Proszę czekać,
trwa ładowanie strony...

„Niegodne ręce księdza”. Ksiądz Hilary Jastak, „Caritas” i księża „patrioci”
Artykuł

„Niegodne ręce księdza”. Ksiądz Hilary Jastak, „Caritas” i księża „patrioci”

Autor: Jan Hlebowicz
17 stycznia 2000 r. dobiegło kresu ziemskie życie księdza Hilarego Jastaka. Zaangażowanie duchownego podczas Grudnia ’70, a później w czasie Sierpnia ’80 i stanu wojennego jest dość szeroko opisywane i komentowane. Jednak mniej znanym aspektem życia kapłana jest z pewnością jego działalność w ramach kościelnego „Caritasu”, za którą spotkały go represje ze strony komunistycznych władz.
„Zepsute zwycięstwo”

„Zepsute zwycięstwo”

Autor: Karol Nawrocki, Daniel Wicenty, Sebastian Pilarski, Tomasz Kozłowski, Jan Hlebowicz
33 lata temu Polacy gremialnie opowiedzieli się przeciwko komunizmowi. Szkoda tylko, że część ludzi Solidarności przestraszyła się skali tego sukcesu.

Dęby i burzany. Ukraińskie organizacje i partie związane z biskupem stanisławowskim Grzegorzem Chomyszynem (1925–1939)

Autor: Jan Hlebowicz, Joanna Karbarz-Wilińska, Magdalena Nowak

Autorka szczegółowo opisuje okupacyjną codzienność, naukę, pracę, zabawy, obchody świąt religijnych i narodowych. Ukazuje również złożone relacje Polaków i Niemców oraz reakcje ludności na wieść o zbliżaniu się oddziałów Armii Czerwonej w 1945 r.

Autor: Anna Prabucka-Firlej, Jan Hlebowicz, Rafał Dudkiewicz

Czy wiesz kto określany jest mianem księży „patriotów”? Kim byli kapelani, którzy zdecydowali się na jawną współpracę z władzą komunistyczną? W jaki sposób godzili marksizm-leninizm z wartościami głoszonymi przez Kościół rzymskokatolicki?

Autor: Jan Hlebowicz, Rafał Dudkiewicz
Dodatki prasowe IPN z okazji rocznicy Sierpnia '80

Dodatki prasowe IPN z okazji rocznicy Sierpnia '80

Autor: Karol Nawrocki, Daniel Gucewicz, Jan Hlebowicz
W XX w. Polakom niejednokrotnie przyszło odegrać znaczącą rolę historyczną. Tak stało się m.in. w latach 1920 i 1980, kiedy Polska wywarła przełomowy wpływ na losy świata. Najpierw obroniliśmy Europę przed nawałą bolszewicką, a w sierpniu 1980 r., gdy rodził się Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność”, cały świat poznał cechy polskiego narodu i wyznawane przez niego wartości: wielkie pragnienie wolności, gotowość niesienia pomocy innym, upominanie się o godność każdego oraz solidaryzm społeczny.

Gdańska młodzież przeciwko komunie 1980-89. Wokół protestu na meczu Lechii Gdańsk z Ruchem Chorzów

Autor: Ks. Jarosław Wąsowicz SDB, Jan Hlebowicz, Robert Kwiatek
Ja wcale nie zniknęłam. Ewa Ossowska
Biogram / Biografia

Ja wcale nie zniknęłam. Ewa Ossowska

Autor: Jan Hlebowicz
W monografiach poświęconych Solidarności i jej działaczom można znaleźć o niej zazwyczaj jedno zdanie. O tym, że razem z Anną Walentynowicz i Aliną Pienkowską 16 sierpnia 1980 r. uratowała strajk. I choć na archiwalnych zdjęciach ze Stoczni Gdańskiej im. Lenina widzimy ją w centrum wydarzeń – wciąż niewiele wiemy o jej losach.
Jak Bolesław Bierut pomógł wybudować kościół…
Artykuł

Jak Bolesław Bierut pomógł wybudować kościół…

Autor: Jan Hlebowicz
Niedługo po oficjalnym utworzeniu ruchu księży „patriotów” we wrześniu 1949 r. Bolesław Bierut przekazał ze „swych osobistych funduszy” 100 tysięcy złotych na budowę kościoła pw. św. Michała Archanioła w Sopocie. Administratorem, a później proboszczem świątyni był jeden z liderów duchownych „postępowych” w Polsce ks. Ambroży Dykier.
Jan Hlebowicz

Jan Hlebowicz

Urodzony w 1988 r., doktor nauk humanistycznych, pracownik Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Gdańsku. Wyróżniony w ogólnopolskim Konkursie im. Władysława Pobóg-Malinowskiego na Najlepszy Debiut Historyczny Roku oraz Konkursie Literatury Kaszubskiej i o Kaszubach. Laureat konkursu Lodołamacze w kategorii „Dziennikarz bez barier”. Zainteresowania badawcze: polityka wyznaniowa PRL, dzieje Kościoła rzymskokatolickiego w Polsce Ludowej, historia parapsychologii i lecznictwa niemedycznego w PRL oraz niezależna działalność młodzieży w okresie 1968–1990.
Ks. Hilary Jastak, kapelan Armii Krajowej i Solidarności, król Kaszubów
Artykuł

Ks. Hilary Jastak, kapelan Armii Krajowej i Solidarności, król Kaszubów

Autor: Jan Hlebowicz
Przyszły duchowny urodził się w Kościerzynie jako jedno z szesnaściorga dzieci Jakuba i Marii Jastaków. Gimnazjum w Chełmnie ukończył w 1934 r. i trafił do Seminarium Duchownego w Pelplinie, które kształciło kapłanów diecezji chełmińskiej.
Listopad ’80, czyli oświata, zdrowie i kultura strajkują
Artykuł

Listopad ’80, czyli oświata, zdrowie i kultura strajkują

Autor: Jan Hlebowicz
W gdańskim Urzędzie Wojewódzkim od 7 do 17 listopada 1980 r. trwał ogólnopolski strajk okupacyjny, zorganizowany przez pracowników oświaty, służby zdrowia i kultury. I choć był to pierwszy tego typu protest w historii Polski powojennej prowadzony w budynku urzędu administracji państwowej, wydarzenie to, jak się wydaje, nie zakorzeniło się w świadomości historycznej Polaków.
Listopad '80. Rzecz o strajkach ludzi oświaty, służby zdrowia i kultury

Listopad '80. Rzecz o strajkach ludzi oświaty, służby zdrowia i kultury

Autor: Jan Hlebowicz
Prezentowana publikacja – przygotowana w czterdziestą drugą rocznicę strajków środowisk oświaty, służby zdrowia i kultury z listopada 1980 r. w Gdańsku – składa się z dwóch zasadniczych części: opracowań i wspomnień.

Młodzi ludzie, robotnicy, mieszkańcy Gdyni, Gdańska i całego Pomorza. Kim były ofiary Grudnia'70 na Wybrzeżu? Czy zadośćuczyniono rodzinom i poszkodowanym? Co wiemy o ukrywanej tragedii ofiar?

Autor: Krzysztof Świątek, Paweł Miedziński, Jan Hlebowicz, Małgorzata Sokołowska
nr 2 (42) 2023

nr 2 (42) 2023

Tematem przewodnim 42. numeru półrocznika „Pamięć i Sprawiedliwość” jest edukacja i szkolnictwo w Polsce Ludowej.

Od Związku Walki i Sabotażu do Ciemnogrodu - z Wojciechem Cejrowskim o historii

Autor: Jan Hlebowicz, Wojciech Cejrowski
Przeciw „buntownikom, odszczepieńcom i zdrajcom”
Artykuł

Przeciw „buntownikom, odszczepieńcom i zdrajcom”

Autor: Jan Hlebowicz
„Znany jest z wrogiego stosunku do władzy ludowej i negacji wszystkiego, co w Polsce postępowe” – pisał o biskupie Edmundzie Nowickim KW PZPR w Gdańsku. Jednym z pierwszych zadań hierarchy po objęciu diecezji gdańskiej było uporządkowanie kwestii księży „patriotów”.

Rozmowa o książce, która stanowi próbę zmierzenia się z życiorysem działacza opozycji antykomunistycznej, założyciela i lidera Solidarności Walczącej. Jakim politykiem i jakim człowiekiem tak naprawdę był Kornel Morawiecki?

Autor: Bogdan Rymanowski, Jan Hlebowicz

Ruch „księży-patriotów” prowadził współpracę z władzami komunistycznymi, głośno krytykując prymasa Wyszyńskiego, któremu zarzucano postawę niepatriotyczną i działania antypaństwowe.

Autor: Rafał Dudkiewicz, Jan Hlebowicz

Warsztat pracy historyka i jego rola w społeczeństwie

Autor: Mariusz Wołos, Marek Kornat, Eugeniusz Cezary Król, Grzegorz Berendt, Piotr Niwiński, Jan Hlebowicz

Wyklęci, zapominani?

Autor: Piotr Niwiński, Waldemar Szczuka, Krzysztof Drażba, Krzysztof Kornacki, Jan Hlebowicz, Krzysztof Ławrukajtis