1942 r. historia Płocka, Bodzanowa i Rościszewa została jeszcze mocniej splątana tragicznym węzłem ludobójczej zbrodni.
Egzekucje kolejarzy z Sędziszowa w Chmielniku i Piotrkowicach 17 marca 1944 roku
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Egzekucje kolejarzy z Sędziszowa w Chmielniku i Piotrkowicach 17 marca 1944 roku

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
Sędziszów był miasteczkiem z bardzo dobrze rozwiniętą infrastrukturą kolejową. W okresie II wojny światowej stanowił dla Niemców istotny węzeł komunikacyjny. Mieściła się w nim ważna parowozownia oraz warsztaty kolejowe linii szerokotorowej.
Egzekucje mieszkanek Radomia w Lesie we Włoszczowicach oraz w Lesie Skrzypiowskim
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Egzekucje mieszkanek Radomia w Lesie we Włoszczowicach oraz w Lesie Skrzypiowskim

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
W Radomiu 24 stycznia 1941 r. o godzinie 4 rano przeprowadzono masowe aresztowania. Aresztowano co najmniej 335 osób, w tym najprawdopodobniej 38 kobiet. Wśród aresztowanych znajdowali się członkowie organizacji polskiego podziemia oraz inteligencji.
Egzekucje w Palmirach w świetle ksiąg więziennych z Mokotowa z 1940 roku
Nowy numer Biuletynu IPN
Artykuł

Egzekucje w Palmirach w świetle ksiąg więziennych z Mokotowa z 1940 roku

Autor: Jolanta Mikołajczyk
Lasy palmirskie i obszary dawnej składnicy amunicji zlokalizowane we wschodniej części Puszczy Kampinoskiej stanowiły miejsce masowych egzekucji obywateli polskich w latach 1939–1941. Ofiary przywożono z warszawskich więzień i aresztów, m.in.: Pawiaka, Rakowieckiej, Szucha i Daniłowiczowskiej.
Ekonomia i Zagłada. Podobozy KL Stutthof w okolicach Torunia (1944-1945)
TYLKO U NAS
Artykuł

Ekonomia i Zagłada. Podobozy KL Stutthof w okolicach Torunia (1944-1945)

Autor: Tomasz Ceran
W sierpniu 1944 r. w czterech podobozach KL Stutthof w okolicy Torunia umieszczono 5000 Żydówek z krajów Europy. W ramach Komanda Budowlanego pracowały przy budowie fortyfikacji wzdłuż Wisły. Większość z nich nie dożyła wyzwolenia. Ideologia okazała się ważniejsza od ekonomii. Praca czyniła martwym.
Ekshumacje żołnierzy i policjantów poległych w 1939 roku
POLECAMY
Artykuł

Ekshumacje żołnierzy i policjantów poległych w 1939 roku

Autor: Piotr Kędziora-Babiński
Jednym z podstawowych zadań Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN jest poszukiwanie, ekshumacja i przenoszenie szczątków ludzkich z mogił wojennych w godne miejsca. Najczęściej są to lokalne cmentarze. Przyjrzyjmy się niektórym ekshumacjom związanym z wojennymi pochówkami z września 1939 r.
Eksterminacja duchowieństwa katolickiego w niemieckim obozie Soldau
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Eksterminacja duchowieństwa katolickiego w niemieckim obozie Soldau

Autor: Andrzej Rutecki
Historia niemieckiego obozu Soldau w Działdowie na Mazurach, jego więźniów i ofiar doczekała się w ostatnich latach kilku publikacji oraz licznych artykułów naukowych i popularyzatorskich. Obóz dotychczas zapomniany odzyskuje należne mu miejsce na mapie polskiej martyrologii – szczególnie martyrologii duchowieństwa katolickiego.
Eksterminacja dzieci polskich robotnic przymusowych w Spital am Pyhrn
TYLKO U NAS
Artykuł

Eksterminacja dzieci polskich robotnic przymusowych w Spital am Pyhrn

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
Problem ciężarnych robotnic przymusowych stanowił szczególne wyzwanie dla niemieckiego systemu pracy niewolniczej. Jedną z metod jego rozwiązania była organizacja placówek, w których umieszczać miano odebrane im dzieci. „Żłobek dla niemowląt i małych dzieci robotnic wschodnich w Spital am Pyhrn” był najprawdopodobniej pierwszą tego typu instytucją.
Eksterminacja osadzonych w więzieniu mokotowskim 2 sierpnia 1944 roku
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Eksterminacja osadzonych w więzieniu mokotowskim 2 sierpnia 1944 roku

Autor: Barbara Świtalska-Starzeńska
Na terenie więzienia na Mokotowie przy ul. Rakowieckiej 37 w Warszawie 2 sierpnia 1944 r. rozpoczęła się akcja mordowania osadzonych przeprowadzona przez niemieckich esesmanów.
Eksterminacja pacjentów szpitali psychiatrycznych na Pomorzu Gdańskim w 1939 r.
TYLKO U NAS
Artykuł

Eksterminacja pacjentów szpitali psychiatrycznych na Pomorzu Gdańskim w 1939 r.

Autor: Izabela Mazanowska
W czasie II wojny światowej pierwszy raz w dziejach ludzkości wprowadzono w życie plan – który do tej pory był tylko ideą – zakładający masową eksterminację ludzi nieuleczalnie i psychicznie chorych. Pierwsze takie egzekucje miały miejsce na Pomorzu Gdańskim.
Erich von dem Bach-Zelewski
POLECAMY
Biogram / Biografia

Erich von dem Bach-Zelewski

Autor: Anna Zechenter
Powoływał się na rycerski kodeks honorowy, przesłuchiwany przez prokuratora z Polski, przyznawał się do polskich korzeni. Generał Waffen-SS i policji Erich von dem Bach-Zelewski, odpowiedzialny za zagładę powstańczej Warszawy i masakrę dziesiątków tysięcy jej mieszkańców, nigdy nie odpowiedział za to przed sądem.
Esesmani przed sądem SS
POLECAMY
Artykuł

Esesmani przed sądem SS

Autor: Joanna Lubecka
Podczas wojny specjalne sądy skazywały esesmanów np. za „zhańbienie rasy” albo niewykonanie rozkazu. Trudno w to uwierzyć, ale karano ich również za maltretowanie więźniów, zabójstwa, gwałty i pijaństwo.
Exodus powstańczej Warszawy. <i>Durchgangslager 121 Pruszków</i>
POLECAMY
Artykuł

Exodus powstańczej Warszawy. Durchgangslager 121 Pruszków

Autor: Maria Zima-Marjańska
Zakładane przez niemieckiego okupanta obozy przejściowe służyły pośrednio i bezpośrednio działaniom mającym na celu eksterminację polskich obywateli. Te, do których spędzano przesiedlaną i wysiedlaną ludność, służyły przede wszystkim pozyskaniu jak największej liczby osób zdolnych do pracy w Rzeszy.
Fort III w Pomiechówku. Mało znane miejsce pamięci
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Fort III w Pomiechówku. Mało znane miejsce pamięci

Autor: Barbara Świtalska-Starzeńska
Niemiecki obóz karno-śledczy w Forcie III w Pomiechówku pod Nowym Dworem Mazowieckim, istniejący w latach 1941-1945, jest nazywany największą katownią północnego Mazowsza. Ginęli tam Polacy i Żydzi.
Fort III w Pomiechówku. Pierwszy etap prac ekshumacyjnych
POLECAMY
Artykuł

Fort III w Pomiechówku. Pierwszy etap prac ekshumacyjnych

Autor: Piotr Kędziora-Babiński
W październiku 2018 r. Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa Instytutu Pamięci Narodowej rozpoczęło prace ekshumacyjne w Forcie III w Pomiechówku. W bieżącym roku został zakończony pierwszy etap tych prac. Będą one nadal prowadzone w następnych latach.
Fort VII w Poznaniu. Laboratorium zbrodni
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Fort VII w Poznaniu. Laboratorium zbrodni

Autor: Paweł Głuszek
Wśród najgorszych katowni niemieckich pominąć nie można obozu koncentracyjnego na terenie poznańskiego Fortu VII. Miejsce to okryło się ponurą sławą nie tylko jako miejsce męczeństwa tysięcy więźniów, ale też jednego z pierwszych eksperymentów z masowym zagazowywaniem ludzi.
Fotografie spod szafotu
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Fotografie spod szafotu

Autor: Konrad W. Ślusarski
W zbiorach IPN znajduje się kilkadziesiąt fotografii przedstawiających egzekucję siedmiu mężczyzn na nasypie kolejowym. Zostały wykonane w Krakowie, w czerwcu 1942 r., głównie przez Niemców, którzy urządzali sobie wycieczki na miejsce zbrodni, fotografując nie tylko szubienicę z ciałami straconych cywilów, ale też pozując do zdjęć na jej tle lub tuż obok.
Franz Kutschera
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Franz Kutschera

Autor: Anna Zechenter
Austriacki ogrodnik Franz Kutschera pozostałby zapewne jednym z tysięcy anonimowych zbrodniarzy wojennych, gdyby Reichsführer SS Heinrich Himmler nie wysłał go w sierpniu 1943 r. do Warszawy z poleceniem sterroryzowania niepokornego miasta.
Frauen Konzentrationslager Ravensbrück. Piekło na ziemi
PAMIĘTAMY
Artykuł

Frauen Konzentrationslager Ravensbrück. Piekło na ziemi

Autor: Ewa Wójcicka
Pod koniec 1938 r. Heinrich Himmler wydał rozkaz budowy Frauen Konzentrationslager Ravensbrück. Nowy obóz miał znajdować się kilkadziesiąt kilometrów od Berlina, nad jeziorem Schwedt, w pobliżu miasta Fürstenberg. Niestety nie zachowały się dokumenty poświadczające dokładną datę tej decyzji. Wskazuje się na listopad lub grudzień 1938 r.
Gen. Mieczysław Ryś-Trojanowski (1881–1945). Ofiara KL Mauthausen
POLECAMY
Biogram / Biografia

Gen. Mieczysław Ryś-Trojanowski (1881–1945). Ofiara KL Mauthausen

Autor: Robert Jankowski
4 kwietnia 1945 r. w niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym Mauthausen zmarł gen. Mieczysław Ryś-Trojanowski, aktywny uczestnik konspiracji i walk o niepodległą Polskę.
Gestapo – policja polityczna III Rzeszy
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Gestapo – policja polityczna III Rzeszy

Autor: Marcin Przegiętka
Jak to możliwe, że Tajna Policja Państwowa (Geheime Staatspolizei – Gestapo) mimo relatywnie niewielkiej liczby funkcjonariuszy – w 1944 r. osiągnęła maksymalną liczebność 31 tysięcy funkcjonariuszy – była w stanie skutecznie bronić totalitarnego reżimu w III Rzeszy i na ziemiach okupowanych?
Getto łódzkie. Pułapka bez wyjścia
POLECAMY
Artykuł

Getto łódzkie. Pułapka bez wyjścia

Autor: Irena Siwińska
8 lutego 1940 r. Niemcy utworzyli getto w Łodzi. Była to najdłużej funkcjonująca (aż do końca sierpnia 1944 r.), najbardziej izolowana od świata, druga co do wielkości – po warszawskiej – dzielnica żydowska na okupowanych ziemiach polskich.
Getto w "Konstancji"
POLECAMY
Artykuł

Getto w "Konstancji"

Autor: Tomasz Stempowski
16 czerwca 1940 r. Żydzi z Kutna i powiatu kutnowskiego zostali przymusowo przesiedleni do getta utworzonego w Kutnie na terenie nieczynnej cukrowni „Konstancja”.
Getto w Busku-Zdroju (Kreishauptmannschaft Busko, dystrykt Radom)
PAMIĘTAMY
Artykuł

Getto w Busku-Zdroju (Kreishauptmannschaft Busko, dystrykt Radom)

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
Pierwsze represje niemieckie wobec buskich Żydów miały miejsce już we wrześniu 1939 r. W drugiej połowie września 1939 r. trzech żołnierzy zmotoryzowanej żandarmerii polowej – Andreas Kerner, Franz Rothe oraz Siegfried Baudisch – ograbiło w Busku-Zdroju kilka żydowskich mieszkań.
Getto w Stopnicy (Kreishauptmannschaft Busko, dystrykt Radom)
TYLKO U NAS
Artykuł

Getto w Stopnicy (Kreishauptmannschaft Busko, dystrykt Radom)

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
W 1939 r. Stopnicę położoną 17 km od Buska-Zdroju zamieszkiwało około 2600 Żydów. Pierwszych zbrodni na terenie miasteczka żołnierze Wehrmachtu dokonali już w pierwszych dniach września 1939 r. Rozstrzelali wówczas 4 Żydów.
Grabież dóbr kultury w czasie II wojny światowej jako zbrodnia wojenna. Aspekty prawne
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Grabież dóbr kultury w czasie II wojny światowej jako zbrodnia wojenna. Aspekty prawne

Autor: Maciej Obrębski
II wojna światowa była ogromnym, kolejnym na przestrzeni wieków ciosem dla dóbr kultury. Skala dokonanych wówczas rabunków była nieporównywalna z wcześniejszymi, a sposób organizacji grabieży nie pozwala ich zaklasyfikować jedynie jako kradzież.
Grażyna Chrostowska. Wiersze zapisane w pamięci
POLECAMY
Artykuł

Grażyna Chrostowska. Wiersze zapisane w pamięci

Autor: Ewa Wójcicka
Za przynależność do podziemnej organizacji Komenda Obrońców Polski skazana została wraz z najbliższymi na karę śmierci. Jej ostatnie wiersze powstały już w Ravensbrück, gdzie współwięźniarki uczyły się ich na pamięć. W chwili rozstrzelania miała jedynie 20 lat.
Grossman, Littell, Mackiewicz. Trzy literackie spojrzenia na II wojnę światową
O TYM SIĘ MÓWI
Artykuł

Grossman, Littell, Mackiewicz. Trzy literackie spojrzenia na II wojnę światową

Autor: Remigiusz Ławniczak
Tych twórców wielkich dzieł różni pochodzenie i perspektywa, z której spoglądali na wojnę. Natomiast łączy najważniejsze – przejmująco i porywająco pisali o hekatombie największego konfliktu zbrojnego w dziejach ludzkości.
Hannah Arendt i badanie okupacji niemieckiej w Polsce
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Hannah Arendt i badanie okupacji niemieckiej w Polsce

Autor: Tomasz Ceran
4 grudnia 1975 r. zmarła Hannah Arendt, niemiecka intelektualistka żydowskiego pochodzenia. Jej „Korzenie totalitaryzmu” i „Eichmann w Jerozolimie” to jedne z najbardziej debatotwórczych książek o historii XX w. Myśli Arendt mogą być ciągle inspirujące także dla badaczy niemieckiej okupacji Polski w czasie II wojny światowej.
Hans Frank
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Hans Frank

Autor: Marcin Przegiętka
„Oświadczam, że w swoim życiu nigdy nie popełniłem morderstwa” – powiedział przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze Hans Frank, generalny gubernator w latach 1939–1945, „morderca zza biurka”, odpowiedzialny za śmierć milionów ludzi na okupowanych przez Niemcy ziemiach polskich.
Harry Siegmund. Ambitny pomocnik Arthura Greisera
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Harry Siegmund. Ambitny pomocnik Arthura Greisera

Autor: Wojciech Wichert
Harry Siegmund był niemiecko-bałtyckim prawnikiem administracyjnym, członkiem SS i urzędnikiem ministerialnym w okresie III Rzeszy. Na pozór zdawałoby się, że to dość anonimowa postać w katalogu znanych funkcjonariuszy nazistowskich.
Heinrich Himmler – konstruktor machiny zagłady Trzeciej Rzeszy
TYLKO U NAS
Biogram / Biografia

Heinrich Himmler – konstruktor machiny zagłady Trzeciej Rzeszy

Autor: Wojciech Wichert
Heinrich Himmler – druga osoba w nazistowskich Niemczech i makiaweliczny polityk – skupił w swoich rękach niewyobrażalną wprost władzę. Jak to możliwe, że niepozorny człowiek zmienił się w potwora odpowiedzialnego za największe zbrodnie XX wieku – Holocaust, obozy zagłady i masowe mordowanie ludzi?
Helena Salska. Nauczycielka w piekle na ziemi
DLA WNIKLIWYCH
Biogram / Biografia

Helena Salska. Nauczycielka w piekle na ziemi

Autor: Ewa Wójcicka
2 marca 1884 r., w Sinicy, przyszła na świat Helena Salska, wieloletnia nauczycielka, działaczka społeczna, w czasie II wojny światowej więźniarka kobiecego obozu koncentracyjnego w Ravensbrück.
Henryk Mania – Polak skazany za zbrodnie nazistowskie
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Henryk Mania – Polak skazany za zbrodnie nazistowskie

Autor: Sylwia Afrodyta Karowicz-Bienias
Miliony osób narodowości polskiej stało się ofiarami okrucieństwa, które przyniosła ze sobą II wojna światowa. Znaczny ich odsetek poniósł śmierć w wyniku dostania się do niemieckiej niewoli. Niewielu udało się zbiec lub doczekać wyzwolenia.
Heroizm przezwyciężył lęk
POLECAMY
Wywiad

Heroizm przezwyciężył lęk

Autor: Mateusz Szpytma, Jan M. Ruman
„Ulmowie pokazują represyjność machiny niemieckiej wobec Polaków. U nas śmierć była karą za wiele czynów. Jest nadzieja, że ludzie na całym świecie za pośrednictwem Ulmów poznają też inne historie Polaków ratujących Żydów” – mówi Mateusz Szpytma, wiceprezes Instytutu Pamięci Narodowej.
Hitler i Stalin: żywoty równoległe
POLECAMY
Artykuł

Hitler i Stalin: żywoty równoległe

Autor: Marek Klecel
Hitler popełnił samobójstwo na kilka dni przed kapitulacją Niemiec, zostawiając swemu narodowi przesłanie, by „zachował jego ducha”. Stalin zmarł śmiercią naturalną po zbudowaniu sowieckiego imperium na milionach trupów i zostawił po sobie ludobójczy system działający jeszcze przez niemal pół wieku.
Hrabina Erzsébet Szapáry. Opiekunka polskich uchodźców na Węgrzech w latach 1939-1944
TYLKO U NAS
Biogram / Biografia

Hrabina Erzsébet Szapáry. Opiekunka polskich uchodźców na Węgrzech w latach 1939-1944

Autor: Maria Zima-Marjańska
Po wybuchu II wojny światowej tysiące Polaków, dzięki funkcjonującej ponownie od marca 1939 roku granicy polsko-węgierskiej, znalazło na Węgrzech schronienie i drugi dom na czas wojny. Pomimo że Węgrzy byli sojusznikami Hitlera, nie sprzeniewierzyli się idei polsko-węgierskiego braterstwa.
Audio/Video

III Wielkopolskie Forum Pamięci Narodowej - cz. I: O kompleksie KL Gusen, głównym miejscu eksterminacji polskiej inteligencji przez Niemców; Rudolf Haunschmied (Austria)

Inwazja Wehrmachtu na Polskę i zbrodnie niemieckich grup operacyjnych jesienią 1939 roku
PAMIĘTAMY
Artykuł

Inwazja Wehrmachtu na Polskę i zbrodnie niemieckich grup operacyjnych jesienią 1939 roku

Autor: Marcin Przegiętka
Druga wojna światowa kosztowała życie ok. 5,9 mln obywateli Rzeczypospolitej. Zdecydowaną większość z nich stanowią ofiary III Rzeszy Niemieckiej, która 1 września 1939 r. zaatakowała Polskę bez wypowiedzenia wojny.
Izydor Kielar (1898-1943). Bohater wojny polsko-bolszewickiej, konspirator, zamordowany w obozie Auschwitz-Birkenau
PAMIĘTAMY
Biogram / Biografia

Izydor Kielar (1898-1943). Bohater wojny polsko-bolszewickiej, konspirator, zamordowany w obozie Auschwitz-Birkenau

Autor: Paweł Fornal
Izydor Kielar jest przykładem najwyższego poświęcenia w służbie Niepodległej. Już w wieku lat czternastu, mieszkając w zaborze austriackim rozpoczął działalność w Polskich Drużynach Strzeleckich. Następnie służył w armii austro-węgierskiej. Gdy w listopadzie 1918 r. rodziła się niepodległa Polska, zgłosił się na ochotnika w szeregi jej armii.
Jadwiga Kościuszko. Lekarka z obozowego piekła
POLECAMY
Artykuł

Jadwiga Kościuszko. Lekarka z obozowego piekła

Autor: Katarzyna Malinowska
Kobieta, która w czasie II wojny światowej uratowała wiele istnień ludzkich przed tragiczną śmiercią. Za udzielanie nielegalnej pomocy lekarskiej została przeniesiona karnie do ambulatorium w Auschwitz-Birkenau. Tam poznała dr Irenę Białównę, która udzieliła jej pomocy, zaopiekowała się nią i zaznajomiła z innymi więźniarkami.
Jak Brygada Świętokrzyska NSZ ocaliła więźniarki niemieckiego obozu w Holiszowie
POLECAMY
Artykuł

Jak Brygada Świętokrzyska NSZ ocaliła więźniarki niemieckiego obozu w Holiszowie

Autor: Anna Zechenter
Jest 5 maja 1945. Żołnierze Brygady Świętokrzyskiej, jedynej formacji krajowego podziemia, która przedarła się przez linię frontu niemiecko-sowieckiego, leżą na skraju lasu w zachodnich Czechach, na ziemi okupowanej przez III Rzeszę, czekając na rozkaz ataku na niemiecki obóz koncentracyjny Holiszów.
Jak ocalono żydowskiego chłopca
POLECAMY
Artykuł

Jak ocalono żydowskiego chłopca

Autor: Anna Pyżewska
Jesienią 1942 r. piętnastoletni Arie Fajwiszys znalazł się w pociągu wiozącym do Treblinki setki Żydów z warszawskiego getta. Zdarzył się cud: chłopiec ocalał. Było to możliwe dzięki pomocy wielu osób, które napotkał na swej drodze. Tą najważniejszą był katolicki ksiądz – Stanisław Falkowski.
Jak zginął dziadek Antony’ego Blinkena
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Jak zginął dziadek Antony’ego Blinkena

Autor: Paweł Kornacki
Sekretarz stanu USA Antony Blinken jest przybranym synem białostocczanina Samuela Pisara – prawnika, pisarza, polityka, doradcy prezydentów amerykańskich. Ojcem Samuela był Dawid Pisar, którego rodzina była jedną z najbogatszych w przedwojennym Białymstoku.
Jan Paweł II – strażnik pamięci o męczennikach XX wieku
POLECAMY
Artykuł

Jan Paweł II – strażnik pamięci o męczennikach XX wieku

Autor: Ks. Jarosław Wąsowicz SDB
Większość wiernych wyniesionych na ołtarze przez Jana Pawła II to męczennicy – duchowni i świeccy. Papież Polak kanonizował 482 osoby, a beatyfikował – 1343.
Janusz Korczak. Ostatnia droga „Starego Doktora”
PAMIĘTAMY
Artykuł

Janusz Korczak. Ostatnia droga „Starego Doktora”

Autor: Jolanta Mysiakowska
Działacz społeczny, lekarz, pisarz, człowiek – jak sam o sobie mówił – dwóch narodowości, ale nade wszystko wychowawca – Janusz Korczak.
Janusz Krasiński – świadek dwóch totalitaryzmów
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Janusz Krasiński – świadek dwóch totalitaryzmów

Autor: Maciej Urbanowski
Niewielu jest naszych pisarzy, na których życiu tak silnie, a zarazem tak dramatycznie odcisnął się wiek XX i którzy by to doświadczenie opisali w sposób tak poruszający. Krasiński był nie tylko świadkiem dwu totalitaryzmów – niemieckiego i sowieckiego. Był także ich ofiarą, a zarazem dokumentalistą, analitykiem i oskarżycielem.
Audio/Video

Jesienią 1939 r. na Pomorzu, w wyniku eksterminacyjnej polityki okupacyjnych Niemiec, zamordowano co najmniej 30 tys. osób. W ostatnich latach wydarzenia te historycy zaczęli definiować jako Zbrodnię Pomorską. O tych dramatycznych wydarzeniach opowiada dr Tomasz Ceran, autor publikacji poświęconej tej tematyce.

Autor: Rafał Dudkiewicz, Tomasz Ceran
Josef Kokott. Funkcjonariusz żandarmerii niemieckiej współodpowiedzialny za śmierć rodziny Ulmów
O TYM SIĘ MÓWI
Artykuł

Josef Kokott. Funkcjonariusz żandarmerii niemieckiej współodpowiedzialny za śmierć rodziny Ulmów

Autor: Wojciech Hanus
Z zachowanych dokumentów wiemy, że co najmniej troje lub czworo pociech Ulmów osobiście zabił Josef Kokott – najmłodszy, a zarazem najbardziej brutalny i bezwzględny z żandarmów. Jako jedyny z oprawców z Markowej stanął po wojnie przed wymiarem sprawiedliwości i został skazany.
Józef Władysław Bednarz (1879–1939). Lekarz, reformator, społecznik
TYLKO U NAS
Biogram / Biografia

Józef Władysław Bednarz (1879–1939). Lekarz, reformator, społecznik

Autor: Mateusz Kubicki
Urodził się na terenie Gruzji, w Tbilisi 2 X 1879 r. w rodzinie polskich zesłańców. Jego ojciec był pracownikiem kolei. W 1899 r. ukończył naukę w gimnazjum ze złotym medalem za wyniki w nauce.
Jürgen Stroop. Zbrodniarz z dwoma wyrokami
POLECAMY
Artykuł

Jürgen Stroop. Zbrodniarz z dwoma wyrokami

Autor: Krzysztof Pawluczuk
8 maja 1945 r. dostał się do niewoli amerykańskiej Jürgen Stroop, jeden z najbardziej znanych niemieckich zbrodniarzy wojennych. W marcu 1947 r. skazany został na śmierć przez amerykański trybunał wojskowy w Dachau. Jednak sprawiedliwość dosięgła go ostatecznie dopiero w Polsce, gdzie za swoją zbrodniczą działalność otrzymał kolejny wyrok śmierci – tym razem już wykonany.
Kaci z Majdanka przed sądem
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Kaci z Majdanka przed sądem

Autor: Paweł Zielony
2 grudnia 1944 r. zakończył się pierwszy z przeprowadzonych na ziemiach polskich proces zbrodniarzy niemieckich.
Kamień na kamieniu. Zniszczenie Warszawy po Powstaniu Warszawskim
PAMIĘTAMY
Artykuł

Kamień na kamieniu. Zniszczenie Warszawy po Powstaniu Warszawskim

Autor: Agnieszka Wygoda
9 października 1944 roku Reichsführer-SS Heinrich Himmler wydał rozkaz zburzenia Warszawy. W rezultacie stała się ona najbardziej zniszczonym w czasie II wojny światowej miastem. Było to również wypełnienie znanej od lat i modyfikowanej przez niemieckich architektów koncepcji wyburzenia stolicy Polski.
Kapelan „Jur” ‒ uczestnik bitwy pod Pielaszowem (30 VII 1944 r.)
TYLKO U NAS
Biogram / Biografia

Kapelan „Jur” ‒ uczestnik bitwy pod Pielaszowem (30 VII 1944 r.)

Autor: Robert Piwko
Osobą występującą pod tytułowym pseudonimem był Tadeusz Szlenzak ‒ duchowny rzymskokatolicki, kapelan Armii Krajowej oraz uczestnik akcji „Burza”.
Kapłan, naukowiec, artysta – pamiątki po ks. prof. Józefie Kaczmarczyku
POLECAMY
Biogram / Biografia

Kapłan, naukowiec, artysta – pamiątki po ks. prof. Józefie Kaczmarczyku

Autor: Radosław Kurek
Przez całe życie łączył kilka niezwykle wymagających dziedzin aktywności. Malarstwo i konserwacja sztuki, praca duszpasterska, wreszcie – działalność naukowa, która podczas okupacji niemieckiej kosztowała go uwięzienie w Sachsenhausen. Po uwolnieniu włączył się on w organizację tajnego nauczania, a do grona jego uczniów należał sam Karol Wojtyła.
Karl Chmielewski „Diabeł z Gusen” – pierwszy komendant KL Gusen
POLECAMY
Artykuł

Karl Chmielewski „Diabeł z Gusen” – pierwszy komendant KL Gusen

Autor: Tomasz Cieślak
Napisać o nim, że był tylko komendantem KL Gusen I, to tak jakby nie napisać o nim zbyt wiele… Więźniowie nadali mu bardziej oddający jego charakter przydomek – „Diabeł z Gusen”.
Karl Richard Josef Streibel. Komendant Obozu szkoleniowego SS w Trawnikach (SS-Ausbildungslager Trawniki) 1942–1944
TYLKO U NAS
Artykuł

Karl Richard Josef Streibel. Komendant Obozu szkoleniowego SS w Trawnikach (SS-Ausbildungslager Trawniki) 1942–1944

Autor: Artur Podgórski
Karl Streibel, urodził się 11 października 1903 r. w Neustadt/Oberschlesien (Prudnik, Górny Śląsk). Po ukończeniu szkoły powszechnej rozpoczął naukę w szkole kupieckiej, w zakresie detalicznej sprzedaży żywności. W latach 1918–1922 pracował w Ziegenhals (Głuchołazy) jako pomocnik sprzedawcy.
Karolewo 1939. Zbrodnie w obozie Selbstschutz Westpreussen
TYLKO U NAS
Artykuł

Karolewo 1939. Zbrodnie w obozie Selbstschutz Westpreussen

Autor: Izabela Mazanowska
Zbrodnie niemieckie w okupowanej Polsce to nie tylko obozy koncentracyjne czy obozy zagłady. W pierwszych miesiącach okupacji dziesiątki tysięcy obywateli II Rzeczypospolitej zostało bestialsko zamordowanych przez swoich niemieckich sąsiadów służących w lokalnych formacjach Selbstschutzu.
Kazimierz Bartel – ostatnia ofiara zbrodni na profesorach lwowskich
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Kazimierz Bartel – ostatnia ofiara zbrodni na profesorach lwowskich

Autor: Sławomir Kalbarczyk
W II RP zmiany na stanowisku szefa rządu dokonywały się często: w ciągu dwudziestu lat jej istnienia na fotelu premiera zasiadło dwudziestu polityków. Aż trudno uwierzyć, że spośród wszystkich premierów RP tylko jeden został zamordowany przez Niemców. Był nim właśnie Kazimierz Bartel.
Kazimierz Prószyński (1875-1945) – zapomniany pionier ruchomego obrazu
POLECAMY
Artykuł

Kazimierz Prószyński (1875-1945) – zapomniany pionier ruchomego obrazu

Autor: Paweł Popiel
Louis Lumière miał o nim powiedzieć: „Panowie, ten człowiek jest pierwszy w kinematografii, ja jestem drugi”. „Gdyby się urodził pod szczęśliwą gwiazdą, dziś mówilibyśmy o światowej pleografii, a nie o kinematografii” – stwierdził Anatol Stern. Edward W. Morley nazwał go „Kolumbem kinematografii”.
KL Auschwitz-Birkenau – śledztwo Instytutu Pamięci Narodowej
TYLKO U NAS
Wywiad

KL Auschwitz-Birkenau – śledztwo Instytutu Pamięci Narodowej

Autor: Łukasz Gramza, Rafał Leśkiewicz
O śledztwie w sprawie KL Auschwitz-Birkenau, z prokuratorem Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu IPN w Krakowie Łukaszem Gramzą, prowadzącym to postępowanie rozmawia redaktor naczelny portalu przystanekhistoria.pl dr Rafał Leśkiewicz.
KL Gusen w pamięci historycznej Austrii
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

KL Gusen w pamięci historycznej Austrii

Autor: Anna Przybyll
Tereny Gusen – miejsca kaźni polskiej inteligencji – przez wiele powojennych lat niszczały. O godne upamiętnienie ofiar obozu upomnieli się dopiero przedstawiciele lokalnej społeczności i polskie władze.
KL Sachsenhausen. Miejsce spod znaku trupiej czaszki
WARTO ZAJRZEĆ
Artykuł

KL Sachsenhausen. Miejsce spod znaku trupiej czaszki

Autor: Dariusz Gorajczyk
W latach 1936-1945 przez to piekło na ziemi przeszło około 200 tys. ludzi. Kilkadziesiąt tysięcy zmarło lub zostało zabitych. Dokładnej liczby nie znamy.
Kobiety z Ravensbrück. Historia niemieckiego obozu według Sarah Helm
POLECAMY
Artykuł

Kobiety z Ravensbrück. Historia niemieckiego obozu według Sarah Helm

Autor: Zbigniew Stanuch
Ravensbrück – najcięższy i najokrutniejszy obóz koncentracyjny dla kobiet. Położony w malowniczej scenerii niemieckich lasów, nieopodal jeziora, ok. 80 km od Berlina. Po wojnie wielu osobom będzie się kojarzył z piekłem na ziemi – ze względu na ból i cierpienie, którego tam doświadczyły osadzone.
Krakowska „czarna niedziela”
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Krakowska „czarna niedziela”

Autor: Anna Czocher
Z okupacyjnej historii Krakowa dwa wydarzenia zapisały się w pamięci mieszkańców miasta szczególnie mocno. Piszą o nich niemal wszystkie osoby, które zdecydowały się na zredagowanie wspomnień – niezależnie czy były ich uczestnikami, świadkami, czy jedynie o nich usłyszały.
Krwawa środa w Olkuszu – 31 lipca 1940 roku
POLECAMY
Artykuł

Krwawa środa w Olkuszu – 31 lipca 1940 roku

Autor: Michał Masłowski
W lipcu 1940 r. niemiecka żandarmeria przeprowadziła w Olkuszu akcję pacyfikacyjną. W odwecie za śmierć żandarma Ernsta Kadatza mieszkańcy miasta byli przez kilka godzin torturowani, bici i przesłuchiwani.
Krwawy sierpień. Zagłada radomskiego getta
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Krwawy sierpień. Zagłada radomskiego getta

Autor: Sebastian Piątkowski
W marcu 1942 r. Niemcy rozpoczęli likwidację gett w dystrykcie lubelskim. Informacje o wysiedleniach, egzekucjach i transportach do nieznanych miejsc docierały na lewy brzeg Wisły, były jednak ogólnikowe i enigmatyczne. Mieszkańcy dystryktu radomskiego – nawet pesymiści – traktowali je z dystansem.
Kryjówka odnaleziona w Otwocku. „Jeśli człowiek ratuje jedno życie, to jakby uratował cały świat…”
O TYM SIĘ MÓWI
Artykuł

Kryjówka odnaleziona w Otwocku. „Jeśli człowiek ratuje jedno życie, to jakby uratował cały świat…”

Autor: Tomasz Sikorski
Do zastępcy prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr. Mateusza Szpytmy 20 grudnia 2018 r. zadzwoniła pani Joanna Bąk, „Członek-Potomek” Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, wnuczka odznaczonych medalem nadawanym przez Instytut Yad Vashem.
Kryjówki dla Żydów
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Kryjówki dla Żydów

Autor: Tomasz Domański
Badania naukowe prowadzone w zakresie polskiej pomocy świadczonej Żydom podczas niemieckiej okupacji wyraźnie przekonują, że najwięcej takich przypadków miało miejsce na wsiach. Tam też najczęściej dochodziło do krwawych represji za pomoc Żydom wymierzanych przez lokalne jednostki niemieckiej policji porządkowej.
Księże Góry
PAMIĘTAMY
Artykuł

Księże Góry

Autor: Izabela Mazanowska
Wkrótce po tym, gdy Niemcy 1 września 1939 r. zaatakowali II Rzeczypospolitą, rozpoczęła się masowa eksterminacja polskiej ludności cywilnej, Żydów, osób upośledzonych, przedstawicieli różnych grup społecznych. Jednym z miejsc kaźni zbrodni pomorskiej 1939 r. były Księże Góry koło Grudziądza.
Audio/Video

Kto dopuścił się zbrodni w Markowej? Jaki był los żandarmów, którzy zamordowali rodzinę Ulmów i Żydów, których ukrywali? Czy zostali ukarani za swoje czyny? Obejrzyj program i posłuchaj rozmowy o książce Wydawnictwa IPN.

Autor: Wojciech Hanus, Paweł Sztama
Kto podjął decyzję o przeprowadzeniu Nadzwyczajnej Akcji Pacyfikacyjnej w Generalnym Gubernatorstwie?
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Kto podjął decyzję o przeprowadzeniu Nadzwyczajnej Akcji Pacyfikacyjnej w Generalnym Gubernatorstwie?

Autor: Marcin Przegiętka
W ramach Nadzwyczajnej Akcji Pacyfikacyjnej (Ausserordentliche Befriedungsaktion) wiosną i latem 1940 r. aresztowano w Generalnym Gubernatorstwie tysiące osób, których część wkrótce zamordowano, a część deportowano do obozów koncentracyjnych. Pełny bilans zbrodni i nazwiska wszystkich ofiar nie zostały do dziś ustalone.
Kto ty jesteś? Repatriacja dzieci polskich po II wojnie światowej
POLECAMY
Artykuł

Kto ty jesteś? Repatriacja dzieci polskich po II wojnie światowej

Autor: Ewa Wójcicka
W wyniku II wojny światowej ok. 1,5 miliona polskich dzieci zostało sierotami lub półsierotami. Zapewnienie im opieki nie było jedynym problemem po 1945 r. Ważnym wyzwaniem było też wyszukiwanie polskich dzieci wywiezionych na tereny III Rzeszy i umożliwianie im powrotu do rodzinnego kraju.
Ku przestrodze wrogom III Rzeszy…
TYLKO U NAS
Artykuł

Ku przestrodze wrogom III Rzeszy…

Autor: Aleksandra Szafrańska
Z piersi zszokowanych mieszkańców wydobył się przeraźliwy krzyk, słychać było płacz kobiet i dzieci. Ludzie odwracali głowy, żeby nie patrzeć. Bali się jednak odejść z powodu grożących kar.
KZ-Staat. Obozy niemieckie i ich rola w systemie państwowego terroru (1933–1945)
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

KZ-Staat. Obozy niemieckie i ich rola w systemie państwowego terroru (1933–1945)

Autor: Bartosz Januszewski
Szacuje się, że przez wszystkie typy niemieckich obozów, więzień policyjnych oraz gett w okresie III Rzeszy przeszło 18 mln osób. Aż 11 mln z nich zagłodzono, zakatowano, zastrzelono i zagazowano.
Lager Glowna (1939-1940)
PAMIĘTAMY
Artykuł

Lager Glowna (1939-1940)

Autor: Adam Kaczmarek
Akcja wysiedleńcza ludności polskiej w Poznaniu rozpoczęła się 5 listopada 1939 r. Niemieckie służby mundurowe zjawiały się w wytypowanym mieszkaniu, dając jego mieszkańcom niejednokrotnie 15 minut na opuszczenie domu. Część osób od razu wywożono koleją do Generalnego Gubernatorstwa, pozostałych umieszczano w specjalnie tworzonych obozach przejściowych.
Lebensborn. Zatrute źródło
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Lebensborn. Zatrute źródło

Autor: Jacek Wróbel
12 grudnia 1935 r. powstała organizacja Lebensborn, która w czasie II wojny światowej odegrała kluczową rolę w praktykowanym przez III Rzeszę procederze porywania i germanizacji dzieci z Polski i innych krajów okupowanych.
Liczba ofiar obozu KL Auschwitz-Birkenau. Raport Komisji Sowieckiej z lutego–marca 1945 r.
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Liczba ofiar obozu KL Auschwitz-Birkenau. Raport Komisji Sowieckiej z lutego–marca 1945 r.

Autor: Zdzisław Jurkowski
27 stycznia 1945 r. do obozu KL Auschwitz-Birkenau wkroczyli żołnierze 60. armii I Frontu Ukraińskiego. Już w lutym powołano prokuratura wojskowego tego frontu do zbadania i przeprowadzenia śledztwa w sprawie zbrodni w nim popełnionych.
Likwidacja krakowskiego getta
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Likwidacja krakowskiego getta

Autor: Ryszard Sodel
W dniach 13-14 marca 1943 r. Niemcy przeprowadzili akcję likwidacyjną krakowskiego getta. Zakończyło to trwającą ponad dwa lata tragiczną historię „żydowskiej dzielnicy mieszkaniowej” w Krakowie.
Listy z „piekła kobiet”. Korespondencja Jadwigi Seifert z Ravensbrück
Archiwum Pełne Pamięci
Artykuł

Listy z „piekła kobiet”. Korespondencja Jadwigi Seifert z Ravensbrück

Autor: Radosław Kurek
Jadwiga Seifert, nauczycielka z Nawojowej, od pierwszych dni okupacji niemieckiej aktywnie zaangażowała się w działalność podziemia niepodległościowego. Rychło przypłaciła to aresztowaniem i zesłaniem do „piekła kobiet”, jak często nazywany jest obóz koncentracyjny w Ravensbrück.
Listy z Dachau
POLECAMY
Artykuł

Listy z Dachau

Autor: Paweł Głuszek
Obozy koncentracyjne stały się symbolem niemieckich zbrodni i horroru II wojny światowej. W ramach akcji Archiwum Pełne Pamięci w zbiorach IPN zabezpieczony został zestaw listów z obozu w Dachau. Jeden z nich, napisany wkrótce po wyzwoleniu przez wieloletniego więźnia, przedstawia niezwykle plastyczny obraz wyzwolenia placówki przez amerykańskich żołnierzy.
Listy z innego świata
TYLKO U NAS
Artykuł

Listy z innego świata

Autor: Ewa Wójcicka
Kilka zdań na niewielkim formularzu stanowiło jedyną informację dla bliskich o losach więźnia osadzonego w hitlerowskim obozie koncentracyjnym – jednym z miejsc kaźni, jakie funkcjonowały w okresie 1939-45 r. na terenach zajętych przez reżim nazistowski oraz obszarach byłej III Rzeszy.
Listy z Moabitu. Egzekucja Krystyny Wituskiej
POLECAMY
Artykuł

Listy z Moabitu. Egzekucja Krystyny Wituskiej

Autor: Ewa Wójcicka
26 czerwca 1944 r. w więzieniu „Roter Ochse” w Halle/Saale wykonany został wyrok śmierci na 24-letniej Krystynie Urszuli Wituskiej ps. „Kasia”.
Lord Cotbury. Stanisław Marian Sedlaczek
POLECAMY
Artykuł

Lord Cotbury. Stanisław Marian Sedlaczek

Autor: Irena Siwińska
3 sierpnia 1941 roku w obozie Auschwitz-Birkenau zginął Stanisław Marian Sedlaczek – instruktor i działacz harcerski oraz pedagog, który poświęcił życie wychowywaniu młodzieży w duchu patriotycznym i religijnym.
Los dzieci w Powstaniu Warszawskim
O TYM SIĘ MÓWI
Artykuł

Los dzieci w Powstaniu Warszawskim

Autor: Soraya Kuklińska
Gdy myślimy o Powstaniu Warszawskim, mamy przed oczami bohaterskich powstańców, którzy poświęcali zdrowie i życie dla wolności. Skojarzenie słuszne i prawdziwe, ale powstanie to nie tylko ludzie walczący na barykadach. To również cisi bohaterowie, jak cywile czy dzieci.
Los wykuty w kamieniołomie
PAMIĘTAMY
Artykuł

Los wykuty w kamieniołomie

Autor: Mariusz Żuławnik
7 kwietnia 1945 r. wyzwolono niemiecki obóz koncentracyjny Vaihingen an der Enz, położony niedaleko Stuttgartu w Badenii-Wirtembergii. Wśród więźniów, reprezentujących ponad 20 narodowości, znaleźli się także Polacy. Jednym z nich był dwudziestoparoletni Piotr Konopka.
Ludwig Fischer. Biurokrata zbrodni
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Ludwig Fischer. Biurokrata zbrodni

Autor: Wojciech Kujawa
3 marca 1947 r. Najwyższy Trybunał Narodowy skazał niemieckiego zbrodniarza wojennego Ludwiga Fischera na karę śmierci.
Ludzie na drutach
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Ludzie na drutach

Autor: Elżbieta Dziwisz
Wojenne losy mamy, Felicji Dziwisz z domu Artwich, znałam na pamięć. O niemieckiej okupacji i Powstaniu Warszawskim oraz katordze w niemieckim obozie koncentracyjnym Stutthof chciała opowiedzieć całemu światu i opowiadała. Znajomym, rodzinie…
Malarz SS – Wilhelm Petersen
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Malarz SS – Wilhelm Petersen

Autor: Soraya Kuklińska
Podczas II wojny światowej z jednostkami niemieckimi podróżowali korespondenci wojenni, filmowcy, fotografowie i malarze. Jedną z takich postaci był profesor Wilhelm Petersen, rysujący działania wojenne na pierwszej linii frontu.
Maria Mandl
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Maria Mandl

Autor: Filip Gańczak
„Piekielnica”, „zły duch”, „sadystka” – tak zapamiętały ją więźniarki niemieckich obozów koncentracyjnych. Po wojnie brutalna nadzorczyni z Ravensbrück i Auschwitz nie uniknęła szubienicy.
Masakra więźniów karnego obozu pracy „Liban”
POLECAMY
Artykuł

Masakra więźniów karnego obozu pracy „Liban”

Autor: Roman Gieroń
„Kilka z tych zwłok wisiało na drutach ogrodzenia obozowego na tyłach obozu, a kilka wyciągnęliśmy z obozowych dołów kloacznych” – wspominał jeden z pracowników Baudienstu oddelegowany do pozbierania zwłok więźniów zamordowanych w Krakowie pod koniec lipca 1944 r. w obozie karnym zwanym „Libanem”.
Matka i córka - zamordowane za pomoc Żydowi
POLECAMY
Artykuł

Matka i córka - zamordowane za pomoc Żydowi

Autor: Mariusz Sawa
W okresie okupacji niemieckiej na placu koło młyna w Sosnowicy zostały zamordowane przez Niemców dwie kobiety, Stanisława Kamińska i jej córka Halina. Była to kara za pomoc, również wówczas zabitemu, nieznanemu z nazwiska Żydowi.
Miasto skazane na śmierć
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Miasto skazane na śmierć

Autor: Paulina Gołębiewska
Furia, z którą Adolf Hitler odnosił się do Warszawy, osiągnęła apogeum w 1944 r., gdy z lubością miał pokazywać swoim gościom w Wilczym Szańcu zdjęcia systematycznie wyburzanego miasta.
Michael Dziewulski. Funkcjonariusz żandarmerii niemieckiej współodpowiedzialny za śmierć rodziny Ulmów
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Michael Dziewulski. Funkcjonariusz żandarmerii niemieckiej współodpowiedzialny za śmierć rodziny Ulmów

Autor: Wojciech Hanus
Michael Dziewulski był jednym z pięciu żandarmów niemieckich z posterunku w Łańcucie, którzy 24 marca 1944 r. brali udział w zbrodni na Rodzinie Ulmów i ukrywanych przez nich Żydach.
Michał Stefan Lisowski – pionier lubelskiego harcerstwa 1929-1940
WARTO ZAJRZEĆ
Artykuł

Michał Stefan Lisowski – pionier lubelskiego harcerstwa 1929-1940

Autor: Janusz Kłapeć
Michał Lisowski należy do grona założycieli i propagatorów harcerstwa na Lubelszczyźnie. Niestety nie jest znany szerszemu kręgowi badaczy i historyków chociaż jego zasługi w rozwój harcerstwa, patriotycznego wychowania młodzieży oraz kultury fizycznej jest niepodważalny.
Mieszkańcy Kreishauptmannschaft Busko na robotach przymusowych w III Rzeszy
DLA WNIKLIWYCH
Artykuł

Mieszkańcy Kreishauptmannschaft Busko na robotach przymusowych w III Rzeszy

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
W czasie II wojny światowej praca przymusowa była jedną z głównych niemieckich metod pozyskiwania taniej siły roboczej dla przemysłu i rolnictwa III Rzeszy. Stanowiła zarazem jedną z form eksterminacji ludności polskiej.
Mieszkańcy Kreishauptmannschaft Busko w KL Auschwitz-Birkenau
WARTO WIEDZIEĆ
Artykuł

Mieszkańcy Kreishauptmannschaft Busko w KL Auschwitz-Birkenau

Autor: Karolina Trzeskowska-Kubasik
Z Buska-Zdroju nie odchodziły bezpośrednio transporty do obozów koncentracyjnych. Część więźniów przebywających w buskich więzieniach gestapo przenoszono w tym celu do więzień w Pińczowie lub w Kielcach.
Mieszkańcy Świętokrzyskiego – ofiary niemieckich obozów koncentracyjnych
POLECAMY
Artykuł

Mieszkańcy Świętokrzyskiego – ofiary niemieckich obozów koncentracyjnych

Autor: Robert Piwko
14 czerwca 1940 roku miał miejsce pierwszy zbiorowy transport więźniów z Tarnowa do KL Auschwitz. Dla upamiętnienia go corocznie odbywają się spotkania w miejscach skłaniających do zadumy nad losem ofiar niemieckiego terroru. W Kielcach jednym z takich miejsc jest pomnik na Cmentarzu Partyzanckim.
Mieszkańcy wsi zamordowani i represjonowani za pomoc Żydom
O TYM SIĘ MÓWI
Artykuł

Mieszkańcy wsi zamordowani i represjonowani za pomoc Żydom

Autor: Tomasz Domański
„Każdy Polak, który żyda przyjmie i przetrzyma […] staje się karygodnym. Również będzie karany karą śmierci, który uciekłym albo policyjnie niemeldowanym żydom użycza pomieszczenia albo wyżywienia względnie sprzedaje im środki żywnościowe”.
poprzednia < 1 3 4 5 następna >
TEKSTY
TEMATY
Biblioteka cyfrowa
Audio/Video
English content
Księgarnia
Aktualności
Autorzy
O nas
Kontakt
Edukacja
postacie IPN
Spotkasz ich na Przystanku Historia
Józef Piłsudski, Anna Walentynowicz, mały Powstaniec – te trzy postacie przyjęliśmy jako symbolicznych reprezentantów trzech epok historii Polski w XX wieku – II Rzeczypospolitej, Polski pod rządami komunistów ale też Polski czasów II wojny światowej. Nasi bohaterowie kształtowali nie tylko dzieje Polski, ale też nasze wyobrażenia o wartościach moralnych: poświęcenia, odpowiedzialności, odwagi – dziś są już częścią historii, którą opisujemy. Temu ma służyć Przystanek Historia (autor zdjęcia małego Powstańca - Cezary Piwowarski)
Dowiedz się więcej
Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby dotrzeć do wszystkich właścicieli (i dysponentów praw autorskich) zdjęć i innych materiałów, które są wykorzystywane na niniejszym portalu. Wszelkie osoby i instytucje, do których nie udało nam się dotrzeć prosimy o kontakt z redakcją.
IPN
Copyright © 2026 Instytut Pamięci Narodowej - Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu - Wszelkie prawa zastrzeżone. ISSN 2719-8510