Prowokacja gliwicka. Od wojny w eterze do wojny światowej
31 sierpnia 1939 r. doszło do prowokacji gliwickiej – akcji dywersyjnej zaplanowanej i przeprowadzonej przez Służbę Bezpieczeństwa SS (SD). Jej celem było zdyskredytowanie strony polskiej w oczach opinii międzynarodowej oraz usprawiedliwienie działań militarnych III Rzeszy podjętych przeciwko Polsce 1 września 1939 r.
Od Mańkowskiego do Jarosza, czyli Sierpień ’80 w Zarządzie Portu Gdańsk
W gdańskim porcie sierpniowy bunt rozpoczął się na wieść o ogłoszonym dzień wcześniej strajku w Stoczni Gdańskiej. W porcie stanął najpierw Rejon I (rejony były cztery). Obejmował on wówczas teren sąsiadujący z dawnymi przystankami kolejki elektrycznej Gdańsk-Brzeźno i Gdańsk-Nowy Port.
Porozumienia sierpniowo-wrześniowe były wynikiem ustaleń negocjacyjnych komisji rządowych i skupionych w Międzyzakładowych Komitetach Strajkowych reprezentacji robotniczych, wspieranych przez niezależnych ekspertów. Jako pierwsze, już 30 sierpnia, podpisano Porozumienie w Szczecinie.
Solidarny. Jan Paweł II wobec Solidarności w latach 1980–1981
Dla papieża Jana Pawła II powstanie NSZZ „Solidarność” było nie tylko czynnikiem zmieniającym sytuację w Polsce i całym bloku wschodnim, lecz także inspiracją do refleksji o roli związków zawodowych we współczesnym świecie i o relacjach między kapitałem a pracą.
Solidarność jako samoograniczające się powstanie
Solidarność powstała na fali lipcowo-wrześniowych strajków, które latem 1980 r. objęły całą Polskę. Wprawdzie bezpośrednią ich przyczyną było wprowadzenie na początku lipca podwyżek cen wędlin i mięsa, ale postulaty protestujących wychodziły poza kwestie czysto bytowe.
29 sierpnia 1939 r. Prezydent RP Ignacy Mościcki podjął decyzję o mobilizacji powszechnej. Obwieszczenie miało zostać ogłoszone 30 sierpnia, a dniem rozpoczynającym jej realizację miał być czwartek, 31 sierpnia 1939 r. Decyzja ta została jednak tego samego dnia cofnięta na skutek interwencji Francji i Wielkiej Brytanii.
O lepszą i sprawiedliwszą Polskę. Płk Aleksander Dellman „Urban”, „Dziadek” (1894–1969)
Od Legionów po powojenną konspirację niepodległościową i represje w połowie lat 50. – tak w skrócie można byłoby scharakteryzować czterdziestoletnią służbę Ojczyźnie niemal zupełnie zapomnianego oficera AK i dowódcy poakowskiej Armii Polskiej w Kraju, płk. Aleksandra Dellmana (vel Delmana).
Następstwo „procesu historycznego”. Stracenie inż. Adama Doboszyńskiego
Publicysta, działacz polityczny, ideolog ruchu narodowego. 29 sierpnia 1949 r. stracono inż. Adama Doboszyńskiego. Jego proces stanowił element brutalnej ofensywy propagandowej, wymierzonej w dziedzictwo niepodległej Polski.
Odrodzenie „Studenckiej Solidarności” w grodzie Kopernika. Działalność „drugiego” Niezależnego Zrzeszenia Studentów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (1987–1991)
Wprowadzenie 13 grudnia 1981 roku stanu wojennego oznaczało dla prężnie działającego na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika Niezależnego Zrzeszenia Studentów przejście do funkcjonowania w zupełnie odmiennych warunkach konspiracji.
Ocaleni z ludobójstwa. Relacja Stanisława Krajewskiego
Stanisław Krajewski w swojej relacji pozostawił zapis przebiegu Zbrodni Wołyńskiej w lipcu 1943 r. w kolonii Bogusze, gm. Malin, pow. dubieński, woj. wołyńskie.
Ocaleni z ludobójstwa. Relacja Ireny Bylińskiej
Irena Bylińska z d. Brzozowska wspomina tragiczny przebieg ukraińskiego mordu, dokonanego 9 lutego 1943 r. w Parośli, gm. Antonówka, pow. sarneński, woj. wołyńskie. Świadectwo, opowiadające zarówno o tych tragicznych wydarzeniach, jak i późniejszych losach autorki, zostało zapisane w 2003 r.
„Służki”. Kulisy szykan i inwigilacji zgromadzenia sióstr bezhabitowych z Mariówki w latach 1945–1972
Inwigilacja, naciski ekonomiczne, próby pozyskania agentury oraz systemowe nękanie przez administrację państwową – to wybrane metody, po które sięgał aparat bezpieczeństwa w województwie kieleckim w walce z żeńskimi zgromadzeniami zakonnymi. Szczególnym celem tych działań w latach 1961-1972 stały się zakonnice bezhabitowe (skrytki) z Mariówki.
