„Przystanek Historia”, odcinek 29. Pamięć nie ma sprzedaż
W kwietniu 2026 roku Instytutu Pamięci Narodowej zainaugurował kampanię społeczno-informacyjną „Pamięć nie na sprzedaż”. To reakcja Instytutu na przypadki sprzedaży na aukcjach artefaktów i pamiątek po ofiarach systemów totalitarnych.
Barcelona – schronienie dla polskich dzieci po II wojnie światowej
24 kwietnia 1946 r. do Barcelony przybyła pierwsza grupa dzieci polskich. W czasie II wojny światowej odbierane były polskim rodzinom przez Niemców w ramach akcji rabunku i germanizacji dzieci polskich. Następnie kierowano je do ośrodków germanizacyjnych znajdujących się wówczas na terenie Kraju Warty oraz III Rzeszy.
Karta '84 i Posłanie do ujarzmionych narodów Europy Środkowej. Jak podziemne Komisje Zakładowe „Solidarności” na Wybrzeżu Gdańskim walczyły o niepodległość
Karta ’84, dzięki poruszanym w niej kwestiom oraz stosunkowo szerokiemu, jak na warunki wciąż kształtowane przez formalnie zakończony stan wojenny, zasięgowi jej rozpowszechniania, stała się — obok wydanego trzy lata później Posłania do ujarzmionych narodów Europy Środkowej — sporym osiągnięciem stoczniowych działaczy.
Kartoteka Biura „C” Ministerstwa Spraw Wewnętrznych
Prezentując zasób kartoteczny, który pozostał po Służbie Bezpieczeństwa, a obecnie znajduje się w Archiwum IPN, nie można pominąć kartoteki ogólnoinformacyjnej b. Biura „C” MSW. Nazywana potocznie KOI jest bez wątpienia wciąż największym, najważniejszym i najbardziej różnorodnym źródłem służącym do realizacji kwerend osobowych w AIPN.
Żywoty równoległe braci Żywotów
II wojna światowa doprowadziła do upadku państwa polskiego, śmierci ok. 6 mln jego obywateli, ale przede wszystkim do eksterminacji polskich elit społecznych. Ten los dotknął nie tylko przedstawicieli inteligencji wielkomiejskiej, kadry urzędniczej i oficerskiej, ziemiaństwa, ale także osoby wywodzące się z rodzin chłopskich, które w wyniku awansu społecznego aspirowały do inteligencji.
Izabela Trojanowska. „Życia zawsze mało”
Izabela Trojanowska, aktorka i piosenkarka, której szczyt popularności przypadł na początek lat 80. XX wieku. Przeboje, takie jak: „Wszystko czego dziś chcę”, „Tyle samo prawd ile kłamstw”, zapewniły jej miejsce w gronie najpopularniejszych polskich piosenkarek ostatniego półwiecza.
„Nie ma pokoju w rządzonej przez komunistów Polsce”. Ruch Wolność i Pokój
14 kwietnia 1985 r. w Krakowie działacze Niezależnego Zrzeszenia Studentów podpisali deklarację założycielską Ruchu „Wolność i Pokój”, jednego z głównych ugrupowań antykomunistycznych lat 80.
Nierealny świat Rossolińskiego-Liebego
W 2024 roku w Niemczech ukazała się książka Grzegorza Rossolińskiego-Liebe pt. Polnische Bürgermeister und der Holocaust. Besatzung, Verwaltung und Kollaboration. Autor stawia w niej kontrowersyjną tezę o istnieniu podczas II wojny światowej niezależnej polskiej administracji lokalnej, która miała współuczestniczyć w Zagładzie Żydów.
Co w III Rzeszy wiedziano o niemieckich zbrodniach?
Bez rzeszy ludzi obojętnych i biernych nie byłoby zbrodni. Można jednak postawić pytanie, czy obojętność, która etycznie mogłaby mieć neutralną konotację, może być kwalifikowana w warunkach reżimu totalitarnego jako wina. Czy może obciążać odpowiedzialnością?
„Doktor Twardy”. Profesor Julian Aleksandrowicz (1908-1988)
Wybitny lekarz, działacz społeczny i naukowiec. We wrześniu 1939 r. zdołał zbiec z niewoli sowieckiej. Czynny uczestnik walki o wolną i niepodległą Polskę w szeregach Armii Krajowej. Świadek tragedii krakowskiego getta, który do ostatniej chwili starał się nieść pomoc swoim pacjentom.
Niemieckie zbrodnie i męstwo żydowskich bojowników. Powstanie w getcie warszawskim
Wysadzenie przez Niemców Wielkiej Synagogi przy ul. Tłomackie w Warszawie miało miejsce niecały miesiąc po wybuchu największego żydowskiego zrywu w okupowanej Europie. Zniszczenie tego budynku to jeden symboli upadku powstania w getcie warszawskim, które zaczęło się 19 kwietnia.
Powstanie w getcie warszawskim
19 kwietnia 1943 r. ludność żydowska, stłoczona w warszawskim getcie, podjęła rozpaczliwą walkę zbrojną z przeważającymi siłami niemieckimi. Powstańcy zdawali sobie sprawę, że nie mają szans na zwycięstwo, chcieli jednak umrzeć godnie, z bronią w ręku, a jednocześnie zadać wrogowi jak najwięcej strat.